Herdenking Amerikaanse Congresleden van de Democratische Partij hebben via een brief laten weten dat ze het niet eens zijn met het weghalen van panelen in Limburg die aandacht vragen voor de dubbele strijd van zwarte soldaten – tegen het nazisme en segregatie.
Op de militaire begraafplaats in Margraten liggen ruim 8.000 graven van Amerikaanse soldaten die sneuvelden tijdens de Tweede Wereldoorlog.
Meer dan dertig Democratische leden van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden uiten in een brief aan de American Battle Monuments Commission (ABMC) hun bezorgdheid over de verwijdering van panelen over zwarte bevrijders in het herdenkingscentrum van de Amerikaanse begraafplaats in Margraten. Ze vragen om de borden terug te plaatsen.
De 34 volksvertegenwoordigers, 29 van hen zijn zelf van Afro-Amerikaanse komaf, onderstrepen het ultieme offer dat deze groep bevrijders bracht tijdens de Tweede Wereldoorlog: „Ze waren bereid om te sterven voor een land dat hen geen gelijke kansen bood of erkenning gaf.”
Een hele reeks instellingen en organisaties die in Nederland betrokken zijn bij het herdenken van de oorlog, richtten deze week een brief over hetzelfde thema aan de Amerikaanse ambassadeur Joe Popolo. Ze benadrukken de waarde van de Amerikaanse begraafplaats, voor nieuwe generaties. Die leren zo dat „het beschermen van de vrijheid en de democratische waarden waarvoor wij staan soms grote offers vergt”.
Volgens de briefschrijvers is het een „omissie” om de rol van de zwarte bevrijders in dat verhaal kleiner te maken. Tot de ondertekenaars van de oproep aan Popolo behoren onder meer de Anne Frank Stichting, het Verzetsmuseum in Amsterdam, het Oorlogsmuseum in Overloon en Herinneringscentrum Kamp Westerbork.
De panelen over de zwarte bevrijders werden eerder dit jaar verwijderd uit het herdenkingscentrum. Op vragen van NRC liet de ABMC eerder weten dat het ging om het „rouleren” van delen van de permanente tentoonstelling bij de begraafplaats in Margraten. Tegenover de NOS kwam dezelfde organisatie vorige week met een nieuwe lezing: aandacht voor de door Afro-Amerikaanse militairen gevoerde strijd om gelijkberechtiging zou niet langer passen in „de herdenkingsmissie”.
Die opstelling is in lijn met de regering-Trump. Die wil zoveel mogelijk af van diversiteits- en inclusiviteitsbeleid. „De borden bij Margraten zijn niet bedoeld om een agenda te promoten die Amerika bekritiseert”, liet de Amerikaanse ambassadeur in Nederland vorige week weten op X.
Elders stuit het verwijderen van de panelen op veel kritiek. In en rond de gemeente Eijsden-Margraten gaan inmiddels stemmen op om de zwarte bevrijders te eren met een monument buiten de begraafplaats.
Een collectief van Limburgse striptekenaars heeft inmiddels aangekondigd vrijdag onder het mom van „Black Soldiers Friday” hun graphic novel Bevrijd te gaan verkopen in Margraten. Ze doen dat in het Wiggins Park, genoemd naar de Afro-Amerikaan die mede leiding gaf aan de grafdelvers die in 1944-1945 gesneuvelde militairen begroeven. Over hem staat ook een verhaal in het stripboek. De verkoopopbrengst gaat naar het nog op te richten monument.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Source: NRC