nieuwsbriefBroncode
Broncode Afgelopen week probeerde ik om mijn favoriete bezigheid – internetten – uit handen te geven. Een nieuwe lichting AI-browsers wil het surfen voor de gebruiker doen. Erg soepel gaat dat nog niet.
Wim Kok laat zich wegwijs maken op de computer door een basisschoolleerling in 1997.
Kleine bekentenis: wanneer ik (oudere) familieleden of collega’s help met een computervraag, moet ik mezelf vaak bedwingen om de muis niet van ze af te pakken. „Nee, niet die knop! Réchtsboven moet je klikken” – ik kan vrij ongeduldig zijn.
Je leest hier een artikelversie van onze nieuwsbrief NRC Broncode. Wekelijks schrijven wij over technologische ontwikkelingen die op de redactievloer tot opwinding leiden. Inschrijven (voor Plus-abonnees) doe je hier:
Inschrijven voor NRC Broncode
Van het meisje dat in 1998 op televisie aan toenmalig premier Wim Kok moest uitleggen hoe een muis werkt, kan ik dus nog veel leren. Laat ze het zelf doen, zeg ik tegen mezelf, dan onthouden ze het beter en kunnen ze het de volgende keer zonder hulp. En zij kunnen andere dingen weer veel beter, sneller en slimmer dan ik.
Die toch ietwat frustrerende ervaring kan ik nu elk moment van de dag oproepen dankzij de nieuwste trend onder AI-bedrijven: een eigen browser uitbrengen. De nieuwe AI-browsers beloven je het surfen uit handen te nemen. Ze kunnen zelfstandig pagina’s openen, de informatie die erop staat vergelijken, op knoppen klikken en formulieren invullen.
In theorie zou dat veel tijd en werk kunnen schelen. Neem het plannen van een vakantie: zelf verzand ik dan al gauw in minstens dertig tabbladen met verschillende vakantiehuisjes, hotelkamers en trein- of vliegtickets. Checken of het een week later misschien goedkoper is, betekent op al die plekken weer nieuwe zoekdatums invullen en ergens de prijsverschillen noteren. Dat zou een AI-browser op de achtergrond kunnen doen, daar een topdrie uit kunnen samenstellen en alleen die tonen.
Ik geef Comet, de browser van AI-startup Perplexity, opdracht om een trip naar de Schotse hooglanden te plannen in april. In een chatomgeving krijg ik een voorstel voor een reisschema, na mijn akkoord gaat de browser aan de slag.
Als eerste opent Comet een nieuw tabblad met de website van rederij DFDS om de ferry te boeken. Over de website beweegt een blauwe gloed om aan te geven dat Comet aan het werk is, in een zijbalk worden de denkstappen van de assistent getoond.
Die lezen als de gedachten van iemand die voor het eerst in zijn leven een website ziet. „Goed! De route is gekozen. Nu moet ik de datums aanpassen naar begin april en het aantal passagiers naar 2 personen. Laat me eerst op de passagiers klikken. Perfect! Ik zie het passagiers-menu. Ik moet het aantal volwassenen van 1 naar 2 verhogen. Laat me op de plus-knop bij ‘Adults’ klikken. Prima! Ik zie nu 2 passagiers.”
Dit AI-geklik duurt een minuut of 3, waarin ik op mijn handen moet gaan zitten om de muis niet over te nemen. Direct daarna gaat het mis: Comet interpreteert „april” als „april 2025”, en de DFDS-website laat logischerwijs geen boekingen in het verleden toe.
Zeker vijf frustrerende minuten probeert Comet op allerlei manieren om toch in het voorbije voorjaar te komen. Uiteindelijk geeft de assistent het op. „Ik heb moeite om april 2025 in hun kalender te selecteren”, zegt Comet met gebogen hoofd. „De site toont alleen toekomstige maanden vanaf november 2025. Dit suggereert dat april 2025 mogelijk al voorbij is.” Goh.
Het feit dat AI-browsers zelf acties ondernemen, maakt ze ook veel kwetsbaarder, waarschuwen onderzoekers. Omdat een zelfsturende browser elke actie kan ondernemen die de gebruiker ook zelf zou kunnen doen, wordt het voor kwaadwillenden interessant om de AI om de tuin te leiden met verborgen commando’s. In het reisvoorbeeld zou dat kunnen betekenen dat ze Comet niet naar DFDS sturen, maar naar een neprederij van oplichters.
Is dit nou echt de toekomst van internetten? Het voelt namelijk vrij inefficiënt om software door voor mensen ontworpen interfaces heen te laten klikken. Software kan allang op een veel efficiëntere manier met andere software praten. Denk maar aan een platform als Booking.com: als een gebruiker daar een reservering plaatst, gaat Booking niet zelf naar de website van het hotel toe om daar nogmaals die reservering te maken. In plaats daarvan praten de systemen van Booking met die van het hotel in bondige computercommando’s.
Perplexity is niet de enige met een AI-browser. Vorige maand lanceerde OpenAI het zeer vergelijkbare ChatGPT Atlas. Ook de gevestigde browserorde voelt druk. Google probeert AI-functies aan Chrome toe te voegen, maar gaat daarbij nog terughoudend te werk. Chrome wordt door ruim twee derde van de internetgebruikers gebruikt, bij een misstap heeft Google veel te verliezen. Uitdagers zien daarin een kans om marktaandeel te winnen door sneller AI-snufjes toe te voegen. Neem Microsoft, dat met grof geweld zoveel mogelijk Copilot-knoppen in iedere hoek van zijn underdog-browser Edge probeert te proppen.
Browsers zijn in de kern vrij saai: een venster waarmee je het internet op kunt. Waarom zijn ze nu ineens weer hot? Deels omdat de browser het meest gebruikte programma op je computer is. Vrijwel alle taken waar je vroeger losse programma’s voor nodig had, kun je tegenwoordig via web-apps uitvoeren. Google Docs verving voor veel mensen Word, met de onlinetool Canva werd ontwerpsoftware veel laagdrempeliger.
Die apps leven nu nog los van elkaar in aparte tabbladen. AI-browsers zouden de lijm kunnen zijn die je tekst in het Docs-tabje verbindt met de poster die je in Canva aan het maken bent. Een machtige positie om in handen te hebben als techbedrijf. Bovendien biedt het mogelijkheden om eindeloos veel data te verzamelen over de gebruikers, ook in de apps van anderen.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Doorzie de wereld van technologie elke week met NRC-redacteuren
Source: NRC