Box 3 Een nieuwe definitie van start-ups en scale-ups moet enkele negatieve consequenties van de vermogensbelasting voor deze innovatieve bedrijven verhelpen.
Het kabinet verruimt de belastingvoordelen voor startende innovatieve bedrijven na kritiek uit de sector.
Het kabinet komt, na aanhoudende kritiek vanuit de start-upwereld, met een belastingvoordeel voor beginnende ondernemingen. Daarvoor past het de definitie aan van start-ups en scale-ups (bedrijven die net uit de start-upfase komen). De fiscus zal straks uitgaan van de innovativiteit van zo’n bedrijf en de schaalbaarheid ervan. Ook is een oplossing gevonden voor investeerders en voor werknemers van start-ups die met aandelen worden beloond.
Dat zei minister Heleen Herbert (Economische Zaken en Klimaat, CDA) woensdagochtend op Vliegwiel, een netwerkbijeenkomst voor start-ups in Pakhuis de Zwijger in Amsterdam. Ze loopt daarmee vooruit op de officiële publicatie van het wetsvoorstel. Nu wordt om te bepalen of een bedrijf een start-up of scale-up is nog gekeken naar de omzet ervan en het aantal jaren van bestaan. Die eisen vervallen.
De Tweede Kamer nam onlangs, na jaren debat, de Wet werkelijk rendement box 3 aan, die vanaf 2028 de belasting van vermogens regelt. Die beëindigt de huidige box 3-wetgeving, die uitgaat van fictieve rendementen. De nieuwe wet belast werkelijke rendementen, ook nog niet gerealiseerde – ‘papieren’ – winst. Weliswaar geldt daarbij een uitzondering voor het belasten van investeringen in start-ups, maar de start-upsector acht die onvoldoende.
De sector heeft zich daarom stevig verzet tegen de nieuwe vermogenswet. Zelfs de Amerikaanse techondernemer Elon Musk mengde zich via sociale media in dat debat. Het kabinet had in het coalitieakkoord aangekondigd dat „baanbrekende ondernemingen weer groot [moeten] kunnen worden in Nederland”. De coalitie wil „investeringen losmaken” en het „vestigingsklimaat versterken”.
Herbert, woensdag: „Vanuit de community is echt gezegd: joh, maar dit werkt gewoon zo echt niet.” Ze noemde specifiek de problemen in box 3, volgens haar de „olifant in de kamer, en die moeten we opeten”. Volgens de sector belemmeren de nieuwe belastingregels zowel aantrekken van investeerders voor nieuwe techbedrijven als de honorering van de werknemers ervan, en zou daardoor innovatie van de Nederlandse economie schaden.
Onder de huidige wet moeten investeerders en werknemers in deze bedrijven vermogensbelasting betalen over de aandelen in een start-up of scale-up die ze in ruil voor hun bijdrage hebben gekregen. Als een start-up op papier fors in waarde is gestegen, wat regelmatig voorkomt, moet ook veel belasting over die aandelen worden betaald. Maar dat bezit is niet altijd makkelijk te gelde te maken, zeggen ondernemers. Zo zou het kunnen gebeuren dat eigenaren van die aandelen geld moeten lenen om de belasting te betalen. „Het is alsof je iemand die het casino nog in moet lopen, alvast belast voor het winnen van de jackpot”, zei iemand op het evenement.
Ruim een maand geleden kondigde minister Eelco Heinen (Financiën, VVD) aan dat de nieuwe vermogenswet, die al door de Tweede Kamer was aangenomen, aangepast moet worden. Hij stelde dat zijn ministerie daarvoor „terug naar de tekentafel” zou gaan. Verantwoordelijk staatssecretaris Eelco Eerenberg (Fiscaliteit, D66) werd verrast door Heinens opmerkingen.
Volgens een Haagse bron gaat de Rijksdienst Voor Ondernemend Nederland (RVO, een dienst van Economische Zaken), toetsen in hoeverre bedrijven voldoen aan de nieuwe definitie van innovatie en schaalbaarheid. Desgevraagd kon Herbert niet uitleggen hoe de nieuwe definitie van innovatie er precies uit komt te zien. „Nu ben ik eigenlijk overvraagd”, aldus de minister tegen NRC. Het kabinet wil de komende maand in gesprek met de sector om tot de precieze criteria van de nieuwe definitie te komen.
Naast een aanpassing van de definitie van innovatieve bedrijven past het kabinet dus ook de fiscale behandeling ervan deels aan. Start-ups betalen hun werknemers vaak niet alleen met loon, maar ook met aandelen. Om hun tegemoet te komen, verlaagt het kabinet de belasting op deze specifieke vorm van vermogen. In plaats van het hoge tarief (49,5 procent) in de inkomstenbelasting betalen ze straks effectief maximaal 32,17 procent belasting. Ook gaan zij pas belasting betalen als zij hun aandelen verkopen. De huidige wet bepaalt dat dit al gebeurt zodra de aandelen verhandelbaar worden.
Economieredacteuren nemen je mee in de discussies die zij op de redactie voeren over actuele ontwikkelingen