De gemeenteraad van Terneuzen en Hugo de Jonge, commissaris van de Koning in Zeeland, hebben dinsdag na een niet-openbare vergadering van bijna vier uur besloten op zoek te gaan naar een waarnemend burgemeester.
Die moet komen in plaats van de huidige burgemeester, Erik van Merrienboer, die recent ontslag nam en aldus de Zeeuwse gemeente in een bestuurscrisis stortte.
De Jonge hoopt na ‘het mooie gesprek’ dat hij met de gemeenteraad heeft gevoerd, dat de crisis bezworen is. In de besloten vergadering waarom de commissaris van de Koning op grond van de Gemeentewet had gevraagd, ging het ook over de vraag of, zoals Van Merrienboer suggereerde, raadsleden onder druk waren gezet om tegen de komst van een asielzoekerscentrum (azc) te stemmen.
De raad stemde eerst in met die komst, maar stemde later tegen het verlenen van een vergunning voor het azc. ‘Een merkwaardig verloop van stemmingen’, zei De Jonge voorafgaand aan de bijeenkomst met de raad. Hij kreeg ‘signalen over druk die raadsleden zeggen te hebben ervaren’ rondom hun keuze vóór een azc. ‘Daar kun je niet schouderophalend aan voorbijgaan.’
Hij wilde ‘een indringend gesprek voeren over de bestuurbaarheid van een van de mooiste gemeenten van Zeeland’. De commissaris van de Koning vroeg de burgemeester tevergeefs te blijven. ‘De provincie en de mensen in Terneuzen kunnen het zich helemaal niet veroorloven dat hun stadsbestuur zo met zichzelf bezig is.’
Drie fracties die consequent tegen het azc hadden gestemd, bleven dinsdag weg, omdat ze het besloten karakter afkeurden. Van Merrienboer was dinsdag afwezig, maar liet weten standby te zijn voor het geval de raad hem nodig had tijdens de vergadering. Hij blijft aan tot zijn waarnemer is gevonden. Op 16 december wil De Jonge daarvoor een kandidaat naar voren schuiven.
Half november besloot de gemeenteraad geen vergunning af te geven voor een azc in een voormalig pand van postorderbedrijf Neckermann op bedrijventerrein Handelspoort. Dit was opvallend, omdat de raad in de zomer van 2024 nog vóór de komst van een azc voor tweehonderd vluchtelingen had gestemd.
Na de wending van de gemeenteraad keerden ook de wethouders van Terneuzen zich tegen het azc. Burgemeester Van Merrienboer (PvdA) begreep niet waarom sommige raadsleden van mening waren veranderd en vroeg zich in een brief af of iedereen ‘zonder last, gericht op het nakomen van de wetten en met het algemeen belang voor ogen’ had gestemd. Daarmee suggereerde de burgemeester dat raadsleden onder druk waren gezet door tegenstanders van het azc.
De Jonge vroeg dinsdagavond alle aanwezige raadsleden naar de ‘zonder last’-suggestie en kwam tot de conclusie dat een flink deel van de raad wel degelijk druk ervaart, vooral van de sociale omgeving en van sociale media. ‘Maar voor strafbare intimidatie of chantage heb ik geen aanwijzingen gevonden’, stelde De Jonge.
De constatering dat raadsleden onder druk waren gezet, kwam niet uit de lucht vallen. Tijdens een raadsvergadering op 11 november verklaarde CDA’er Rolf Mobach dat hij bij de stemming over het azc de zaal zou verlaten. Hij wilde niet meestemmen, omdat hij de weken daarvoor ‘een zware druk’ had ervaren. ‘Ik ben van mening dat mijn directe omgeving en werkomgeving, zowel nu als in de toekomst, geen gevolgen mogen ondervinden van mijn besluitvorming.’
Mobach, die geen vragen van de Volkskrant wilde beantwoorden, verkeerde op dat moment in een bijzondere positie. Eind september had hij wegens ziekte de raadsvergadering gemist waarin een besluit over het azc zou worden genomen. Toen staakten de stemmen: 15-15. Mobachs CDA-fractie stemde vóór het azc.
Bij een tweede stemming zou de stem van Mobach doorslaggevend zijn. Daar paste hij voor, waarna opnieuw geen besluit kon worden genomen. Twee dagen later, bij een derde stemming, ging er alsnog een streep door de azc-plannen. Dit leidde tot het besluit van Van Merrienboer te vertrekken.
Meer raadsleden zeiden tegen verschillende media de afgelopen weken druk, al dan niet indirect, te hebben gevoeld rondom de besluitvorming. Bij een smoelenboek met foto’s van raadsleden, dat rondging op sociale media, stond de tekst: ‘Deze ratten stemden voor.’
Andere raadsleden ervoeren geen druk. ‘Ik heb mezelf nooit geïntimideerd of bedreigd gevoeld’, schreef Henk Eerkes van de ChristenUnie deze week in een e-mail aan de Volkskrant. En VVD-fractieleider George Meij zei: ‘Ik heb er niets van gemerkt en ook geen andere raadsleden gesproken die ongeoorloofde druk hebben ervaren. Het is verbazingwekkend hoe snel deze kwestie is geëscaleerd.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant