Maandagochtend konden belangstellenden in Amsterdam een laatste groet brengen aan Hans van Manen, Nederlands bekendste en grootste choreograaf die vorige week op 93-jarige leeftijd overleed. ‘Hij was een maestro met geniale oren én goede ogen.’
schrijft voor de Volkskrant over dans en (circus)theater.
Een oudere man met zijn kleinzoon aarzelt even, als hij hoort dat de woensdag overleden choreograaf Hans van Manen (1932-2025) tijdens het openbare afscheid ligt opgebaard in een open kist, op de trappen van Nationale Opera & Ballet in Amsterdam.
Durft hij zijn kleinzoon daarmee te confronteren? Hij zet door. ‘Van Manen ligt er net zo onverschrokken bij als hij bij leven was. Nooit bang zijn voor wie je bent en wie je wilt zijn, dat wil ik mijn kleinzoon ook meegeven. Daarom ben ik hier.’
Maandagochtend kon iedereen tussen half negen en half elf een laatste groet brengen aan Nederlands bekendste en grootste choreograaf. Karin (66), Joanne (36) en Benne (59) waren er vanmorgen om 8.00 uur als eerste. Alle drie zijn groot fan van Van Manens pure balletten zonder opsmuk. ‘Voor mij is hij behalve een fantastisch choreograaf ook een groot levenskunstenaar. Ondanks zijn statuur is hij altijd een kwajongen gebleven,’ vat Karin haar waardering samen.
Oud-danseres Ilse van la Parra (54) haalt haar zwarte beanie beleefd van haar hoofd om Van Manen een groet te brengen namens alle dansleerlingen van haar dansschool in Amsterdam-Zuidoost. ‘Ik werk met kansarme jongeren. Van Manen heeft mij geïnspireerd om ook bij tegenwind altijd door te gaan.’
Andere Amsterdammers, zoals de in langharig bont geklede Patrick (56), zijn er omdat hij ‘een icoon van de stad’ is. ‘Ik had net als Van Manen de voeten om te kunnen dansen, maar miste steun in mijn sociale omgeving. Hij ook, maar heeft dat wel op eigen kracht gefixt.’ En Anjes (67) vertelt dat als ze aan de jaren tachtig denkt, ze ‘altijd direct Van Manens balletten voor zich ziet.’
Ook direct betrokkenen uit de danswereld grijpen de mogelijkheid aan nog een keer oog in oog te staan met de man die tot zijn dood senior choreograaf was bij Het Nationale Ballet. Tweede solist Conor Walmsley (28): ‘He was such a cool guy. Hij hielp je je eigen identiteit als balletdanser te ontwikkelen op toneel.’ Componist Thom Willems (70) benadrukt Van Manens absolute muzikale gehoor en zijn oog voor compositie en details: ‘Hans was een maestro met geniale oren én goede ogen. Je zag zijn denken door zijn ogen heen.’
Carel Petterson (60) is er met Eveline van der Meij (63) omdat hij als 25-jarige in de jaren negentig de touringcar bestuurde die balletdansers door Nederland reed. ‘Ik zag toen welke enorme fysieke inspanning dansers leveren om choreografieën van Van Manen op toneel te brengen. Ik zei vanochtend bij het ontbijt: dit wordt zijn laatste show, hoe zal dat eruit zien? Daarom zijn we hier.’
Terwijl Van Manen stijlvol uitgelicht op de trappen van Nationale Opera & Ballet ligt, ‘zijn huis’, zoals Ernst Meisner, toekomstig artistiek leider van Het Nationale Ballet, met betraande ogen zegt, speelt pianiste Olga Khoziainova op de vleugel composities die ze 27 jaar lang bij zijn vermaarde balletten op het podium tussen de dansers heeft vertolkt.
En Van Manens persoonlijk assistent Marija Bajrovi, Kroatische van geboorte, neemt met haar echtgenoot afscheid: ‘Mijn man verbouwde zijn appartement en het klikte meteen tussen ons. Hans had de gave mensen uit te kiezen, om zo een eigen familie te creëren.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant