Koning Willem-Alexander heeft het staatsbezoek aan de Republiek Suriname ‘een betekenisvol moment’ genoemd. Hij sprak van een bezoek met ‘een bijzondere lading’. De Surinaamse president Jennifer Simons zei dat het staatsbezoek ‘kan worden getypeerd als historisch’.
is politiek verslaggever van de Volkskrant en schrijft over justitie en het Koninklijk Huis.
Beide staatshoofden spraken maandagochtend na hun begroeting voor het presidentieel paleis een korte verklaring uit. Volgens Simons heeft Suriname niet alleen belang bij Nederland, maar Nederland ook bij Suriname. Ze sprak van ‘een strategisch moment om de relatie op een nieuwe leest te schoeien’.
Het is het eerste staatsbezoek sinds toenmalig koningin Juliana en prins Bernhard in 1978 naar de voormalige kolonie kwamen, die in 1975 zelfstandig was geworden. ‘Er lopen ontelbare lijnen tussen onze landen en volken’, zei Willem-Alexander, die beloofde tijdens het bezoek ‘de pijnlijke elementen, zoals de slavernij’ uit de gedeelde geschiedenis niet uit de weg te gaan. ‘Ik weet hoezeer dit leeft bij de nazaten van tot slaaf gemaakten en inheemse gemeenschappen. Wij gaan graag met hen in gesprek.’ Die ontmoeting stond voor maandagmiddag gepland.
Voorafgaand aan de statements tekenden Minister David van Weel van Buitenlandse Zaken (VVD) en zijn collega Melvin Bouva (NDP) een intentieverklaring om de samenwerking in het zogenoemde Makandra-programma voort te zetten. Dat programma om overheidsdiensten te versterken, loopt nu af. Makandra betekent ‘samen optrekken’.
Sinds 2021, na het vertrek van NDP-leider Desi Bouterse als president (2010-2020), is door Nederland en Suriname samengewerkt op terreinen waar beide landen gedeelde belangen hebben. Het gaat om onder meer politie, justitie, onderwijs, economische ontwikkeling en natuurbeheer. Ook kustbeheer maakte deel uit van het programma.
In het decennium daarvoor stonden de contacten op een laag pitje, maar dat veranderde met het aantreden van president Chan Santokhi (2020-2025). De VHP-policitus is deze zomer opgevolgd door president Jennifer Simons, net als Bouva partijgenoot van Bouterses NDP. In een toespraak bij de Verenigde Naties benadrukte zij in september het belang van ‘dialoog als instrument om internationale conflicten op te lossen’.
Mede door de onrustige situatie rond Venezuela is Suriname voor Nederland een strategische partner in de regio. Doordat de grenzen van het koninkrijk zich uitstrekken tot de Caribische eilanden is Venezuela een buurland. Nederland heeft daarom belang bij goed functionerend openbaar bestuur in Suriname. ‘Met een nieuw Makandra-programma investeren we in versterking van onze instituties’, aldus Van Weel.
De directie Internationaal Onderzoek en Beleidsevaluatie (IOB) van zijn ministerie heeft de samenwerking van de voorbije jaren geëvalueerd. De uitkomst daarvan heeft Van Weel maandag naar de Tweede Kamer gestuurd. Volgens het IOB heeft het Makandra-programma een waardevolle bijdrage geleverd aan de contacten tussen beide landen, maar vraagt ‘daadwerkelijke capaciteitsversterking van Surinaamse instituties om langere, intensievere samenwerking’.
Makandra telde in totaal 52 projecten, ter waarde van 10 miljoen euro. Die liepen onderling sterk uiteen, van ondersteuning van douane en belastingdienst tot de betrokkenheid van oud-rechters en officieren van justitie bij het versterken van de rechterlijke macht.
Na de plichtplegingen in het presidentieel paleis volgde een kranslegging bij het beeld Moeder Suriname, dat alle bevolkingsgroepen van Suriname verbeeldt. Vervolgens sprak Willem-Alexander de Nationale Assemblee toe. Daar stelde ook hij de grenzen van het koninkrijk aan de orde: ‘Wij zijn deels Europees, deels Caribisch. In deze regio zijn wij goede buren.’
De koning sprak het verlangen uit ‘de relatie met u te intensiveren als gelijkwaardige partners’ en herhaalde: ‘Vanzelfsprekend staan wij stil bij de pijn van koloniale uitbuiting, slavernij en contractarbeid.’ Willem-Alexander bood op 1 juli 2023 excuses aan voor het koloniale- en slavernijverleden, nadat eerder premier Mark Rutte dat had gedaan.
Het staatsbezoek aan Suriname trok maandag in Paramaribo nog weinig belangstelling. Een grote groep schoolkinderen zorgde voor een vrolijke ontvangst, nadat eerst 21 saluutschoten en beide volksliederen hadden geklonken. Maar het grote Onafhankelijkheidsplein voor het presidentieel paleis bleef leeg.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant