De Eerste Kamer debatteert vandaag en morgen over de controversiële asielwetten van oud-minister Marjolein Faber, die eerder leidden tot de val van het kabinet. Hoewel een meerderheid voor de strengere maatregelen in zicht lijkt, blijft de uitkomst onzeker door grote verdeeldheid binnen het CDA.
Cruciale dagen voor het asielbeleid in de Eerste Kamer
Het Binnenhof zet zich schrap voor een politiek beladen week. Vandaag vindt de eerste inbreng van de fracties plaats over de asielwetten, waarna minister Bart van den Brink morgen zal reageren op de vragen van de senatoren. De stemming, die volgende week dinsdag plaatsvindt, markeert het eindstation van een dossier dat maandenlang de Haagse verhoudingen op scherp heeft gezet. Vanwege de gevoeligheid van het onderwerp worden er rondom het parlementsgebouw demonstraties verwacht.
De wetsvoorstellen waren het paradepaardje van oud-minister Marjolein Faber (PVV) in haar streven naar het 'strengste asielbeleid ooit'. In de praktijk zorgden de plannen echter voor politieke chaos en bleken ze het definitieve struikelblok voor het vorige kabinet. Na een eerder uitstel door de onrust, moet de senaat nu een definitief oordeel vellen.
Wat houden de Asielnoodmaatregelenwet en het tweestatusstelsel in?
De kern van het debat draait om twee ingrijpende wetsvoorstellen: de Asielnoodmaatregelenwet en de invoering van een tweestatusstelsel.
Binnen de Asielnoodmaatregelenwet worden de regels voor verblijf drastisch aangescherpt:
Daarnaast introduceert het kabinet een tweestatusstelsel. Volgens politiek verslaggever Michiel Jurrjens wordt hierbij een scherp onderscheid gemaakt tussen de 'A-status' (voor individuele vervolging op basis van religie of geaardheid) en de 'B-status' (voor vluchtelingen die oorlogsgeweld ontvluchten). De gedachte hierachter is dat bescherming voor de B-groep tijdelijk is; zodra een conflict eindigt, moeten zij terugkeren naar hun land van herkomst.
Strafbaarstelling illegaal verblijf blijft splijtzwam
Een van de meest omstreden punten in de asielwetten is het strafbaar maken van illegaal verblijf. Een eerdere versie van de wet suggereerde dat zelfs basisbijstand, zoals 'een kom soep', strafbaar zou zijn voor hulpverleners.
Na felle kritiek van onder meer de SGP en het CDA is de wettekst verduidelijkt: humanitaire hulp aan ongedocumenteerden is niet strafbaar. Desondanks blijft de handhaafbaarheid een groot vraagteken voor veel partijen.
De rekensom in de senaat: steun van oppositie noodzakelijk
Voor een meerderheid zijn 38 zetels nodig. De huidige coalitie beschikt slechts over 22 zetels, wat betekent dat minister Van den Brink afhankelijk is van de oppositie. Terwijl D66 al heeft aangegeven tegen te stemmen, wordt steun verwacht van:
Om de winst binnen te halen, zijn daarnaast nog stemmen nodig van ten minste twee van de vijf eenmansfracties (grotendeels bestaande uit afgesplitste BBB-leden).
Onzekerheid door verdeeldheid binnen het CDA
De grootste blikvanger in dit debat is het CDA. Hoewel de partij de verantwoordelijke minister (Van den Brink) levert, stemde de fractie in de Tweede Kamer nog tegen de plannen. De partij worstelt met een interne spagaat: de conservatieve achterban eist een strenger beleid, terwijl anderen vanuit christelijke waarden grote morele bezwaren hebben.
Ook de Raad van State heeft ernstige twijfels geuit over de rechtmatigheid en de vraag of deze wetten de asielinstroom daadwerkelijk zullen verlagen. Volgende week dinsdag weten we of dit omstreden pakket aan maatregelen de eindstreep haalt.
Ex-minister Asiel Marjolein Faber (@Rijksoverheid - Martijn Beekman)
Source: Fok frontpage