Wetenschap in beeld Vijftien onderzoekers en acht dragers beklommen een ijskap in Tadzjikistan om eeuwenoud ijs te bewaren voor de toekomst.
Het opgeslagen kamp bovenop de Kon Chukurbashi ijskap in Tadzjikistan.
Het „klimaatgeheugen”, dat is wat een internationaal team van onderzoekers eind september zocht in de onherbergzame Pamir-gebergten van Tadzjikistan. Drie weken later daalden ze af met het resultaat: grote witte koelboxen, genummerd en dichtgesjord met spanbanden, met daarin ogenschijnlijk identieke ronde staven ijs. Gestapeld zijn de staven twee keer 105 meter hoog en spannen ze de complete dikte van de Kon Chukurbashi ijskap, van het sneeuwoppervlak tot het onderliggende gesteente.
Expeditieleider Evan Miles en Russische glacioloog Stanislav Kutuzov halen een ijsmonster uit de boor.
Twee leden van de expeditie dragen koelboxen met ijsmonsters op de rug en dalen af naar het het basiskamp.
Dit soort ijskappen geven een unieke inkijk in het klimaatverleden omdat ze in honderden jaren laagje voor laagje zijn gegroeid. Als je weet uit welke tijd een ijslaag stamt, weet je ook hoe de wereld er toen ongeveer uitzag. Luchtbellen in het ijs bevatten monsters uit de vroegere atmosfeer, opgesloten lucht die anders voorgoed verloren was gegaan. Daaromheen ligt stof dat ooit in het ijs is neergedwarreld en pollen uit allang verdwenen natuur. Soms zijn zelfs bacteriën in het ijs bewaard gebleven.
Het opgeslagen kamp bovenop de Kon Chukurbashi ijskap in Tadzjikistan.
„We zijn in een race tegen de klok om deze natuurlijke archieven veilig te stellen, voordat ze door klimaatverandering smelten en voorgoed beschadigd raken”, zei onderzoeker Evan Miles, de leider van de expeditie, voorafgaand aan het vertrek.
Glaciologen Ken Kondo en Koji Fujita van de Japanse Nagoya Universiteit verpakken een ijsmonster.
Met de hulp van acht Tadzjiekse dragers brachten de onderzoekers achthonderd kilo aan apparatuur, eten en tenten naar het onderzoeksgebied op 5.800 meter. Daar moesten ze een sneeuwstorm en temperaturen van zestien graden onder nul doorstaan. Nadat ze twee keer tot de allerdiepste ijslaag waren doorgedrongen met een boor die draait op zonne-energie, daalden ze weer af naar het kamp op 5.100 meter.
Eén van de twee ijspilaren zal uiteindelijk naar Antarctica verscheept worden. Wetenschappers hebben daar vorige maand het Ice Memory Sanctuary (een reservaat voor ijsgeheugen) geopend, waar ook monsters uit andere ijskappen naartoe gaan. Bij vijftig graden onder nul blijft het klimaatgeheugen daar ook voor toekomstige generaties bewaard, zelfs als het ijs in Tadzjikistan door klimaatverandering smelt.
Het dorp Murghab onderaan de Pamir-gletsjer in Tadzjikistan.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
De laatste ontwikkelingen rond klimaat, natuur en duurzaamheid
Source: NRC