Reacties overlijden Tijdens haar leven werd Brigitte Bardot vijf keer veroordeeld voor haatzaaien en aanzetten tot rassenhaat, maar politici van verschillende gezindten sluiten haar na haar dood vol overtuiging in de armen.
Bloemen bij een huis van Brigitte Bardot in Saint-Tropez.
Alsof Marianne zelf deze zondag is overleden. In de eerste reacties op haar overlijden wordt Brigitte Bardot, de filmactrice de in 1973 haar filmcarrière abrupt beëindigde om dierenactiviste te worden, volop vergeleken met het nationale symbool van Frankrijk, dat sinds de Franse Revolutie staat voor de triomf van de republiek, de vrijheid en de rede.
Vooral Franse politici buitelen over elkaar heen: allemaal willen ze de actrice en dierenactiviste herdenken. Reacties vanuit de culturele wereld kwamen later. Zo omstreden als ze was tijdens haar leven als symbool voor de seksueel bevrijde vrouw in de jaren vijftig en zestig en als dierenactiviste en sympathisant van radicaal rechts, zo lovend zijn die eerste reacties van politici.
Verbazingwekkend zijn de vergelijkingen echter niet, want in 1968 stond Bardot model voor bustes van Marianne die sindsdien in vrijwel alle Franse gemeentehuizen staan. „Haar films, haar stem, haar oogverblindende pracht, haar initialen, haar verdriet, haar onvoorwaardelijke liefde voor dieren, haar gezicht dat Marianne werd: Brigitte Bardot belichaamde een leven in vrijheid”, schreef de Franse president Emmanuel Macron. „Een Frans bestaan, universele genialiteit. Ze heeft ons geraakt. We rouwen om een legende.”
De uitgesproken Bardot was zelf niet altijd lovend over de president, die ze in 2023 „de president van de jagers” noemde. „Vijf jaar na uw aantreden maak ik verwijten, Emmanuel Macron, want ik ben boos over uw passiviteit, uw lafheid en uw minachting voor de Fransen”, schreef ze op het toenmalige Twitter (nu X).
Desondanks uiten ook partijgenoten van Macron zich vol bewondering voor de vrouw die openlijk het Front National steunde van Jean Marie le Pen – later het Rasseblement National van Marine le Pen. Bardot, sinds 2004 getrouwd met de voormalige rechterhand Bernard d’Ormale van Jean Marie le Pen, noemde diens dochter ‘de Jeanne ‘Arc van de 21e eeuw’. Tijdens haar leven werd Bardot vijf keer veroordeeld voor aanzetten tot rassenhaat en haat zaaien.
Maar niets daarover in de reacties van politici. Voormalig premier Gabriel Attal en voorzitter van de partij van Macron noemde Bardot „het icoon, de muze, dit gezicht van Frankrijk dat de hele wereld heeft laten dromen.” Om eraan toe te voegen : „Ze heeft duizend levens geleefd – altijd met dezelfde passie en hetzelfde talent.”
Minister van Cultuur Rachida Dati roemt Bardot als „icoon onder de iconen” en ook als onvermoeibare verdediger van de dierenzaak. „Ze is een legende die heeft bijgedragen aan het vormen van onze verbeelding, zonder zich daar ooit bij te laten beperken. Gekmakend vrij en uiteindelijk zo Frans.”
Marine le Pen, fractieleider van het radicaal-rechtse Rassemblement National, noemde Bardot op X „Ongelooflijk Frans: vrij, ontembaar, voluit zichzelf”. En: „Frankrijk verliest een uitzonderlijke vrouw, door haar talent, haar moed, haar openhartigheid, haar schoonheid. Een vrouw die ervoor koos te breken met een ongelooflijke carrière om zich te wijden aan de dieren die zij tot haar laatste adem verdedigde met een onuitputtelijke energie en liefde.”
Haar partijgenoot en voorzitter van Rassemblement National Jordan Bardella schreef: „Het Franse volk verliest vandaag de Marianne die het zo heeft liefgehad en wier schoonheid de wereld heeft verbijsterd. Brigitte Bardot was een vrouw met een hart, overtuiging en karakter. Als vurige patriot en liefhebber van de dieren die ze haar hele leven beschermde, belichaamde zij een heel Frans tijdperk, maar ook en vooral een bepaald idee van moed en vrijheid.”
Vanuit de culturele wereld kwam een van de eerste reacties van zangeres en generatiegenote Mireille Mathieu. „B.B., twee initialen die de wereld rondgingen en van Brigitte de icoon en legende van de Franse cinema maakten, de grote actrice en vrije vrouw die haar stempel drukte op de geschiedenis van Frankrijk”, schreef Mathieu. „En als God de Vrouw heeft geschapen, dan heeft hij ook Brigitte Bardot geschapen”, met een verwijzing naar de film waarmee Bardot in 1956 internationale bekendheid kreeg.
Filmregisseur Claude Lelouch noemde haar op de Franse televisiezender BFM TV „meer dan een actrice, ze was Frankrijk. Generaal de Gaulle had tegen mij gezegd: ‘Frankrijk, dat ben ik en Brigitte Bardot’,” herinnert hij zich.
Pierre Arditi, 81-jarige vriend en acteur memoreerde op dezelfde zender dat ze als dierenactiviste ook kritiek kreeg vanwege haar radicale opstelling. „Maar die kwam voort uit haar teleurstelling in mannen, alle mannen,” aldus Arditi. „Ik kan haar teleurstelling begrijpen, want wij zijn relatief teleurstellend.”
De beste filmstukken interviews en recensies van de nieuwste films
Source: NRC