Miljardenfonds Londen wilde graag deelnemen aan een miljardenfonds van de EU om de Europese defensie op te bouwen. Maar het kwam niet tot een akkoord over de toetredingskosten.
De Britse premier Keir Starmer, voorzitter Ursula von der Leyen van de Europese Commissie en de Franse president Emmanuel Macron, eerder deze maand op de G20-top in Zuid-Afrika.
De onderhandelingen tussen het Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk over Britse toegang tot de Europese defensiemiljarden zijn mislukt. De moeizame toenaderingspogingen tussen de EU en het VK sinds de Brexit lopen daarmee een nieuwe deuk op.
Dit voorjaar kondigde Europese Commissievoorzitter Ursula von der Leyen aan dat de EU een hoofdrol wil spelen in de Europese defensie, door 150 miljard euro aan leningen beschikbaar te stellen. Met het geld uit die pot kunnen EU-landen tegen gunstige voorwaarden geld lenen om defensieaankopen te doen, op voorwaarde dat ze met ten minste één ander EU-land samenwerken. Het geleende geld moet volledig aan de EU worden terugbetaald.
Van dit defensiefonds, SAFE genaamd, moet ook de Europese industrie en economie profiteren: landen die uit het fonds lenen, mochten niet meer dan 35 procent van het geld uitgeven in landen buiten de EU. Een uitzondering werd gemaakt voor landen in de Europese Vrijhandelsassociatie (zoals Noorwegen) en voor Oekraïne: zij doen net zo volwaardig mee als de EU-landen.
Het VK, dat niet in de Vrijhandelsassociatie zit, wilde ook deelnemen, zodat de Britse defensie-industrie in grotere mate zou kunnen meeprofiteren. Voor premier Keir Starmer was betere toegang tot het defensiefonds dit jaar nog reden om een aantal concessies aan de EU te doen bij het sluiten van een nieuw akkoord, het eerste akkoord tussen de EU en het VK sinds Brexit.
Maar de deur naar het defensiefonds gaat voorlopig niet verder open. De Britse en Brusselse onderhandelaars konden het niet eens worden over het prijskaartje. Toen de EU vroeg om 6,7 miljard euro als toegangsprijs, boden de Britten 75 miljoen euro – een fractie van het gevraagde bedrag. De EU verlaagde de vraagprijs vervolgens naar 2 miljard euro, maar meer dan 200 miljoen euro wilde Londen volgens bronnen van de Financial Times niet bieden.
Binnen de EU bestaat een scherpe scheidslijn tussen lidstaten die de samenwerking met gelijkgestemde landen toejuichen en lidstaten die zoveel mogelijk binnen Europa willen doen. Frankrijk geldt als de aanvoerder van dat laatste kamp, Nederland zit juist in de eerste groep.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Europaredacteuren praten je bij over de belangrijkste ontwikkelingen in de EU
Source: NRC