Het Caribische eiland Trinidad leeft onder hoogspanning. Lijken spoelen aan op de stranden en al twee inwoners verdwenen na Amerikaanse aanvallen op boten. ‘Ik wil gerechtigheid. Mijn zoon was geen terrorist.’
Door Thomas Rueb
Fotografie Rory Doyle
Opeens is alles anders. De regen, een plotse waas, wast elke kleur uit het tropische landschap. Bananenblad dat net fluoresceerde, druipt nu donkergroen. Palmen lossen op in niets. De vijgenboom naast het huis, bomvol halfrijpe vruchten: grijs.
Brian Joseph neemt een haal van zijn sigaret en blaast uit door zijn raamloze kozijn. Hij volgt hoe de rook verdwijnt in de nevel. Trinidad is de mooiste plek op aarde, vindt hij. Maar nu even niet.
Brian Joseph in zijn huis in Matelot, in het noorden van Trinidad.
‘Weet je dat hier geen mens langs is geweest?’, zegt de 49-jarige visser, terwijl hij alweer een nieuwe opsteekt. ‘Ik hoor niets. Van niemand. Waar is de politie? Waar is de pers? Mijn jongen is vermoord en het kan ze geen ene moer schelen.’
Twee maanden geleden hoorde Joseph voor het laatst de stem van zijn oudste zoon. Chad belde vanuit Venezuela, een klein stukje varen van hier. Hij klonk gespannen. Oversteken was gevaarlijk geworden. ‘Natuurlijk volgde Chad het nieuws, maar hij wilde het erop wagen. Heimwee. Hij zat daar al vier maanden. Wat was de kans dat het hém zou overkomen?’
En toch. De volgende dag kwam het bericht. De Amerikanen hadden wéér een bootje opgeblazen op de Caribische Zee. Chad zat aan boord. Opeens was alles anders.
De teller staat op 25 boten en minstens 107 doden. Sinds dit najaar bombarderen de Verenigde Staten vermeende drugssmokkelaars op zeeën rond Venezuela. Volgens Donald Trump gaat het om, in zijn woorden, ‘narcoterroristen’ die de Amerikaanse veiligheid bedreigen. Een proces blijft uit, bewijs achterwege.
Beelden van Amerikaanse aanvallen op boten rond Venezuela.
X / @SecWar
Critici betichten de president van oorlogsmisdaden. Dit zijn immers géén militaire doelen. Het zonder proces doden van burgers op zee, zelfs mogelijke criminelen, staat volgens experts gelijk aan moord.
‘Alsof een politieagent iemand iets verdachts in zijn zak ziet stoppen en ter plekke executeert’, zegt analist Sarah Harrison van The International Crisis Group. ‘Het internationaal, maritiem én Amerikaanse recht verbiedt dit.’
Maar Trump gaat door.
Velen vermoeden dat het de president niet draait om drugs. Deze aanvallen, en de ongekende militaire opbouw in de regio, zouden een opmaat vormen tot oorlog. Trump lijkt een machtswissel in Venezuela te beogen. De dagen van dictator Nicolás Maduro zijn volgens hem ‘geteld’.
Op Trinidad en Tobago, een Caribisch eilandstaatje pal voor de Venezolaanse kust, voelen bewoners zich tussen twee vijandige reuzen gevangen. Hier is de oorlog al begonnen.
Golven slaan brullend te pletter op de kust. Palmbomen krommen in de wind. Het strandje van Cumana, aan de oostkust van Trinidad, is een woeste bedoening. Deze inham tussen de rotsen zuigt alles aan wat drijft. Boomstronken, vermolmde kokosnoten, drankflessen, visnetten – en, op 5 september 2025, het gezwollen lijk van een man.
Het strand waar een lijk aanspoelde.
Drie dagen eerder hebben de Amerikanen voor het eerst een bootje opgeblazen voor de Venezolaanse kust. Elf doden. Trump deelt er een filmpje van. ‘Laat dit een waarschuwing zijn voor iedereen die er zelfs maar aan denkt om drugs de VS in te brengen’, dreigt de president. ‘PAS OP!’
Even later spoelt er in Trinidad weer een lichaam aan. Bedekt met brandwonden. Er ontbreken ledematen.
