Regende het vorig jaar rond deze tijd nou ook zo hard in de Gazastrook? Of was Israël toen zo vernietigend aan het bombarderen dat de regen maar een bijkomstigheidje was? Niet dat de Israëlische oorlog geen dagelijkse Palestijnse levens meer eist – volgens Amnesty International 350 doden bij 500 schendingen van het staakt-het-vuren van 10 oktober. Maar zolang genocide staakt-het-vuren heet, heeft het een heel andere gevoelswaarde. Een stuk minder dwingend. Er zijn genoeg andere onderwerpen die ruimte opeisen (en de krant is niet van elastiek zoals een vroegere collega altijd opmerkte).
Op videobeelden en foto’s stortregent het; check maar ‘rain Gaza’ op X. Bijna 2 miljoen mensen zijn ontheemd; ze wonen in kapotgeschoten gebouwen of in tenten waar ze soppen in het regenwater. Van wederopbouw is nog geen sprake, afgezien van enkele bescheiden en omstreden aanstalten in de nog steeds door Israël bezette helft van de Gazastrook. Een conferentie in Caïro over plannen en geld voor wederopbouw is tot nader order uitgesteld. Niemand wil zijn goede miljarden in Gaza riskeren zolang in de andere helft Hamas nog aan de macht is. En niemand wil deelnemen aan de geplande internationale vredesmacht om namens Israël Hamas te ontwapenen.
Te midden van alle ellende is er ook goed nieuws. Relatief dan. De oorlog heeft scholen en universiteiten natuurlijk ook verwoest en de jeugd van Gaza heeft twee jaar onderwijs gemist. Een verlies van menselijk kapitaal dat volgens het VN-kinderfonds Unicef nog generaties zal doorwerken.
Maar op grotere en kleinere schaal wordt nu van het ‘staakt-het-vuren’ geprofiteerd om kinderen weer naar school te krijgen. Bij gebrek aan ordentelijke schoolgebouwen – wat nog min of meer heel is fungeert als opvang voor dakloze gezinnen – richten onder andere Unicef, UNRWA en Qatar ‘tijdelijke leerruimtes’ in om zoveel mogelijk kinderen weer een vorm van onderwijs te kunnen geven. UNRWA, de door Israël wegens vermeende banden met Hamas verboden VN-organisatie voor Palestijnse vluchtelingen, zou inmiddels 25.000 kinderen fysiek lesgeven; Unicef claimt er 109.000 en een Qatarese stichting nog eens 100.000; opgeteld een derde van de ongeveer 750.000 kinderen van schoolgaande leeftijd in de Gazastrook.
Ik belde Ingrid Rollema van Stichting Hope, die al dertig jaar kunst voor de getraumatiseerde kinderen van de Gazastrook brengt maar nu ook basisonderwijs heeft opgezet, en die voor mij appte met Karam ter plaatse. „Het is een plezier te praten over onze school”, antwoordde hij. Zijn school is vier tenten van in totaal 200 vierkante meter, waar veertien docenten 450 kinderen Engels, Arabisch, wiskunde en natuurwetenschappen doceren. Daarnaast zijn ze bezig met kunst en krijgen ze wat psychologische steun. Boeken zijn er niet meer, „dus we proberen de lessen op schoolborden te schrijven, wat kostbare tijd verspilt.”
„Tenten bieden geen bescherming tegen luchtaanvallen, granaatscherven of puin. Scholieren en docenten voelen zich voortdurend onveilig. In de winter maken overstromingen en lekkages lesgeven onmogelijk. Twee weken geleden werden al onze tenten beschadigd door verschrikkelijk weer, maar gelukkig zijn we erin geslaagd ze weer te repareren.”
Hij heeft een wachtlijst met 900 namen. „Als je weet dat maar 30 procent van alle kinderen nu naar school kan, heb je een wonder nodig voor de andere 70 procent.”
„Een stip aan de horizon”, noemt Rollema haar Hope, maar elk beetje helpt. De VN berekenden in december 2024 110 miljoen dollar nodig te hebben voor eerste hulp aan het onderwijsfront in Gaza. Maar daarvan was een paar maanden later nog maar 8 procent binnengekomen. Voor zover donors nog geld geven doen ze dat liever voor levensreddende sectoren als voedsel en gezondheid, las ik. Alsof onderwijs niet levensreddend zou zijn. Wat vindt u, lezer?
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Source: NRC