Jonge stedelingen dragen massaal functionele, technische outdoorkleding, maar zoeken dat buitenleven nauwelijks op. Waarom is de ‘gorpcore’-modetrend zo populair, en wat zegt dat over deze tijd?
Ik sta op een druilerige, doordeweekse middag in de Bever, op zoek naar wandelschoenen voor een vakantie in Schotland. Tussen de rekken met waterdichte heat tech-jacks en bergschoenen zag ik twee soorten klanten: de echte wandelaars, met hun vragen over zooltypes en waterdichtheid. En de jonge stedelingen, die vooral leken te twijfelen over kleuren en silhouetten. Geen van hen had het over bergtochten of functionaliteit. Alleen over esthetiek.
Na het passen van zeker twintig paar lompe bergschoenen zei ik, ietwat beschaamd, tegen de verkoper dat ik ze allemaal lelijk vond. Hij moest er een beetje om lachen. Je kon er moeiteloos een berg mee op zonder uit te glijden. Maar modieus? Tsja. Een uur later liep ik zonder aankoop de winkel uit. Thuis bestelde ik tóch een paar zwarte, ‘trendy’ Salomons. Dezelfde die mijn vrienden dragen in de stad. In Schotland bleken ze uitstekend te functioneren. Maar de vraag bleef knagen: waarom wil ik zo graag hip de bergen in?
Over de auteur
Bo Fasseur is presentator van de podcast Jongstof (spin-off van het NPO1-radioprogramma Kunststof), werkt mee aan het televisieprogramma Dit was het nieuws en schrijft voor de Volkskrant over mode.
Die Salomons, ooit bedoeld voor modderige trails en bergpaden, zijn inmiddels net zo ingeburgerd in het straatbeeld als sneakers van Nike of Adidas. ‘Gorpcore’ is afgeleid van de bekende wandelaarssnack ‘Good Ol’ Raisins and Peanuts’, en is de afgelopen jaren uitgegroeid tot een van de invloedrijkste modebewegingen wereldwijd. De esthetiek van het buitenleven is de stad binnengetrokken. Met alle bijbehorende laagjes, ritsjes, vakjes, waterdichte gore-tex en ademende membranen.
Het opvallendst is misschien wel hoe weinig gorpcoredragers daadwerkelijk het buitenleven opzoeken. Patagonia-fleeces, Arc’teryx-jacks en Salomon-sneakers worden zelden meer in de bergen gedragen. Ze duiken eerder op in hippe koffietenten, collegezalen en kantoorruimtes.
Waarom grijpen jonge stedelingen massaal naar kleding die ontworpen is voor elementen die ze nauwelijks trotseren? Een deel van het antwoord ligt in de esthetiek ervan: functionele kleding heeft een strakke, technische uitstraling. Maar onder de oppervlakte speelt meer, het wijst op een diepere behoefte.
Gorpcore is exemplarisch voor de hang naar natuur in een steeds stedelijker en digitaler bestaan; de kleding een fantasie van de buitenlucht in een wereld waar de meeste jongeren meer tijd achter een laptop doorbrengen dan in een bos. Ze kleden zich alsof ze de natuur in zouden kunnen gaan, puur voor het gevoel van avontuur en vrijheid.
Ook de zoektocht naar veiligheid en zekerheid tijdens klimaatcrisis, pandemieën en geopolitieke instabiliteit, is een belangrijke reden waarom gorpcore populair is. Wie een waterdichte en ademende jas draagt, lijkt beter voorbereid op een onverwacht noodscenario. Het is mode als mentale verzekering: als je je kleedt voor de storm, voelt de wereld misschien iets minder kwetsbaar.
Net als bij veel trends is de oorsprong onduidelijk. In 2017 werd de term voor het eerst geïntroduceerd door de Amerikaanse journalist Jason Chen in een artikel voor The Cut, de modeblog van New York Magazine. Volgens hem speelden Japanse stylisten een belangrijke rol die werkten met artiesten als A$AP Rocky, Frank Ocean, of de inmiddels overleden designer Virgil Abloh. Het natuurrijke Japan kende al decennia een stijlvolle wandelcultuur. Zij brachten de outdoorlook de straten op, regelrecht de mainstream in. Met hulp van Amerikaanse sterren als Bella Hadid, Hailey Bieber en Kendall Jenner.
De trend bleef niet beperkt tot streetwear. Ook de grote modehuizen roken hun kans. In 2021 zette The North Face met Gucci de toon met een gezamenlijke, uitgebreide collectie waarin praktische outdoorkleding en luxe samenkwamen. Met als populairste item een The North Face-puffer voorzien van een patroon van Gucci’s klassieke OG-monogram.
Een week geleden presenteerde The North Face een tweede samenwerking met Skims, het shapewear-merk van Kim Kardashian. Het resultaat is een skicollectie met donsjacks, fleecetops en thermopantoffels, uitgevoerd in de kenmerkende neutrale tinten van Skims. Zelfs de allerkleinsten blijven niet buiten beeld, de lijn omvat ook kinderkleding en een donzen onesie voor baby’s (van 200 euro), zodat werkelijk iedereen aan de gorpcoretrend kan meedoen.
Eind 2021 bracht Hoka (Frans-Amerikaans sportmerk, bekend om zijn hardloopschoenen met maximale demping) samen met Moncler trail- en bergschoenen uit in glanzend nylon. Vibram liet met Balenciaga zien hoe ver ze kunnen gaan met experimentele zoolconstructies, zo ontwierpen ze een ‘Fivefingers’-teenschoen met opvallende platformhak.
Salomon en Maison Margiela (via het MM6‑label) hebben meerdere gezamenlijke sneakercollecties uitgebracht sinds hun eerste samenwerking in 2022. Ook in dat jaar maakten Jil Sander en Arc’teryx indruk met hun minimalistische shells (water- en windbestendige kleding) en puffers in subtiele zachte tinten. In oktober dit jaar kwam On Running met hun tweede samenwerking met modehuis Loewe. Na de Cloudsolo-sneakers ontwierp het tweetal functionele kleding zoals anoraks, cargobroeken en sporttops. Wederom allemaal in effen zachte kleuren.
De outdooresthetiek is inmiddels door totaal uiteenlopende groepen geclaimd. De techbro’s van top tot teen gehuld in Patagonia zijn inmiddels bijna een stereotype, maar ook daarbuiten duikt de stijl overal op. Zwarte The North Face-jassen verschijnen op tribunes met voetbalsupporters en zijn zelfs onder hooligans populair, terwijl Arc’teryx-jacks hun weg vinden naar de Nederlandse popscene.
Zo draagt zanger Antoon op de cover van zijn nieuwe single 3D een felrode Arc’teryx die bijna het hele beeld vult, waardoor de jas een statement is geworden. Nog geen tien jaar geleden was het ondenkbaar dat deze jassen, vaak omschreven als de Rolls-Royce onder de wandelkleding, zo’n cultstatus zouden krijgen. De jassen zijn prijzig (van 180 tot ruim 2.000 euro) en werden gedragen door alpinisten, klimmers en mensen met een bovengemiddeld aantal kilometers in de benen. En juist die jas siert nu de cover van een popplaat.
Naast invloedrijke modefiguren en popartiesten heeft vooral TikTok gorpcore een ongekende boost gegeven. Video’s met hashtags als #techweartransitions, #outdoorfits en #gorpcoretutorials, die laten zien hoe gebruikers hun outdooroutfits stylen, halen miljoenen views; de trend wordt massaal omarmd. Zo is de ‘Bird Head Toque’-beanie van Arc’teryx, met hun logo van een archaeopteryx (een vogelachtige dinosaurus), uitgegroeid tot een populair item. In een TikTok van gebruiker Amelie Ovaldius, met het onderschrift ‘Pov the moment you walk into a bar in EAST London and realise that you’re NOT that special’, valt op dat in hetzelfde café nog drie andere jongeren exact dezelfde muts dragen.
De trend schuift intussen verder. Naast de gevestigde namen duiken nieuwe (of herontdekte) merken op. Het Amerikaanse schoenenmerk Keen, vroeger een degelijk, ietwat suf merk gericht op comfort, is plots overal. De wandelschoenen zijn te herkennen aan hun robuuste zolen én kleurrijke, contrasterende veters. Ook het Noorse Norrøna, dat decennialang gold als een technisch merk voor sneeuwstormen en serieuze expedities, krijgt een tweede leven onder jonge stedelingen.
