To Lam | president Vietnam Sinds dinsdag zijn de belangrijkste functies in het socialistische Vietnam in handen van één man, net als in buurland China. De verwachting is dat To Lam het huidige beleid met de focus op economische ontwikkeling doorzet.
De 68-jarige To Lam werd dinsdag voor vijf jaar benoemd tot president van de Socialistische Republiek Vietnam.
Hij was al leider van de Communistische Partij en sinds dinsdag is de 68-jarige To Lam ook president van Vietnam. Hij werd door de Nationale Vergadering voor vijf jaar benoemd. Tegen journalisten van staatsmedia noemde To Lam het presidentschap een „grote eer” en een „heilige, nobele plicht”.
Net als in buurland China zijn de belangrijkste functies in Vietnam nu in handen van één man. In het verleden waren de functies van partijleider en president meestal gescheiden, om te voorkomen dat één leider te machtig zou worden. In de praktijk was de leider van de communistische partij al de bepalende persoon in het land dat twee uitersten in zich probeert te verenigen met een staatsgeleid kapitalistisch systeem binnen het communisme.
Dat To Lam de machtigste man zou worden, lag in zijn jeugd niet voor de hand. The New York Times beschreef hoe hij opgroeide onder een rieten dak in een groot en arm gezin in het dorp Xuan Cau, ten zuidoosten van hoofdstad Hanoi. Hij scharrelde volgens buren zelf eten bij elkaar –krabben, slakken, vissen en ratten. Hij wordt er herinnerd als sociaal en ijverig, maar niet als de beste leerling van het dorp. Zijn ouders waren overtuigd communist, al was zijn vader als kolonel niet hoog in rang.
Ook op de overheidsacademie voor veiligheidsmedewerkers viel To Lam niet meteen op, maar hij wist een gestage opmars binnen de partij te realiseren – onder meer door consciëntieus aan zijn relaties te werken. Hij promoveerde op jurisprudentie en werd minister van Openbare Veiligheid. Tijdschrift The Diplomat typeert hem als de bedenker van een ‘bureaucratische revolutie’ die moest leiden tot een efficiënter staats- en partij-apparaat. Ministeries en partijcommissies werden gedwongen te fuseren en bestuurslagen werden geschrapt. Zijn uiteindelijke succes wordt meestal toegeschreven aan zijn nadruk op het bereiken van welvaart voor Vietnam.
In 2021 kwam To Lam kortdurend in opspraak nadat beelden online kwamen waarop hij zich in een restaurant een met bladgoud beklede biefstuk liet voeren door een chefkok.
De verwachting is dat To Lam het huidige beleid met de focus op economische ontwikkeling doorzet. Vorig jaar groeide de economie er met 8 procent, To Lam streeft naar een jaarlijkse groei van 10 procent. De vraag is of dat lukt, aangezien Vietnam voor een groot deel van zijn energiebehoefte afhankelijk is van import.
In zijn aanvaardingsspeech stelde hij prioriteit te zullen geven aan „zelfredzaamheid in de verdediging”. Tot nu toe probeert Vietnam goede banden te onderhouden met alle machtsblokken, de zogenoemde bamboe-strategie van ‘meebewegen maar niet breken’. In een poging de verhoudingen met de VS goed te houden kreeg de Trump-familie toestemming een golfresort in de geboorteregio van To Lam aan te leggen.
De laatste jaren werd de vrijheid van meningsuiting in Vietnam verder beperkt. Dissidenten werden opgepakt en evenementen zoals de Pride in Ho Chi Minh-stad werden in september geannuleerd. Volgens Reporters zonder Grenzen zijn sinds 2016 zeventig Vietnamese journalisten opgepakt, van wie er in 2025 nog 29 vast zaten.
Terugblikken, extra analyses en leestips bij de laatste uitzending van de podcast Wereldzaken.