Roelof Solomons | Vooruitblik 2026 De schuldenberg in de wereld zal fors stijgen door AI-investeringen, verwacht Roelof Salomons, strateeg bij vermogensbeheerder BlackRock. Maar dat is niet erg bij een grote transformatie zoals die met AI. „Er zijn dan altijd winnaars en verliezers. En wij weten ook niet wie dat zullen zijn.”
Roelof Salomons: "Europa moet nu leiderschap tonen. Dat kan gebeuren door de kapitaalmarktunie verder af te maken en het Draghi-rapport verder te implementeren. Het momentum is er."
Half november was Roelof Salomons in New York op het hoofdkantoor van BlackRock. Voor de tweede keer schreef hij mee aan de jaarlijkse Outlook van de grootste vermogensbeheerder ter wereld. Een vooruitblik op de ontwikkelingen in de wereldeconomie en op de wereldwijde beurzen, zoals vrijwel alle zakenbanken en vermogensbeheerders die in de decembermaand verspreiden.
„Een geweldige ervaring”, zegt Salomons, die ruim een jaar geleden bij BlackRock begon als beleggingsstrateeg en eerder werkte bij verzekeraar Aegon en private bank Van Lanschot Kempen. Met vijftien collega-economen was hij twee dagen in New York. „Ze gooien ons dan allemaal in een hok. Een maand of twee eerder hadden we al de thema’s bedacht en daarna hebben wij allemaal voorbereidend werk gedaan. BlackRock zet er nog 85 van onze beleggers bij. En die dagen komen ook interne en externe sprekers langs”, vertelt hij. „Met die vijftien economen zijn wij dan de denktank en zorgen dat alles bij elkaar komt.”
Vooraf gekozen thema’s waren de geopolitieke ontwikkelingen, de transformatie door AI en de oplopende schulden in de wereld. „Daar discussiëren we met al die mensen over. Hoe beoordelen we de risico’s en de kansen? Wat zien we wereldwijd voor ontwikkelingen? Hoe moeten we kijken naar verschillende beleggingscategorieën? In New York beginnen we al met schrijven.”
Dat schrijven gaat door in de twee weken daarna, als iedereen weer terug is naar het eigen land. „Dan moet ik ongeduldig wachten tot ik onze prognoses mag doorgeven aan klanten en aan journalisten.” Die lol had Salomons vanaf de eerste week van december, toen de Outlook van BlackRock met de titel ‘Pushing limits’ (Grenzen verleggen) uitkwam.
Voordat de eerste vraag is gesteld barst Salomons los met zijn korte samenvatting van de belangrijkste boodschappen van BlackRock. „De hausse aan financiering van de AI-infrastructuur en van de energie die daarvoor nodig is, gaat vol door. Tot dusverre konden veel bedrijven dat uit hun eigen kasstromen, dus met hun eigen geld, doen. Wij verwachten dat het veel meer met schulden gaat gebeuren”, zegt hij.
Daarbij denkt BlackRock niet alleen aan techreuzen; de verwachting is dat ook allerlei andere bedrijven investeringen veel meer met schulden gaan financieren en niet met eigen vermogen. „Overheden kunnen niet zo veel meer lenen dan ze nu al doen. Maar bedrijven zullen steeds meer geld uit de kapitaalmarkt trekken. Daar hebben ze de ruimte voor, want ze staan financieel enorm sterk.”
„Het is dus van belang dat de rentes niet te hard oplopen. Want de wereld heeft al te veel schulden, die moeten wel betaalbaar blijven. Als rentes gaan oplopen, dan hebben we een probleem.”
In die groeiende schuldenberg in de wereld wordt het echter moeilijk voor beleggers om risico’s te spreiden, denkt Salomons. „Groei is geconcentreerd en dus slechts in enkele hoeken te verwachten.”
Waar leidt dat toe in 2026? „Wij denken dat de economische groei nog oké zal zijn. De consument heeft het wereldwijd lastiger doordat hij minder te besteden heeft, maar dat veroorzaakt nog geen problemen voor de economie. De arbeidsmarkt zwakt af, maar blijft gezond. En bedrijven zullen dus meer investeren. Alleen zal hun schuldenlast oplopen en worden ze gevoeliger voor de rente. Dat kan de economie en de beurzen volatieler maken.”
„Geopolitiek zit achter de AI-wedloop en achter de strijd om energie. Maar als je bij geopolitiek denkt aan de handelsoorlog, lijkt het alsof het verhaal met de invoerheffingen wel voorbij is. Die hebben minder effect gehad dan veel mensen dachten. De les van april – toen Trump zijn heffingen aankondigde – kan zijn dat je op zo’n moment wel kunt losbarsten in allerlei voorspellingen, maar dat iedereen vooral ervoor blijft zorgen dat het eigen karretje in de achtbaan op de rails blijft en de totale effecten op de economie daardoor minder groot zijn.
„Bedrijven zullen hun toeleveringsketens de komende jaren veranderen, maar ze hebben daar tijd voor nodig. Het is een geleidelijke aanpassing, niet één met grote schokken. Niet naar een wereld van deglobalisering, maar wel naar een van regionalisering.”
„Europa moet nu leiderschap tonen. Dat kan gebeuren door de kapitaalmarktunie verder af te maken en het Draghi-rapport verder te implementeren. Het momentum is er. Vijftien jaar geleden hadden we bijvoorbeeld niet verwacht dat de Duitsers schulden zouden gaan maken. Nu halen ze de rem eraf. En zullen ze investeren. In defensie, in energie, in infrastructuur.”
„Ik zie dat niet zo somber in. Europa heeft voldoende eigen consumenten. Europa heeft voldoende kapitaal voor investeringen. Als je de 14.000 miljard euro die op spaarrekeningen staat productiever kunt aanwenden door mensen dat te laten beleggen, is het goed voor de economische groei. En als die spaarders zo meer rendement halen is dat ook goed voor hen.
„De hele industriële sector kan Europa naar een hoger niveau trekken, zeker in Duitsland. De arbeidsproductiviteit kan omhoog. Het is belangrijk om te zorgen dat het kapitaal dat beschikbaar is, bij de bedrijven komt, zodat ze kunnen opschalen. Alleen moeten consumenten dan bereid zijn om meer risico te nemen met hun geld. En zal de EU moeten zorgen dat de Europese kapitaalmarkt beter gaat functioneren.
„Europa speelt misschien nauwelijks een rol in de ontwikkeling van AI-taalmodellen en het uitbouwen van de infrastructuur voor AI, maar dat hoeft misschien ook helemaal niet. Europa heeft veel mogelijkheden om voorop te lopen in de adaptatie van AI door bedrijven. Wij zien daar bijvoorbeeld grote mogelijkheden voor bij de ontwikkeling van nieuwe medicijnen door de Europese farmabedrijven.”
„We denken niet dat er op dit moment zo’n AI-zeepbel is. Op langere termijn zal die waarschijnlijk onvermijdelijk zijn, met alle investeringen die nog gedaan zullen worden en de schulden die gemaakt gaan worden. Maar dat is niet erg. AI zorgt voor de snelste transformatie van de economie die we ooit gezien hebben. Veel sneller dan wat we gezien hebben bij de stoommachine, elektriciteit, treinen of het internet.
„Wij hebben gekeken of de investeringen van bedrijven in AI-infrastructuur rendabel zullen zijn. We voorspellen dat bedrijven tot 2030 tussen de 5.000 en 8.000 miljard dollar daarin zullen investeren. Dat zijn echt bizarre bedragen voor zo’n korte periode. Die investeringen doe je nu, de omzet zal pas veel later komen. We hebben uitgerekend welke economische groei je nodig hebt om die omzet te kunnen halen. Die hoeft niet zo heel veel hoger te liggen dan nu. Als de economische groei gemiddeld rond de 2 procent uitkomt, dan ben je er al.
„Dat betekent niet dat al die bedrijven die investeren de omzet gaan halen die ze nodig hebben om de rente en de aflossing van hun schulden te betalen. Je zult winnaars en verliezers hebben zoals in elke technologische revolutie. Dat is niet erg voor de economie. Alleen als belegger moet je ervoor zorgen dat je vooral op de winnaars hebt ingezet.
„Er is nog veel discussie, ook bij ons, wie de winnaars en wie de verliezers zullen zijn. Als je naar de historie van andere transformaties kijkt, zijn niet per se investeerders in de nieuwe infrastructuur de winnaars. Het zijn vaak de gebruikers die van industriële revoluties profiteren. De bedrijven die daardoor kosten omlaag brengen, hun processen efficiënter maken en die de nieuwe verdienmodellen ontwikkelen die draaien op de infrastructuur die is neergelegd.”
„We verwachten niet dat de beleggers nu al op de rem gaan staan. De meeste technologiebedrijven staan er financieel sterk voor, die kunnen ook tegenvallers zelf opvangen.
„De enige rem die we zien zijn de energieprijzen. Het is duidelijk dat er een tekort is aan energie. We weten dat in de VS 15 tot 20 procent van de elektriciteitsvraag de komende jaren van datacenters zal komen.”
„Dat maakt de energiesector aantrekkelijk om in te beleggen, dat zal wereldwijd gebeuren. De kosten van alternatieve bronnen als wind en zon zijn, mede door China, al fors gedaald. Op de lange termijn zal dat ook gebeuren in de nucleaire sector.”
„De economie in de VS zou zonder die investeringen nauwelijks meer groeien. De Amerikaanse consumenten hebben het zwaar. Normaal gesproken zorgen zij voor de grootste bijdrage aan de economische groei. Vorig jaar was die bijdrage al een stuk minder en we zien dat verder afnemen.”
Economieredacteuren nemen je mee in de discussies die zij op de redactie voeren over actuele ontwikkelingen
Source: NRC