Voor Oekraïne is Navo-lidmaatschap niet langer een harde voorwaarde voor vrede; ook andere westerse veiligheidsgaranties volstaan. Dat maakt president Volodymyr Zelensky vandaag bekend, vlak voor de start van nieuwe vredesonderhandelingen in Berlijn. Daar praat hij onder andere met de Amerikaanse gezant Steve Witkoff en Europese bondgenoten.
Zelensky’s voorstel markeert een belangrijke koerswijziging voor Oekraïne, dat al jarenlang lid wil worden van de Navo. Het Kremlin heeft herhaaldelijk geëist dat Oekraïne zijn Navo-ambities opgeeft als onderdeel van een toekomstig vredesakkoord.
De Oekraïense president presenteerde daarom zijn voorstel als een ‘compromis’ om de vredesonderhandelingen vooruit te helpen. In plaats van lidmaatschap van de Navo vraagt Kyiv nu om bilaterale veiligheidsgaranties van de Verenigde Staten, Europese partners en andere landen zoals Canada en Japan. Zelensky benadrukte dat deze garanties wettelijk bindend moeten zijn en vergelijkbaar met Artikel 5 van het Navo-verdrag: ‘Dit is een kans om een nieuwe Russische invasie te voorkomen’, voegde hij toe.
De gesprekken in Berlijn vinden plaats onder toenemende druk van de Amerikaanse president Donald Trump om nog voor het einde van het jaar tot een vredesakkoord te komen. De Amerikaanse gezant Steve Witkoff en Trumps schoonzoon Jared Kushner arriveerden zondag in de Duitse hoofdstad voor overleg met Oekraïense en Europese vertegenwoordigers.
Hoewel Zelensky’s bereidheid om af te zien van Navo-lidmaatschap aansluit bij een van de kernwensen van Rusland, blijft de kwestie van territoriumclaims een groot struikelblok in de weg naar vrede. Moskou eist dat Oekraïne zijn troepen terugtrekt uit de 10 procent van de Donbas-regio die nog in handen is van het Oekraïense leger. Zelensky noemde die eis zondag opnieuw onacceptabel en benadrukte dat territoriale concessies ‘oneerlijk’ zouden zijn.
Hetzelfde struikelblok zal ook terugkeren in de onderhandelingen in Berlijn. Suggesties vanuit de Verenigde Staten om Oekraïens grondgebied prijs te geven stuitten eerder op felle kritiek van zowel Kyiv als Europese bondgenoten. Deze week verwierp Zelensky nog een Amerikaans plan dat voorzag in de terugtrekking van Oekraïense troepen uit de Donbas en de inrichting van een vrije economische zone in dat gebied, dat van groot strategisch belang is voor de Oekraïense verdediging. Tot dusver is er nog geen sprake van concrete doorbraken in de onderhandelingen.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant