De Verenigde Staten hebben dit weekend twee olietankers in beslag genomen nabij de kust van Venezuela. Donald Trump kondigde eerder deze maand aan dat de Amerikanen alle schepen die ‘van en naar’ Venezuela varen zullen tegenhouden.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Eerder was hij correspondent in Oost-Europa en Zuidoost-Azië.
Zaterdag werd het schip Centuries geënterd door de Amerikanen. De tanker was beladen met ruwe olie uit Venezuela met als bestemming China. Zondag volgde een operatie tegen schip Bella 1, dat onderweg was naar Venezuela. Beide schepen varen onder Panamese vlag.
De acties, die onder leiding stonden van de Amerikaanse kustwacht, worden gezien als een nieuwe escalatie in de relatie tussen de VS en Venezuela, die al maanden onder hoogspanning staat. Sinds september blazen de Amerikanen in de regio kleine, snelle boten op die volgens Trump drugs smokkelen naar de Verenigde Staten. Bij 28 van die aanvallen zouden tot dusver 104 opvarenden zijn gedood.
Deze maand heeft Trump zijn aandacht verlegd naar de olietransporten. Op 10 december werd de volgeladen olietanker Skipper op open zee aangehouden en in beslag genomen. Zes dagen later kondigde Trump een ‘totale en complete’ blokkade aan van ‘alle olietankers die op sanctielijsten staan’ en ‘die van en naar Venezuela onderweg zijn’. Venezuela spreekt over ‘piraterij’ door de Amerikanen.
De zaterdagochtend aangehouden Centuries stond niet op een sanctielijst, maar vervoerde volgens minister Kirsti Noem van Binnenlandse Veiligheid Venezolaanse olie, die wel onder Amerikaanse sancties zou vallen. Bella 1 staat volgens de Amerikanen wel op een sanctielijst.
De acties op zee brengen de Verenigde Staten en Venezuela opnieuw dichter bij een openlijke oorlog. Trump wil de Venezolaanse leider Nicolás Maduro tot aftreden dwingen en gebruikt elk middel om dat doel te bereiken. Hij begon met de dodelijke aanvallen op de bootjes en verdedigde het doden van de opvarenden met het excuus dat Amerika ‘in oorlog is met drugskartels’ en dat die een bedreiging vormen voor de nationale veiligheid. Venezuela zou volgens Trump een centrum van drugshandel zijn, en Maduro zou leiding geven aan een drugskartel – aantijgingen waarvoor geen bewijzen zijn geleverd.
Trump heeft meerdere malen gesuggereerd een militaire invasie niet uit de weg te zullen gaan, en hij heeft de druk op Venezuela opgevoerd door het vliegdekschip Gerald Ford en zijn begeleidende vloot naar de Caribische Zee te dirigeren. Dit smaldeel valt onder het Zuidelijk Commando van het Amerikaanse leger, en is onder meer verantwoordelijk voor het opblazen van de vermeende ‘drugsbootjes’.
Het zonder proces doden van de opvarenden van die bootjes stuit op felle kritiek. Die kritiek wordt ook genoemd als mogelijke reden waarom de commandant van het Zuidelijk Commando, admiraal Alvin Holsey, in oktober abrupt en zonder opgaaf van reden zijn ontslag aankondigde. De regering-Trump heeft nu luitenant-generaal Francis Donovan voorgedragen als Holseys opvolger. Donovan was ondercommandant van het Amerikaanse commando ‘speciale operaties’ en heeft gevochten in de eerste Golfoorlog en de oorlog in Irak. Hij heeft als generaal veel ervaring opgedaan in het Midden-Oosten.
Luister hieronder naar onze nieuwspodcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant