Zondag begint de Afrika Cup, het toernooi dat vaak mooie voetbalverhalen oplevert. Organisator Marokko is de grootste favoriet voor de eindzege. Vooruitblikkend op het toernooi sprak de Volkskrant een voetballer, een trainer en een schrijver.
is voetbalverslaggever van de Volkskrant.
Het is een typerend tafereel in de perskamer van PSV. Linksachter Anass Salah-Eddine hoopt dat hij met Marokko de finale van de Afrika Cup haalt, op 18 januari. Maar nu zit hij naast trainer Peter Bosz van PSV, na afloop van de verloren wedstrijd in de Champions League tegen Atlético Madrid. Op speelse wijze discussiëren de twee over de drukte in de voetbalkalender.
Een dag na de finale van de Afrika Cup speelt PSV alweer tegen Newcastle United, constateert Bosz. Drie dagen na de finale, zo corrigeert Salah-Eddine hem – en hij kan het weten, want hij is jarig op 18 januari. Stel dat Marokko wint, dan is er op 19 januari ongetwijfeld een grootse huldiging in Rabat. Misschien kan hij dan vandaar rechtstreeks vliegen naar Newcastle, om zijn broodheer weer te dienen.
De verdediger is geboren in Amsterdam. Hij speelde altijd voor Nederlandse jeugdteams, maar koos uiteindelijk voor de nationale ploeg van Marokko. Inmiddels speelde Salah-Eddine twee oefenduels, en hij was geïmponeerd door de sfeer en beleving op de tribunes. Hij begroette zijn selectie voor de Afrika Cup met dankbaarheid.
Het toernooi, dat meestal in de winter plaatsvindt, levert altijd gedoe op vanwege het afstaan van spelers, die meerdere wedstrijden van hun club missen. Maar de meeste spelers willen ook dolgraag voor hun land uitkomen.
Zondag wordt de Afrika Cup afgetrapt met de wedstrijd Marokko - Comoren, in Rabat. In Marokko dus, momenteel het beste voetballand van Afrika. Het land won het toernooi voor het laatst in 1976. De hoogste tijd dus om weer eens te winnen, vinden ze in Marokko, dat ‘We are different’ als slogan bedacht voor het toernooi.
De Volkskrant duidt de Afrika Cup aan de hand van drie stemmen: die van de voetballer, de trainer en de schrijver.
Nordin Amrabat is geboren in Huizen, speelde 67 interlands voor Marokko en heeft een indrukwekkende lijst van clubs als oud-werkgever. Op zijn 38ste is hij neergestreken in Marokko zelf, bij topclub Wydad Casablanca, waar ook Hakim Ziyech speelt.
Hij gaat dus veel wedstrijden kijken in het stadion? Nee, Wydad – ‘het Real Madrid van Afrika, zeggen ze hier’ – gaat begin januari op trainingskamp in Qatar, want in februari begint de competitie weer. Ook hier is de kalender vol. Amrabat speelde in de zomer al het WK voor clubs in de Verenigde Staten.
Hij is onder de indruk van Marokko, ook als voetballand. Imponerend zijn de nieuwe stadions, de infrastructuur, ook al aangelegd voor het WK van 2030, dat Marokko mag organiseren met Spanje en Portugal. ‘Het is niet normaal, al die prestaties van de laatste jaren: WK onder 20 jaar gewonnen. Derde op de Olympische Spelen, vierde op het WK in Qatar. De vrouwen doen het ook goed.
‘Het is ongekend. We hoeven niet te vergelijken, maar Nederland was er niet eens bij op dat WK onder 20, en op de Spelen trouwens ook niet. Het voetbal groeit hier ongelooflijk. Overal zijn trainingscentra of Cruijff Courts waar de jeugd kan voetballen. Marokko loopt voorop in Afrika, dat kan ik rustig zeggen, zonder arrogant te zijn.
‘De trainers doen het ook goed, al is er ook kritiek op bondscoach Walid Regragui. Hij speelt vanuit een goede organisatie, zoals Dick Advocaat en José Mourinho hun team neerzetten, maar veel Marokkanen willen Guardiola-voetbal.
‘Marokko speelt deze week trouwens ook de finale van de Arab Cup, in Qatar, een toernooi vooral voor spelers uit de eigen competities. Tegenstander Jordanië heeft ook een Marokkaanse trainer (Marokko won de finale donderdag met 3-2, red.).’
Tom Saintfiet is een Belg met avontuur in de zin. Voor de derde keer is hij als bondscoach aanwezig bij de Afrika Cup. Eerst was hij dat twee keer met het kleine Gambia, waarmee hij eenmaal de kwartfinales bereikte, en nu is hij er met Mali.
‘Voor het eerst ben ik bondscoach van een land dat wil meespelen om de prijzen, want dat is de stemming in Mali. Als ik zeg dat we minimaal de halve finale willen bereiken, zeggen ze dat de trainer geen ambitie heeft. Terwijl er wel een vijftal favorieten valt aan te wijzen: Marokko, Algerije, Egypte, Tunesië misschien, Nigeria om zijn aanvalskracht. En vergeet landen als Zuid-Afrika, Ivoorkust en Congo niet.
‘Ik denk dat wel 12 van de 24 deelnemende landen kans maken op de halve finales. Als alles meezit, kan Mali daarbij zijn. Mali is het grootste voetballand in Afrika dat nooit kampioen is geworden, zo zien ze dat hier. Iedereen ziet zijn eigen team als het Brazilië van Afrika. Ik houd van die druk. Zalig. Maar externe druk kan nooit groter zijn dan de interne druk die ik mezelf opleg.’
Wel ziet hij problemen. Het slechte weer, bijvoorbeeld. Het regende deze week veelvuldig, het was koud, er viel zelfs een beetje sneeuw. Het zal geen toernooi zijn met kleurrijke luchtigheid op de tribunes, zoals vaak te zien is in zuidelijker gelegen landen van Afrika.
En omdat de Fifa bepaalde dat clubs hun spelers pas op 15 december hoefden af te staan, minder dan een week voor de aftrap, druppelden de selecties laat binnen. Daardoor was er afgelopen week nauwelijks tijd om met de groep te trainen. Geen tijd dus voor een gedegen voorbereiding met een goede opbouw: Saintfiet verwacht dan ook veel blessures.
Ach, er zijn zo veel mooie momenten en verhalen geweest in de geschiedenis van de Afrika Cup. Mustapha Esadik, docent aan de School voor Journalistiek in Utrecht, schreef onlangs het boek De voetbalkampioenen van Afrika, met als ondertitel Successen, kansen en uitdagingen, waarin hij ook sociale ontwikkelingen koppelt aan het voetbal.
Als voorbeeld van voetbalpracht noemt hij de strafschoppenreeks in 2015, toen de gouden generatie van Ivoorkust eindelijk won, na een zinderende ontknoping tegen Ghana. Sterspeler Didier Drogba was toen overigens al gestopt. Doelman Boubacar Barry stopte twee Ghanese strafschoppen en benutte zelf de beslissende.
In 2012 verloor Ivoorkust de finale na strafschoppen van Zambia, in wat een van de emotioneelste sportverhalen in de geschiedenis is. Het toernooi was in Gabon. Voor de kust van dat land was in 1993 vrijwel de hele ploeg van Zambia om het leven gekomen bij een vliegtuigongeluk. En nu, bijna twintig jaar later, nadat de spelers voor de finale nog naar een herdenking waren geweest en bloemen hadden gelegd bij de rampplek voor de kust, wonnen ze hier de Afrika Cup. Het moest zo zijn.
Esadik: ‘Ik ben blij met al die mooie verhalen over voetbal in Afrika, dat volop in ontwikkeling is, en toch ook zijn problemen kent.’ Zo zocht hij uit dat liefst zeventien landen in de WK-kwalificatiereeks niet altijd thuisduels konden spelen vanwege politieke onrust, of omdat het stadion niet voldeed aan de eisen. In Marokko werd ook geprotesteerd, vanwege al die investeringen in het voetbal, terwijl het land financiële problemen kent in andere sectoren.
Esadik vraagt zich ook af wie de nieuwe supersterren zullen zijn. Mo Salah en Sadio Mané zijn allebei inmiddels 33, ze spelen vermoedelijk hun laatste toernooi. Victor Osimhen uit Nigeria is een geweldige spits, maar hij is nog niet zover. Achraf Hakimi is misschien de vedette, al is hij een verdediger.
‘De top is veel breder dan vroeger. Tal van landen kunnen het toernooi winnen. Ik verwacht veel van bijvoorbeeld Zuid-Afrika, met veel spelers uit de eigen competitie. De voorbereiding was daardoor beter.’
Ook de dubbele nationaliteit blijft een actueel thema. Kylian Mbappé werd wereldkampioen met Frankrijk, maar had ook voor Kameroen kunnen spelen, en ‘Lamine Yamal koos voor Spanje, terwijl hij ook voor Marokko had kunnen uitkomen.’ Maar er zijn ook spelers die de keuze maken voor hun Afrikaanse land – zoals Anass Salah-Eddine.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant