Het Israëlische veiligheidskabinet heeft dit weekend negentien voorposten van Joodse kolonisten op de bezette Westelijke Jordaanoever gelegaliseerd. Daaronder zijn twee nederzettingen die Israël in 2005 juist had geëvacueerd omdat ze in het hart van de Palestijnse gebieden liggen.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant.
‘We remmen de opkomst van een Palestijnse terreurstaat af’, aldus minister van Financiën Bezalel Smotrich zondag bij de aankondiging. Eerder deze maand gaf Israël al toestemming voor de bouw van meer dan zevenhonderd huizen op de bezette Westelijke Jordaanoever. De regering-Netanyahu maakt vaart met het uitbreiden van nederzettingen en verhult niet dat het doel is om een tweestatenoplossing onmogelijk te maken.
Israëlische media hadden al bericht dat Israël de nederzettingen een ‘wettelijke status’ zou geven, maar Smotrich maakte zondag op X bekend dat het besluit inmiddels is genomen. Volgens hem zijn daarmee in de afgelopen drie jaar in totaal 69 nederzettingen gesticht op de door Israël bezette Jordaanoever. ‘Een record als geen ander’, schrijft Smotrich. ‘We zullen blijven ontwikkelen, bouwen en ons verder vestigen op het geërfde land van onze voorouders.’
De nederzettingen Ganim en Kadim nabij de Palestijnse stad Jenin behoren tot de vier nederzettingen die Israël in 2005 evacueerde. Met de Oslo-akkoorden werd de Westelijke Jordaanoever verdeeld in gebieden onder Palestijnse controle (A-gebied), onder gedeelde controle (B-gebied) en onder Israëlische controle (C-gebied). De vier bewuste nederzettingen lagen in gebieden onder Palestijnse controle, waar Israëlische aanwezigheid vanaf dat moment per wet verboden was.
Smotrich verwijst in zijn bericht specifiek naar de hervestiging in Ganim en Kadim. ‘Dit is een herstel van een historisch onrecht, namelijk de uitzetting van 20 jaar geleden.’ De afgelopen jaren heeft Israël wetswijzigingen doorgevoerd die Israëlische aanwezigheid in de A-gebieden mogelijk maken. Met de legalisering van deze twee nederzettingen ligt de weg open naar continue aanwezigheid van Joodse kolonisten en het Israëlische leger.
Vorige week maakten de Verenigde Naties bekend dat het aantal Israëlische kolonisten het snelst groeit sinds de VN in 2017 zijn begonnen dit bij te houden. Volgens het rapport zette Israël in 2025 plannen voor meer dan 47 duizend woningen in de steigers, ten opzichte van ongeveer 26 duizend vorig jaar. Tussen 2017 en 2022 ging het gemiddeld om zo’n 12 duizend woningen.
Er wonen zo’n 500 duizend Joodse kolonisten op de Westelijke Jordaanoever te midden van bijna 3 miljoen Palestijnen. In mei kondigde de regering een wettelijke status aan voor 22 ongeautoriseerde voorposten, het hoogste aantal in decennia. Afgelopen augustus gaf de overheid ook toestemming voor de bouw van 3.000 woningen in het strategische E1-gebied, waarmee Israël dreigt de Westelijke Jordaanoever in tweeën te splitsen.
De regering-Netanyahu is afhankelijk van de steun van de extreemrechtse ministers Itamar Ben-Gvir en Bezalel Smotrich, voormannen van de kolonistenbeweging. Joodse kolonisten worden actief gesteund door de overheid en er wordt nauwelijks opgetreden tegen geweld tegen Palestijnse inwoners. Het aantal aanvallen van kolonisten waarbij Palestijnen gewond raken of hun bezittingen worden vernield, is sinds de terreuraanval van Hamas op 7 oktober 2023 snel toegenomen en blijft verder escaleren.
De nederzettingen op de Westoever zijn illegaal volgens internationaal recht, maar niet volgens de Israëlische wet. Dat geldt wel voor voorposten, tot het moment dat zij de status van nederzetting krijgen. De VN waarschuwen al jaren voor de uitbreiding van nederzettingen. Door de nederzettingen hebben de Palestijnen steeds minder aaneengesloten gebied, waardoor een tweestatenoplossing steeds verder uit beeld raakt.
Luister hieronder naar onze nieuwspodcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant