In Israël en op de bezette Westelijke Jordaanoever is deze week gedemonstreerd tegen de Israëlische versoepeling van de doodstraf. Door een nieuwe wet zal die in de praktijk alleen aan Palestijnen worden opgelegd.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Ze schrijft over Israël en de Palestijnse gebieden, het Midden-Oosten en België.
Op de Westelijke Jordaanoever stond het dagelijkse leven woensdag uit protest volledig stil. De rolluiken van winkels waren neergelaten. Banken, scholen en overheidskantoren waren gesloten. De staking was afgekondigd door Fatah, de partij van de Palestijnse president Mahmoud Abbas, evenals de demonstratie in Ramallah.
Enkele honderden mensen marcheerden met spandoeken en borden door de stad. Ze vroegen de internationale gemeenschap om op te treden tegen de draconische wet. ‘We moeten de straat op gaan, we moeten vechten en protesteren’, zei een inwoner tegen Al Jazeera. ‘Het is belangrijk dat we onze stem laten horen.’
Dinsdagavond werd er in Jeruzalem voor de Knesset, het Israëlische parlement, gedemonstreerd. De protesten liepen uit op rellen. De politie trad hard op tegen demonstranten. Op video’s is te zien hoe zij demonstranten beetpakten en tegen de grond werkten. Ook werd er een waterkanon ingezet. Er werden vijf mensen gearresteerd.
De nieuwe wetgeving rond de doodstraf is een overwinning voor uiterst rechts in Israël. Ze reflecteert de verharde opstelling tegen Palestijnen sinds de aanval van Hamas op 7 oktober 2023.
Het wetsvoorstel komt uit de koker van de ultrarechtse partij Joodse Kracht van de omstreden minister voor Binnenlandse Veiligheid, Itamar Ben Gvir. Uit recente opiniepeilingen blijkt dat ook een meerderheid van de Joodse Israëliërs het executeren van Palestijnse militanten in principe steunt.
De doodstraf kon in Israël alleen worden opgelegd voor misdaden tegen de menselijkheid en genocide. Dat was de laatste decennia niet meer gebeurd. Ondanks hevige protesten van de internationale gemeenschap heeft het parlement er afgelopen maandag mee ingestemd dat ‘terroristen’ ook de doodstraf kunnen krijgen.
Volgens de nieuwe wet kunnen Palestijnen die in de bezette gebieden iemand doden door een militaire rechtbank worden veroordeeld tot ophanging. Israëliërs (zowel Joods als Palestijns) komen voor een civiele rechtbank te staan. Ze kunnen ook de doodstraf krijgen als zij een moord plegen, ‘omdat ze het recht op het bestaan van Israël ontkennen’.
Door deze voorwaarde komen vrijwel zeker alleen Palestijnen in aanmerking voor de doodstraf. Een Joodse burger die een aanslag pleegt waarbij tientallen Palestijnen om het leven komen, kan de straf niet opgelegd krijgen.
De kans is klein dat de wet in deze vorm ooit van kracht wordt. Israëlische mensenrechtenorganisaties hebben direct petities tegen de nieuwe wet ingediend bij het Hooggerechtshof. De discriminerende aard van de wet leidt er hoogstwaarschijnlijk toe dat de rechter die ongeldig verklaart. Tegelijkertijd, schrijft de Israëlische krant Haaretz in een analyse, moet de schade die nu al is aangericht niet worden onderschat.
‘Als het Hooggerechtshof ingrijpt, kan het ervan worden beschuldigd verantwoordelijk te zijn voor terreuraanslagen. Bovendien kan het hof ervan worden beschuldigd de wens van het volk te dwarsbomen, waarop zal worden aangevoerd dat er een ander hof nodig is – een die de wil van het volk wel naleeft.’
Voor minister Ben Gvir was er, nadat het parlement maandagavond voor de invoering van de wet had gestemd, in elk geval genoeg reden om in de Knesset een fles champagne open te trekken. ‘We zullen ze ter dood brengen’, zei hij. ‘Een voor een.’
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant