Meer dan 50 procent van de nieuwe moeders werkt minder uren na de geboorte van hun eerste kind en 12 procent stopt helemaal met werken. Dit blijkt uit onderzoek van het Erasmus MC waarover Het Financieele Dagblad berichtte op 12 januari. Ik vind het schokkende cijfers, want het betekent dat we al decennia nauwelijks vooruitgang boeken op dit terrein. Terwijl de consequenties voor vrouwen groot zijn. Naar mijn mening zouden Nederlandse feministen, waartoe ik mezelf ook reken, zich primair hierover druk moeten maken. Maar dat doen ze veel te weinig.
Deze cultuur, die specifiek Nederlands is, leidt tot een hoog percentage deeltijdwerk onder moeders. Werken vrouwen die hun eerste kind krijgen in 31 procent van de gevallen voor de bevalling nog fulltime, een jaar later is dat nog maar 11 procent. De partners van de vrouwen die hun eerste kind krijgen (doorgaans mannen), blijven in ruim 68 procent van de gevallen wel fulltime werkzaam. In veel andere landen is dat totaal anders en is deeltijd werken minder gewoon.
Het stoppen of in deeltijd werken heeft invloed op de financiële onafhankelijkheid van vrouwen. 70 procent van de Nederlandse vrouwen wordt als economisch zelfstandig beschouwd. Dat lijkt positief. Maar de drempel is laag: je moet (minstens) 70 procent van het minimumloon verdienen. Dit gebrek aan werkelijke financiële onafhankelijkheid vergroot de kwetsbaarheid van vrouwen bij scheidingen, ziekten of andere crises. Veel vrouwen zijn zich niet bewust van die risico’s.
De oplossing is een betere inrichting van onze maatschappij. Werkgevers moeten meer flexibele werkregelingen bieden en de combinatie van ouderschap en werk makkelijker maken. Dat is ook in hun voordeel in deze tijd van structurele personeelstekorten. Het massale deeltijdwerk van vrouwen leidt tot een enorme kapitaalvernietiging, benadrukken de onderzoekers ook in hun rapport.
Maar deze kwestie vraagt ook om een bredere maatschappelijke discussie over de rol van moeders, de normen rond deeltijdwerk, en de verantwoordelijkheden van partners binnen een gezin. De verantwoordelijkheid van mannen wordt nog altijd vergeten. Ja, mannen worden steeds meer betrokken bij de opvoeding van kinderen, maar een papadag is niet genoeg. Structureel speelt de vrouw een belangrijkere rol. Mannen moeten leren om met hun partners de verantwoordelijkheden eerlijk te bespreken en verdelen. Wanneer je bovendien weet dat er een kans is dat je relatie ooit zou kunnen eindigen, is het cruciaal om deze zaken in het begin van je relatie goed te regelen en niet pas aan het einde, leerde ik bij een mediation-opleiding. Anders blijven stellen die uit elkaar gaan eerst heel lang vechten over geld en over de zorg van kinderen.
Verdeling van de verantwoordelijkheid voor de zorg van de kinderen is een van de meest wezenlijke afspraken die je moet maken zodra je samen kinderen krijgt. En dat begint met de juiste grondhouding: het zorgen voor je kinderen is niet alleen iets wat de vrouwen moeten doen. We moeten het als normaal zien dat vaders tijd vrijmaken voor hun kinderen, ook wanneer niet alle vaders het doen.
We moeten mannen daarom aansporen meer verantwoordelijkheid te nemen. De wereld verandert, en onze benadering van partnerschap en ouderschap moet ook veranderen. Jonge meisjes moeten zich niet ontmoedigd voelen om hun dromen na te jagen. Hun ambities moeten gekoesterd worden, en hiervoor zijn stakeholders – lees: mannen – nodig om de systeemverandering waar te maken. We kunnen niet blijven wijzen naar het anderhalfverdienersmodel als excuus.
Ben jij als man klaar om de verantwoordelijkheid te dragen voor een echt gelijkwaardige rol binnen het gezin? Dan ligt de weg vrij voor een gelijkwaardige samenleving waarin zowel mannen als vrouwen hun ambities kunnen volgen en hooggekwalificeerde werkers in de economie blijven. De vrouw zou onder alle omstandigheden moeten blijven werken aan haar financiële zelfstandigheid, zodat ze minder afhankelijk is van een partner, ook in moeilijke tijden. Vrouwen kunnen zo juist hun ambities waarmaken, en tegelijk een sterke positie in zowel het gezin als op de arbeidsmarkt behouden.
Economieredacteuren nemen je mee in de discussies die zij op de redactie voeren over actuele ontwikkelingen
Source: NRC