D66-leider Rob Jetten dinsdag onderweg naar de presentatie van het tussenakkoord van D66 en CDA.
Het formatiestuk dat D66 en CDA hebben gepresenteerd bevat zeventien pagina’s en moet dienen als een „uitgestoken hand” aan andere partijen om te gaan onderhandelen over een nieuwe regering.
Enkele belangrijke (en opvallend concrete) punten daarin zijn de geleidelijke afbouw van de hypotheekrenteaftrek, het behoud van de spreidingswet en een strenger asielbeleid. Dat laatste wordt vormgegeven door de invoering van een tweestatusstelsel enerzijds, en de tijdelijke verblijfsvergunning van drie jaar anderzijds. Dat zijn maatregelen waar voormalig PVV-minister Marjolein Faber van Asiel en Migratie ook voor pleitte. Ook willen D66 (26 zetels) en CDA (18 zetels) dat de laatste stikstofdoelen nog steeds in 2035 worden gehaald — dus niet in 2030, zoals D66 ambieerde. En ten slotte: Rob Jettens 10 nieuwe steden worden voorlopig 21 grootschalige nieuwbouwlocaties.
Het tweestatusstel maakt onderscheid tussen mensen die vluchten vanwege bijvoorbeeld hun religie of geaardheid (a-status) en mensen die vluchten voor oorlog of ander geweld (b-status). Voor de laatste groep kunnen strengere eisen worden gesteld aan gezinshereniging, een kwestie waarover het kabinet-Rutte IV is gevallen. Eerder kregen asielzoekers die zich in Nederland mogen vestigen een verblijfsvergunning die vijf jaar geldig was.
Enkele gevoelige punten met het oog op het vervolg van de formatie zijn de afbouw van de hypotheekrenteaftrek — in hoeveel tijd is niet bekend — en beoogde nieuwe investeringen in ontwikkelingssamenwerking. Dat zijn twee dingen waar de VVD (22 zetels) tegen is.
Eerder zei CDA-leider Henri Bontenbal dat het formatiedocument „uitnodigingen aan alle partijen” zou bevatten, maar ook dat alle partijen die willen meeregeren compromissen zullen moeten sluiten. „Als iedereen het met alles eens is, hebben wij ons werk niet goed gedaan”, zei Bontenbal.
Verkenner Wout Koolmees adviseerde D66 en CDA medio november om onder begeleiding van Buma te werken aan het document. D66 en CDA maakten veel gebruik van positieve framing om de beoogde constructieve sfeer te benadrukken: de middenpartijen werkten aan een „positieve agenda” en „stoeiden” over meningsverschillen. Uit het formatiestuk: „Wij willen onderdeel zijn van een politiek die weer normaal doet.”
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Begin de dag met de belangrijkste politieke ontwikkelingen uit Den Haag
Source: NRC