Het Japanse merk Snow Peak, ooit begonnen als een specialist in lichtgewicht kampeeruitrusting, groeide uit tot een lifestylelabel dat high-end mode en outdoor verweeft. 66°North is het bijna honderdjarige IJslandse outdoormerk dat oorspronkelijk ontworpen is om vissers en kustwerkers te beschermen tegen de ruige, Noord-Atlantische stormen. Vandaag de dag staan ze bekend om hun minimalistische stijl die zowel past in de bergen als op stedelijke straten.
Inmiddels verschijnen er ook allerlei nieuwe materialen op de markt. Gore-tex ligt namelijk onder vuur vanwege de pfas die nodig zijn voor de waterafstotende werking. Deze stoffen worden steeds vaker als problematisch gezien voor het milieu en de gezondheid. Gore, het bedrijf achter het materiaal, streeft ernaar om het gebruik van pfas tegen het einde van 2025 aanzienlijk te hebben verminderd, maar veel huidige en nieuwe producten bevatten de stoffen voorlopig nog.
De industrie innoveert ondertussen met zogeheten fluorocarbonvrije coatings, nieuwe membranen en lichtgewicht laminaten. Patagonia loopt voorop met gerecyclede, duurzame alternatieven, terwijl andere merken experimenteren met biobased coatings (gebaseerd op natuurlijke producten) en technisch textiel.
Gorpcore kan worden gezien als de natuurlijke opvolger van normcore en streetwear. Waar normcore draait om minimalistische, onopvallende kleding, en streetwear om sportkleding en sneakers, gaat het bij gorpcore óók om actuele maatschappelijke trends: het streven naar klimaatbewustzijn en duurzaamheid, de drang naar comfort, en een verlangen naar authenticiteit. Functionaliteit is de nieuwe luxe. Een jas van 2.000 euro die wél bestand is tegen extreme wind voelt zinvoller dan een leren designerjas die enkel ‘mooi’ is.
De populariteit van gorpcore in de stad roept wel een ongemakkelijke spanning op. De kleding creëert een illusie van verbondenheid met de natuur, terwijl diezelfde natuur onder druk staat. De stadsmens draagt een outfit die bescherming belooft tegen elementen die hij nauwelijks tegenkomt. The Wall Street Journal schreef in 2021 al over stedelingen die eruitzien alsof ze de Mount Everest gaan beklimmen, maar in werkelijkheid op weg zijn naar een koffiebar.
Toch is die kritiek niet altijd helemaal terecht. Er is namelijk een tegengestelde trend zichtbaar: steeds vaker gaan jongeren wél de natuur in. Voor veel van hen is het een manier om even los te komen van schermen, om deadlines en de drukke stad te ontvluchten. Maar ook om opnieuw in contact te komen met de natuur.
Sinds de coronapandemie is wandelen uitgegroeid tot een populaire vrijetijdsbesteding onder twintigers en dertigers. Tochten door de Dolomieten of de Alpen zijn geliefd op socialemediakanalen als TikTok en Instagram. Strava-routes worden daar met trots gedeeld, er bestaan ‘hiking challenges’. Wandelroutes en huttentochten krijgen zo een nieuwe, jonge doelgroep.
Voor veel jongeren combineert wandelen het praktische met het esthetische. De kleding die ze dragen is zowel modieus als functioneel, en maakt van een wandeling een statement. Mijn Salomons zagen uiteindelijk ook de Schotse bergen. Maar zelfs als ze dat niet hadden gedaan, had ik ze waarschijnlijk gedragen. Niet om een top te bereiken, maar om even het gevoel te hebben dat ik dat zou kunnen.
Investeer in stevige schoenen
Wandelschoenen zijn niet alleen voor in de bergen. Ze zijn comfortabel en geven een avontuurlijke twist, zelfs aan stadswandelingen.
Gebruik slimme accessoires
Heuptasjes en rugzakken met eindeloos veel vakjes maken je outfit functioneel en stijlvol. Alles wat je nodig hebt, past erin.
Neutrale kleuren en natuurlijke tinten
Kies voor een donzen jas, softshell of fleecevest in een neutrale of aardse kleur als olijfgroen, beige, bruin of turquoise. Zo zijn ze makkelijk te combineren.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant