De hulpverlener bedanken die je hand vasthield. Een berichtje sturen naar het revaliderende verkeersslachtoffer. Dat is vanaf nu een stuk makkelijker met een nieuwe website van Slachtofferhulp. ‘Hoe zou het met die meneer zijn afgelopen?’
is chef van de wetenschapsredactie van de Volkskrant.
Een vrachtwagenchauffeur stuurt een rotonde op bij het Brabantse Nuenen. Geeft voor het afslaan voorrang aan een groep scholieren, maar ziet niet dat er nog een meisje achteraan komt fietsen.
De vrachtwagen rijdt over haar heup en been, maar wonder boven wonder is de 17-jarige Floor de Jong nog wel aanspreekbaar. Een meisje dat bij de rotonde haar band aan het oppompen was, komt aanrennen en vraagt: ‘Heb je pijn?’. Nee, antwoordt Floor, en maakt even later zelfs nog een grapje over de wiskundeles van die dag met een klasgenoot.
Zes weken later overlijdt ze in het ziekenhuis, één van de jaarlijks ruim 670 mensen die in Nederland omkomen na een verkeersongeval.
Het gebeurde in 1996 en verscheurde de wereld van haar twee jaar jongere zus Marijn de Jong, die vorig jaar het boek Plotseling Dichtbij publiceerde over hoe het ongeval en de dood van haar zus als een rode draad door haar leven loopt. Daarvoor sprak ze met ooggetuigen, de agent die de familie bijstond en ook met de vrachtwagenchauffeur die de aanrijding veroorzaakte.
De Jong: ‘Dat ik al die mensen zo goed wist terug te vinden heb ik onder meer te danken aan het dagboek dat ik destijds bijhield, daarin schreef ik bijvoorbeeld de namen op van mensen die mijn zus bezochten in het ziekenhuis.’
Al die verhalen van al die mensen waren belangrijk voor de verwerking, zegt De Jong telefonisch, vlak voordat ze zondag afreist naar de jaarlijks herdenking van verkeerslachtoffers, dit jaar in Den Bosch. ‘De agent was een engel in uniform. Hij deed zoveel meer voor ons dan volgens zijn functie-omschrijving had gemoeten, daarvoor wilde ik hem bedanken. Hij bleek zelf thuis te zitten met PTSS. Het deed hem duidelijk goed dat hij voor ons zo waardevol was geweest.’
Dat de 15-jarige De Jong direct gedetailleerd alle namen van de betrokkenen noteerde, is uitzonderlijk. Ooggetuigen, hulpverleners en slachtoffers begeven zich tijdens een ongeval in een mist van adrenaline en stress. De vragen komen daarna pas, zegt Roy Heerkens van Slachtofferhulp Nederland. ‘Hoe zou het afgelopen zijn met die meneer die naar het ziekenhuis moest? Ik zou graag de mevrouw willen bedanken die bij me bleef toen we wachtten op de ambulance, maar hoe vind ik haar?’
Voor dat soort lotgenotencontact lanceerde Slachtofferhulp zondag de website Jijwasdaarook.nl. Het gaat om een potentieel grote doelgroep: jaarlijks belanden zo’n 110 duizend verkeersslachtoffers op de spoedeisende hulp, een veelvoud daarvan was ooggetuige of (burger)hulpverlener.
Via bijvoorbeeld Vereniging Verkeersslachttoffers kunnen mensen al sinds 1995 lotgenotencontact zoeken, maar niet specifiek met mensen die betrokken waren bij hetzelfde ongeluk. Op het nieuwe platform kan dat wel, door locatie en datum van een ongeval in te vullen, en een bericht met wie en waarom je contact zoekt. Privacywetgeving staat vaak in de weg dat hulpverleners telefoonnummers van betrokkenen mogen delen, op dit platform kunnen mensen die elkaar willen spreken het zelf regelen door toestemming te verlenen na een contactverzoek.
‘Een heel goed initiatief’, zegt Nelly Vollenbregt, voorzitter van de Vereniging Verkeersslachtoffers. Zelf werd ze ooit op haar racefiets frontaal aangereden op een smalle dijkweg, toen een 19-jarige automobilist op zijn mobiel muziek aan het uitzoeken was. Ze zat zeven jaar in een rolstoel en kampt nog steeds met de gevolgen. ‘Ik werd vlakbij huis aangereden. Ooggetuigen, hulpverleners en ook de veroorzaker woonden hier allemaal in de buurt, maar dat geldt voor veel anderen bij een verkeersongeval natuurlijk niet. Dan is het fijn als je elkaar kunt vinden.’
Vollenbregt had geen behoefte aan contact met de veroorzaker van het ongeluk, Marijn de Jong had dit wel. De vrachtwagenchauffeur die haar zus aanreed, schreef zelfs een stuk in haar boek. ‘Puur, rauw, en daardoor ook helend om te lezen. De man had niet gedronken, had geen drugs gebruikt. Hij had mijn zus gewoon niet gezien en worstelt daar nu ook nog elke dag mee. Ik wilde hem laten weten dat ik niet boos op hem ben. En zelfs dankbaar dat hij haar hand vasthield daar op die rotonde, en voor haar heeft gebeden dat ze het zou halen.’
Het is goed voor te stellen dat het contact tussen veroorzaker en slachtoffer ook anders kan lopen, bijvoorbeeld in verwijten of slepende rechtszaken. Dat is een van de redenen waarom Slachtofferhulp het contact op het nieuwe platform in de gaten houdt met moderators. Heerkens: ‘Bij een contactverzoek tussen veroorzaker en slachtoffer zullen we dan ook direct ingrijpen en doorverwijzen naar een bemiddelingsinstantie. Dat is te kwetsbaar.’
Luister hieronder naar onze wetenschapspodcast Ondertussen in de kosmos. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant