Ajax was in mei 2025 heel dicht bij een onverwachte landstitel, totdat PSV profiteerde van de Amsterdamse ineenstorting in de laatste duels. Waar was de traditionele bluf van de Ajacieden gebleven?
is voetbalverslaggever van de Volkskrant.
Na een achterstand van zes punten op PSV in de winterstop van het afgelopen seizoen heeft Ajax eind maart 2025 ineens een flinke voorsprong op de Eindhovenaren. ‘Seven games, seven battles’, aldus Ajax-trainer Francesco Farioli. Hoewel de maximale voorsprong van negen punten in de weken erna slinkt, lijkt de titel voor Ajax begin mei binnen handbereik.
Hoe kon het op het laatste moment toch nog misgaan voor de Amsterdammers? Een reconstructie van de bloedstollende ontknoping van het seizoen 2024-2025.
Het is 14.40 uur, en supporters van Ajax beginnen alvast aan de ongetwijfeld lange viering van het aanstaande kampioenschap. Als hier, voor het café van de Johan Cruijff Arena, doordringt dat PSV in De Kuip na 10 minuten met 2-0 achterstaat tegen Feyenoord, zoekt het gejuich zijn vrolijke weg door de zinderende hitte.
Als PSV verliest en Ajax later op de dag (de aftrap is om 16.45 uur) thuis wint van NEC, is het elftal van de Italiaanse trainer Francesco Farioli kampioen. Wie had dat verwacht? Niemand, na het rampzalige seizoen 2023-2024.
Dit seizoen is er een nieuwe trainer met best saai voetbal, maar alle topduels zijn gewonnen, de spelers zijn enthousiast over hun trainer en er is optimaal geprofiteerd van een opmerkelijke ineenstorting van PSV na de winterstop.
Ja, de voorsprong van maximaal negen punten is de laatste weken fors geslonken, tot vier, maar dat hoeft geen beletsel te zijn. De KNVB arriveert met een zware delegatie in de Arena, met de kampioensschaal in een handzame koffer, voor het geval dat: algemeen directeur Marianne van Leeuwen, directeur van de Eredivisie CV Jan de Jong, competitieleider Jan Bluyssen. Alle ballen op Ajax.
Supporter Arco Gnocchi, bekend als podcastmaker, is ’s ochtends op het strand in Castricum geweest met vrouw en kinderen. Moederdag vieren. Hij heeft wel even een wekker gezet, zodat hij op tijd terugkeert naar Amsterdam. Als hij in de auto zit, valt de 1-0 in Rotterdam. ‘Ik ging toch weer hopen, al wilde ik dat eigenlijk niet. Ik wilde niets of niemand jinxen.’
Eenmaal thuis trekt Gnocchi zijn favoriete shirt aan, dat zijn oma veel te groot voor hem kocht toen Ajax nog in stadion De Meer voetbalde. Daarom past het nog steeds. Als hij naar het stadion fietst, staat het al 2-0 in Rotterdam. ‘Ik zat luid zingend op de fiets.’ Hij ziet zijn moeder op een terras aan de Weesperzijde, en feliciteert haar met Moederdag.
Dan valt de 2-1 in De Kuip, niet lang na rust. Gnocchi: ‘Eigenlijk was dat te vroeg. Toen wist ik het al.’ Als hij arriveert op zijn plek in het stadion, is het 2-2. Het is een draaikolk van emoties, ook op de tribunes in Amsterdam. Invallende droefenis, kortstondig gejuich om een afgekeurd doelpunt van PSV en dan, in de 99ste minuut, de anticlimax na het beslissende doelpunt van Noa Lang, ex-Ajacied.
Feyenoord is na de later geseponeerde rode kaart voor Givairo Read gereduceerd tot tien man en trapt alleen nog ballen weg. Lang laat zich gaarne beledigen door het publiek in Rotterdam. Hij is op aarde voor dit soort momenten. En passant is PSV nu vrijwel zeker van de tweede plaats, goed voor plaatsing voor de Champions League.