‘Het was chaos hier, overal politie’, zegt Lincoln Barkar (63), die aan het strand van Cumana woont in een met tentzeil afgedekte hut. In een kooitje tjilpt zijn zaadkraker, lokale zangvogels die hij vangt voor de handel. ‘Dit is een rustig eiland. Geopolitiek hoort aan ons voorbij te gaan. Nu zitten we er middenin.’
De identiteit van de doden wordt door de Amerikaanse regering niet onthuld. Gevraagd of hier geen sprake is van oorlogsmisdaden, reageert vicepresident JD Vance afgemeten: ‘I don’t give a shit.’
Dat blijkt een startschot. Bijna wekelijks blazen Amerikaanse drones sindsdien nieuwe boten op. Aan boord zitten mensen uit Venezuela, Ecuador, Colombia en vermoedelijk, bij raketaanval nummer vijf, twee inwoners van Trinidad.
Brian Joseph leerde vissen van zijn vader. Die leerde dat weer van diens vader. ‘Ik moet een jaar of 4 of 5 zijn geweest’, zegt Joseph, met in zijn mond een nieuwe sigaret. ‘De zee op voor kingfish, haai, van alles, man. Wij zijn een vissersfamilie.’
Geen gemakkelijk leven. Josephs woning op de noordelijkste uithoek van het eiland, die hij deelt met zijn partner Lenore, is weinig meer dan een bouwval op palen. Geen stromend water. Plassen doet Joseph door de openstaande achterdeur, in een composthoop meters lager.
De buurt waar de familie van Chad Joseph leeft, in Las Cuevas, noord-Trinidad.
Trinidad en Tobago zijn voor Caribische begrippen welvarend. Rond hoofdstad Port of Spain fonkelen de logo’s van Amerikaanse bedrijven en fastfoodketens. Er zit olie in de grond, aardgas – maar de welvaart is onder de 1,5 miljoen bewoners oneerlijk verdeeld. Langs de kustlijn en in de binnenlanden is het overleven.
‘Mijn vader kwam rond van het vissen’, zegt Joseph. ‘Mijn generatie al nauwelijks meer. Maar Chad…’
Natuurlijk leerde Joseph zijn zoon het vak. Chad was er goed in. ‘Of course’, zegt de visser. ‘Van al mijn kinderen leek hij het meeste op mij.’ Maar met visserij alleen kom je op Trinidad niet ver. ‘Voor mensen zoals wij gaan hier geen deuren open.’
En Chad, zegt zijn vader, wilde méér.
Visser Junior Pierre in de baai van Las Cuevas, Trinidad. Veel vissers durven de Caribische Zee niet meer op, ze vrezen de Amerikaanse drones.
Donald Trump geeft weinig prijs over wie hij doodt. Of waarom. Nooit vroeg de president het Congres om toestemming voor militaire inzet. Zijn rechtvaardiging, voor zover toegelicht: drugskartels uit Venezuela vergiftigen Amerikanen met hun koopwaar. Dat is een aanval op de natie. En dus zijn smokkelaars, eigenlijk, buitenlandse strijders die je militair mag bestoken.
Maar als dit echt ‘narcoterroristen’ zijn, vragen critici, waarom worden deze mannen dan zo krampachtig buíten de rechtszaal gehouden?
Zelfs overlevers worden niet vervolgd. De eerste keer dat er na een raketaanval drenkelingen achterbleven, besloten de gezaghebbers – wars van het oorlogsrecht – om opnieuw te vuren. Een latere groep werd wel gered. Die mochten gewoon naar huis.
De buurt van Chads familie.
Onlangs onthulde The New York Times hoe er binnen Defensie paniek ontstond na ontdekking van de overlevenden. Een strafproces zou de regering dwingen haar geweld te verantwoorden. Een potentieel probleem.
Het opiaat fentanyl, aanjager van vrijwel elke Amerikaanse drugsdode, wordt in Venezuela niet geproduceerd. Het land vormt geen grote thuishaven van cocaïne. En de Caribische smokkel, die zeker bestaat, heeft met de VS weinig van doen.
‘De bekende drugsroutes naar Amerika lopen niet via de Cariben’, zegt Jeremy McDermott van onderzoeksbureau Insight Crime, vanuit zijn woonplaats Medellin. ‘Er is geen enkele reden om te denken dat een bootje richting Trinidad drugs vervoert bestemd voor de VS.’
Tijd voor een nieuwe sigaret. Brian Joseph inhaleert diep, het puntje smeult in de schemering. De gammele voordeur van zijn woning rammelt in de regen. Steeds ziet Joseph ziet de naam van zijn zoon op het nieuws met, afwisselend, het predicaat ‘narcoterrorist’ of ‘onschuldige visser’. Nooit ziet hij de gecompliceerde werkelijkheid van hun levens. Die ‘waarheid’ wil hij delen.
Brian Joseph voor een spandoek, waarop zijn zoon wordt herdacht.
Als visser op Trinidad, zegt Joseph, krijg je dingen aangeboden. ‘Opties’, noemt hij dat. ‘Als je niet tot de elite behoort, dan heb je die hier niet. Je komt er niet tussen, hoe hard je ook rent in het hamsterwiel.’
Venezuela, zegt Joseph, biedt die opties wél.
Joseph vertelt hoe Venezolaanse tussenpersonen in vissersdorpen als Las Cuevas, waar Chad zijn laatste levensjaar woonde, duizenden dollars bieden voor een illegale overvaart. Ook Joseph zelf deed dat regelmatig, zegt hij, toen hij twintiger was ‘en dingen wilde’.
‘Heen vaar je met sigaretten, suiker, Kentucky Fried Chicken’, aldus de visser. ‘Alles waar ze op het arme platteland van Venezuela behoefte aan hebben.’ En terug, zegt hij, krijg je wat zíj hebben. Marihuana, verboden middelen. ‘Je mag die pakketjes niet openen. Vaak weet je niet wat je vervoert.’
Het huis van Brian Joseph en zijn vrouw Lenore.
Chad begon met smokkelen toen hij een jaar of 18 was. ‘Ze boden hem 25 duizend dollar’, zegt Joseph. Daarvan kocht hij een eigen vissersbootje en een auto. Allesbepalend, op Trinidad.
Zeven jaar geleden werd Chad al eens aangehouden door de Amerikaanse kustwacht. (Dat bevestigde Roger Alexander, de lokale minister van Binnenlandse Veiligheid, in een radio-interview.) Hij zat een aantal weken vast en kwam voorwaardelijk vrij.
Deze zomer zwichtte Chad opnieuw. ‘Hij dacht: ik kan dit wel’, aldus zijn vader. Chad vertrok. En toen veranderde de situatie.
Zijn tante met een foto van Chad.
De Cariben staan sinds september onder hoogspanning. Helikopters ratelen over de eilanden. Marineschepen scheren langs de kusten. Dit weekend botsten twee passagiersvliegtuigen bij Curaçao op een haar na met Amerikaanse militaire toestellen. De woensdag ervoor namen de Amerikanen een Venezolaanse olietanker in beslag. Een blokkade van andere schepen is aangekondigd.
In cafés op Trinidad waar anders sportwedstrijden draaien, staan de tv’s nu afgesteld op CNN. Trump stationeerde al zo’n vijftienduizend troepen in de regio en zeker een kwart van de Amerikaanse oorlogsschepen – meer dan op enig punt sinds de Koude Oorlog.
‘En wij moeten geloven dat dit gaat over drugs?’, schampert vishandelaar Felix Hernandez (54). Achter hem deint een vloot lege bootjes doelloos op de golven. Netten verzamelen vliegen aan zijn voeten, een feestmaal voor de hagedissen.
‘Wij halen haast niets meer binnen’, zegt Hernandez. ‘Niemand durft de zee nog op. Trump heeft zijn zinnen gezet op Venezuela en offert daarvoor onze armsten op. Maar wie beschermt ons tegen hém?’
Chad Joseph zat al in Venezuela toen de bootaanvallen begonnen. Hij besloot zijn terugtocht uit te stellen. Bezwangerde een meisje. ‘We hebben haar één keer aan de telefoon gehad’, zegt moeder Lenore. ‘Blij en verliefd.’ Zij zou meeverhuizen naar Trinidad. Maar zij durfde die boot niet op, met alles wat er speelde. Ze hebben haar niet meer weten te bereiken.
Lenore, moeder van Chad.
De lokale ngo Fishermen and Friends of the Sea bevestigt dat Chads bootje werd opgeblazen. Jeremy McDermott van Insight Crime, die criminaliteit rond Venezuela en Trinidad ter plaatse onderzocht, onderschrijft het beeld van vissers die sporadisch deelnemen aan smokkel. ‘Dat is zeer gebruikelijk’, zegt McDermott. ‘Zij vervoeren van alles. Van flatscreens of marihuana tot cocaïne. Maar dit zijn kleine, lokale markten. Met kartels of internationale netwerken hebben zij weinig te maken.’
‘Ik wil gerechtigheid’, zegt Lenore. ‘Dat begint met erkenning. Mijn zoon was geen terrorist.’
Tot ontstemming van de familie en andere eilanders, weigert de lokale regering de aanvallen te veroordelen. ‘Ik voel geen medeleven met smokkelaars’, aldus premier Kamla Persad‑Bissessar na het eerste opgeblazen bootje. Zij biedt Amerikaanse militairen toegang tot luchthavens. Venezuela verklaarde haar tot persona non grata.
Leerlingen rusten uit van het mango plukken bij hun school in Las Cuevas.
Sinds twee eigen burgers verdwenen – naast Chad Joseph ook de 41-jarige Rishi Samaroo – heeft de premier zich goeddeels teruggetrokken. Interviews geeft ze nauwelijks nog. Haar regering heeft de dood van de mannen niet erkend, noch een formeel onderzoek geopend naar de lijken op de stranden.
‘Bang voor problemen met Trump’, zegt een 40-jarige ambtenaar in Port of Spain, die niet met zijn achternaam in de krant wil. ‘Als je concludeert dat de Amerikanen onze mensen doden, dan moet je diplomatiek verhaal halen. Zelfs als het smokkelaars waren. En wat voor gewicht kan Trinidad dan in de schaal leggen?’
Die machteloosheid drijft Brian Joseph tot waanzin. Chad is gebruikt als pion op een geopolitiek schaakbord, zegt hij. ‘Wil je Maduro? Pak Maduro! Maar waarom moest mijn zoon sterven?’
De regen stopt even abrupt als hij begon. De zon trekt strepen door de palmen. De begroeiing rond het huis knalt binnen tellen weer van kleur. Joseph bukt en trekt een sliert citroengras uit de grond. ‘Ruik dit’, zegt hij. ‘Híer draait het leven om.’
De visser is trots op wat hij hier verbouwt: nootmuskaat, papaya, okra, mango, alles voor eigen gebruik. ‘Ik heb de simpele dingen leren koesteren’, zegt Joseph. ‘Wat ik vroeger allemaal dacht te willen, is overbodig.’
Een gedenkplek voor Chad in het huis van zijn ouders.
De familie heeft nog altijd geen lichaam om te begraven. Tijdens de wake, twee weken terug, droegen de aanwezigen witte T-shirts met Chads beeltenis. Ook nu trekken de twee ouders die aan. De tekst: Sunrise: 09.04.1999, sunset: 14.10.2025. Chad werd 26.
Afwezig wrijft Joseph over het portret op zijn borst. ‘Ik moest ouder worden om mij te realiseren wat in het leven belangrijk is’, zegt hij. ‘Mijn zoon is die kans ontnomen.’
Op satellietbeelden en foto’s is te zien dat het Amerikaanse leger de laatste weken heel actief is op een oude marinebasis op Puerto Rico. Naast drones en F35's zijn ook oorlogsschepen gesignaleerd in de haven. ‘Dit kan een prelude zijn voor een grote operatie in Venezuela.’
De Amerikaanse president Donald Trump heeft dinsdag een blokkade afgekondigd tegen olietankers die uit Venezuela komen, of onderweg zijn naar het Zuid-Amerikaanse land, en op een sanctielijst staan. Vorige week enterde de Amerikaanse marine al een olieschip voor de Venezolaanse kust.
Amerikaanse militairen hebben woensdag een tanker geënterd die – in weerwil van sancties – olie van en naar Venezuela en Iran zou vervoeren. Venezuela reageert furieus en de spanning tussen Venezuela en de VS stijgt. Wat is hier precies aan de hand?
Source: Volkskrant