Als Ajax wint van NEC, is er nog steeds niets aan de hand. Dan blijft het verschil vier punten, met nog twee duels te gaan. Maar Ajax oogt aangeslagen door de ontsnapping van PSV.
Rogier Meijer, dat seizoen trainer van NEC, vertelt: ‘We zaten bij hotel Van der Valk in de buurt van Amsterdam ter voorbereiding, toen de 1-0 en 2-0 voor Feyenoord vielen. Dit kon de kampioenswedstrijd van Ajax zijn, beseften we. Een speciale middag. Toen we bij het stadion aankwamen, was de stemming uitgelaten.
‘Maar ik voelde ook toenemende spanning tijdens de warming-up. Eerst werd er nog een goal van PSV afgekeurd, later viel toch de 2-3. De sfeer in het stadion sloeg om, en die was gelaten toen onze wedstrijd begon. De situatie was totaal gedraaid.’
De ingehuurde dj’s Ryan Marciano en Sunnery James draaien muziek in de aanloop naar de aftrap – Oh, sunny days – maar ook zij krijgen geen sfeer in het stadion. In de hoofden van het volk regent het. De tactiek van NEC is simpel. Meijer: ‘Ons plan was om Ajax aan de bal te laten. Daarmee hadden ze veel moeite.’ Van het blijkbaar breekbare zelfvertrouwen van Ajax is niets meer over.
Trainer Peter Bosz van PSV is vooral blij na de zege in Rotterdam. Hij baalt nog steeds van de ongekende terugval van zijn team na de winterstop, iets waarvoor hij bij aanvang van het seizoen had gewaarschuwd. Terugkijkend zegt hij: ‘De gretigheid om altijd de beste te willen zijn, door er samen alles voor over te hebben, was even weg. De goede resultaten van de eerste seizoenshelft verbloemden de situatie.’
Het is achteraf flauw om over blessures te praten, maar die waren er in Eindhoven volop: Ricardo Pepi, Jerdy Schouten, Joey Veerman, Malik Tillman, Noa Lang. De automatismen waren weg. Wat eerst goed liep, was verdwenen. Maar tegen het einde van het seizoen gaat het weer lopen.
Bosz: ‘Na de nederlaag thuis tegen Ajax (op 30 maart, red.) dachten we niet meer aan het kampioenschap, maar vooral aan de strijd met Feyenoord om de tweede plaats en plaatsing voor de Champions League.’ Hij is blij dat hij vasthoudt aan zijn spelprincipes, aan de aanvallende inborst van zijn team.
Ajax spreekt ook niet over het kampioenschap. Francesco Farioli is de alom geprezen wonderdokter, met een speelplan per wedstrijd, en met gedragen teksten na afloop. Hij praat alleen nooit over de landstitel, tot verbazing van menig buitenstaander. Zelfs als de voorsprong tot negen punten oploopt, houdt hij zich in. Hij spreekt in metaforen. Elke wedstrijd kan de storm opsteken.
Farioli weet hoe moeilijk Ajax zijn wedstrijden wint. Hoe dun is de lijn tussen moeilijk winnen en makkelijk verliezen? Zijn spelers gaan mee in het narratief. De Volkskrant spreekt in die dagen uitgebreid met Davy Klaassen. Die is al zes keer kampioen geweest, met Ajax en Inter, maar het is volgens hem niet de bedoeling om welke vorm van triomfalisme dan ook uit te dragen. ‘Je kunt op je bek gaan.’
De druk ligt opeens bij Ajax. Rogier Meijer is in retrospectief verbaasd over het duel in de Arena. NEC wacht af. Ajax speelt, met alle beschikbare routiniers, dramatisch: zonder initiatief, zonder durf. Lamgeslagen. De Nijmegenaren winnen: 0-3.
Het volk is murw na die ontluisterende uitslag, voor het eerst klinken er fluitconcerten. Duizenden toeschouwers vertrekken voortijdig. Het hele seizoen waren de aanhangers juist een steun geweest. Ze hadden maar weinig verwachtingen. Elke zege was een cadeautje, als het ware.
Meijer: ‘Ik weet nog wat onze aanvaller Bryan Linssen in de rust zei, over wat er gebeurde als hij even druk zette op hun centrale verdediger Rugani: ‘Ze weten echt niet wat ze moeten doen bij Ajax.’’
Linssen zelf: ‘Ik kon goed druk geven op de wijze waarop zij speelden. Ze kwamen nooit lekker aan voetballen toe. En ze hadden natuurlijk al spanning. Je voelde bij hen langzaam de energie wegebben – vooral na onze eerste goal, toen waren ze het helemaal kwijt.’
Meijer vindt het vreemd dat Farioli de structuur van het middenveld heeft gewijzigd, dat aanvoerder en controleur Jordan Henderson nu eigenlijk als meest aanvallende middenvelder speelt. En dat Rugani meedoet, een houterige centrale verdediger die goed kan koppen, maar totaal niet kan opbouwen. De linksbenige verdediger Youri Baas, belangrijk in de opbouw, is al een tijdje geblesseerd.
Meijer: ‘Jorrel Hato stond linksback, die hadden ze volgens mij gewoon links centraal kunnen zetten, dan had hij gewoon de opbouw kunnen verzorgen. Na de 0-1 hadden ze echt geen idee meer. De ploeg hing als los zand aan elkaar. Het was blijkbaar onmogelijk om te schakelen van momentum, van ‘dit wordt onze dag’ naar ‘we moeten nu echt winnen’.’
Farioli heeft alle routiniers opgesteld. Om die ene veertiger (Remko Pasveer) en de dertigers te noemen: Daniele Rugani, Jordan Henderson, Davy Klaassen, Wout Weghorst en Steven Berghuis. Arco Gnocchi, met de visie van een ervaren supporter: ‘Deze ploeg bleek mentaal niet belastbaar. Juist nu had Farioli jonge spelers moeten opstellen, die niet beseffen dat het ook verkeerd kan gaan. Spelers zonder beton in de schoenen.’ Maar dat is speculatie, weet hij ook wel.
PSV zit na de zege in De Kuip in de bus terug naar Eindhoven, als de ontmanteling van Ajax zich voltrekt. Peter Bosz: ‘Met de technische staf keken wij op tv naar de wedstrijd, voor in de bus. Spelers keken achterin op hun telefoon, en hun beelden liepen vijftien seconden voor op die van ons. We hoorden telkens een schreeuw van achter uit de bus. Na de eerste keer dacht ik dat er iemand niet goed werd.’
Het kan nog steeds voor Ajax, met één punt voorsprong en de moeilijke uitwedstrijd tegen FC Groningen als voorlaatste halte op de weg naar mogelijk succes. Winnen in de Euroborg, en Ajax kan het thuis tegen FC Twente afmaken. Twee keer winnen is vrijwel zeker nodig, want PSV is vrij in het hoofd. De Eindhovenaren zullen wel winnen van Heracles (thuis) en Sparta (uit). De kampioensschaal is in Groningen, want opnieuw kan Ajax in theorie kampioen worden.
Anton Gaaei en invaller Wout Weghorst zetten de Amsterdammers twee keer op voorsprong. Gaat het dan toch lukken? Farioli heeft nu juist veel jeugd opgesteld, omdat hij ‘frisse benen’ wil. Gnocchi: ‘Ik had voor de wedstrijd nul komma nul vertrouwen. Ik was thuis bij de kinderen zelfs in slaap gevallen. Ik werd wakker, zag op mijn telefoon dat het 1-2 stond en het luikje met hoop ging weer open.’
Maar dan, als de wedstrijd bijna is afgelopen, gebeurt er iets vreemds. In zijn naar later blijkt laatste actie voor FC Groningen geeft Luciano Valente in blessuretijd Jordan Henderson een schop. Rode kaart. Verzorging. Nog meer tijd erbij.
De wedstrijd, die naar het einde kabbelt, met een onmachtig FC Groningen, krijgt diep in blessuretijd een onverwachte dimensie, mede doordat de inmiddels ingevallen ervaren Ajacieden het vuurtje opstoken. Met name Davy Klaassen laat zich meeslepen door een opstootje.
Tegen NEC deden de routiniers hoegenaamd niets, nu doen ze juist veel fout. Het stadion gaat nog één keer achter FC Groningen staan. ‘Het was een slotfase vol adrenaline’, zegt verdediger Thijmen Blokzijl van FC Groningen.
Alles gaat mis bij Ajax. Wout Weghorst houdt diep in blessuretijd de bal niet bij zich, Steven Berghuis geeft een onnozel balletje op Gaaei, die de bal uittikt. Josip Sutalo maakt een domme overtreding na de inworp. Mats Seuntjens zet de vrije trap voor, doelman Remko Pasveer blijft staan in plaats van uit te komen. Er volgt een onoverzichtelijke scrimmage, met doelman Etienne Vaessen als extra aanvaller die onrust stookt.
Thijmen Blokzijl: ‘Het was een gekkenhuis in die slotfase, na de rode kaart voor Luciano. Het stadion zat vol energie, maar we kregen niet veel kansen. Het moest gebeuren uit een dood spelmoment. Etienne vroeg aan mij waar hij moest gaan staan bij die vrije trap. Ja, zo sta je goed, rond het doelgebied, zei ik tegen hem. Ik bleef bij de tweede paal.’ Dat is waar de bal valt.
Blokzijl scoort van dichtbij, vlak voor de fanatieke Noordtribune. ‘Het was mijn eerste en tot nog toe enige doelpunt in het betaald voetbal.’
Als de wedstrijd voorbij is, ontstaat er weer een opstootje, met de provocerende Vaessen als middelpunt. Wout Weghorst rent meteen naar binnen. Blokzijl: ‘Ja, het gedrag van Vaessen was wat overdreven, maar daarvoor is hij ook geschorst.’
Farioli oogt verslagen. Hij zegt, kort na afloop: ‘Elke wedstrijd is een strijd, daarin heb ik gelijk gekregen. Ik heb nooit over iets anders gesproken dan de volgende wedstrijd. Het bewijs is weer geleverd dat voetbal pas voorbij is als het laatste fluitsignaal heeft geklonken.’
Gnocchi: ‘Ik ben met vrienden naar de kroeg gegaan. Alcohol is nooit het antwoord, maar het was het enige wat we wilden.’
Als in de 99ste minuut in Groningen de 2-2 valt, is PSV al een paar minuten klaar in Eindhoven. Zoals verwacht hebben de Eindhovenaren Heracles eenvoudig verslagen. De spelers lopen een ereronde, om het seizoen voor eigen publiek af te sluiten. Ze denken dan nog dat Ajax zal winnen.
Teammanager Bas Roorda houdt contact met zijn ouders, die op de tribune in Groningen zitten – wie weet. Het PSV-stadion loopt al leeg. Lucky Ajax, is de stemming. Maar dan valt dus alsnog die 2-2. PSV staat nu opeens een punt voor. Toeschouwers komen terug het stadion in, ze vallen elkaar in de armen en kussen elkaar. Noa Lang maakt een koprol op het veld. Olivier Boscagli beklimt de tribunes en wurmt zich tussen de supporters.
Ook Bosz had niets meer verwacht. Hij loopt over het veld met zijn assistent Rob Maas, die op een scherm in de skybox ziet dat de wedstrijd in Groningen nog bezig is. Bosz houdt zich redelijk in na de 2-2, maar van binnen gloeit hij. Hij weet nu dat PSV het kampioenschap alsnog zal behalen. Het spel is te goed om van Sparta te verliezen. ‘Dit kan toch niet, het zal toch niet’, zegt Bosz, terugdenkend. Maar het kon wel.
De echte schaal is nu in Rotterdam, met de belangrijke KNVB-bestuurders, want de kansen zijn gekeerd. Een replica is in de Arena.
PSV wordt na de 1-3 bij Sparta alsnog kampioen. Ajax verslaat FC Twente met 2-0. Farioli laat een traan op de persconferentie en maakt de volgende dag bekend dat hij vertrekt, vanwege verschillen in inzicht. Hij had zijn besluit al genomen, zegt hij, ongeacht het resultaat in de kampioensrace.
Het gaat daarbij onder meer om de aanstelling van bepaalde stafleden, om verdere professionalisering van de club. Farioli is af en toe geschrokken van het amateurisme bij Ajax, en van dat eeuwige gedweep met het grootse verleden.
Farioli, dit seizoen trainer van FC Porto, wil best een interview geven aan de Volkskrant, maar zijn schaduw Stefano Marchesi spreekt een veto uit. Marchesi waakt over de pr van de trainer. Porto wil het ook niet, dat voortdurende terugkijken op Ajax.
De betrokken spelers van Ajax hebben sowieso geen zin om over de afloop van het seizoen 2024-2025 te praten.
Technisch directeur Alex Kroes weet ook niet precies wat er misging. Hij stelt dat de blessure van de linksbenige centrale verdediger Youri Baas een belangrijke factor was. ‘Niemand weet echt wat uiteindelijk de crux was. Het is niet eenvoudig om één punt aan te wijzen. Het is doodzonde. Iedereen die er bij was betrokken, is er nog steeds doodziek van.
‘We hadden keihard bezuinigd, geroeid met de riemen die we hadden, met een toptrainer die het maximale uit staf en spelers haalde.’ Kroes wil ook geen schuldige aanwijzen.
Rogier Meijer: ‘Farioli gokte op de ervaring. Dat is mislukt. Voetbal is een gek spelletje.’
Zoals veel Ajax-supporters was Arco Gnocchi gek van Farioli, met al zijn data en zijn andere aanpak: weg van het verleden, nederig zijn, anders denken. Maar aan het eind van het seizoen had misschien juist de oude, bijna uitgebannen Amsterdamse branie kunnen helpen. Zo van ‘wij zijn Ajax, wij zijn de besten’.
Gnocchi: ‘Na de overwinning bij PSV veranderde het gevoel. We hadden nu opeens alles te verliezen, terwijl we daarvoor alleen iets te winnen hadden gehad. Maar al die iPads gaven geen antwoord op de nieuwe situatie. Hier was misschien juist meer levenservaring nodig geweest.’
Gnocchi spreekt over bakken accuzuur die de Ajax-supporters in de laatste jaren moesten drinken – bij wijze van spreken dan. Hij schreef een bestseller over de club in het jubileumjaar 2025, met 125 verhalen. Zijn uitgever stelde een speciale uitgave voor, voor na het eventuele kampioenschap, met een extra verhaal.
Maar: geen kampioenschap, dan ook geen speciale uitgave. Die was alleen wel al gedrukt, en op internet verscheen een filmpje, gemaakt door iemand in de drukkerij met leedvermaak, met al die boeken die naar de versnipperaar konden. ‘Het was een harde levensles.’
Ook de Volkskrant had een boekje gemaakt: Wederopstanding: Het onwaarschijnlijke kampioenschap van Ajax. Het is verdwenen in de digitale prullenbak.
Op de dag dat Farioli zijn vertrek aankondigt, trekt de platte kar met de kampioenen door Eindhoven. Peter Bosz, nu: ‘Niet alles in sport is te verklaren. Je weet nooit precies wat druk met een mens kan doen. Kijk naar die handsbal van Virgil van Dijk, onlangs met Liverpool tegen ons.
‘Wat me alleen opviel bij Ajax, was dat er geen bluffertjes meer waren. Negen punten voorsprong en niemand sprak over het kampioenschap. Dat is niet des Ajax’, waar ze normaal altijd met de borst vooruit lopen.’
Ja, Bosz heeft wel een paar feestelijke sigaren gerookt. Zo’n sigaar waarmee je drie uur kunt doen. Dominicaans, heerlijk. Wat een seizoen, wat een ontknoping.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant