Informateurs Hans Wijers en Sybrand Buma op een persconferentie donderdagavond.
„Ik heb mijn woorden teruggenomen.” Dat heeft informateur Hans Wijers (D66) donderdagavond gezegd tijdens een persconferentie over de kabinetsformatie. De oud-minister is, samen met CDA’er Sybrand Buma, aangesteld als informateur. Op de avond van de verkiezingen heeft Wijers, op een bijeenkomst die „geen partijpolitieke” was, VVD-leider Dilan Yesilgöz een „leugenaar” genoemd. Ook hekelde hij dat de kiezer de VVD niet harder had afgestraft en bekritiseerde hij het idee van een centrumrechts kabinet.
Bent u, gezien die uitspraken, wel de juiste persoon voor deze taak? Het is de eerste vraag die hem tijdens de persconferentie wordt gesteld. „Ik heb me daar absoluut niet goed uitgedrukt, dat soort woorden had ik niet moeten gebruiken”, zegt Wijers. „Het was ongepast.” Nadat hij, eerder op donderdag, werd herinnerd aan en geconfronteerd met zijn eigen woorden, heeft hij Yesilgöz benaderd om zijn excuses aan te bieden. Maar contact hebben ze niet gehad.
De informateur die nu moet zoeken naar ruimte voor de formatie van een kabinet, blijkt zelf dus eigenlijk van mening dat een centrumrechts kabinet er niet moet komen. Is dat niet beschadigend voor uw rol, is de tweede vraag. „Neuh, dat denk ik niet”, zegt Wijers – nog net niet zijn schouders ophalend. Hij heeft er volledig vertrouwen in dat, op het moment dat hij en de VVD-leider elkaar spreken, het hele gebeuren „uit de wereld” zal zijn.
„Waarom noemde u mevrouw Yesilgöz een leugenaar?”, vraagt Floor Bremer, politiek verslaggever van RTL. „Ik ga daar niet op in. Ik heb die woorden teruggenomen.” In welke context hij de woorden heeft gebruikt, dat weet hij niet meer. „Vindt u haar geen leugenaar meer?”, vraagt Bremer. „Ik vind haar een moedige vrouw”, zegt Wijers, zij heeft zich „mooi teruggevochten” aan het einde van de verkiezingen. „Is dat voortschrijdend inzicht?”, vraagt Bremer. „Ik heb mijn woorden teruggenomen”, zegt Wijers.
Maar kán het wel, die eigen voorkeur, vraagt Bremer dan. „Mevrouw, er geven zoveel mensen hun opinie over bepaalde zaken. […] In die zin is mijn mening niet belangrijker dan de mening van tien miljoen mensen die hun stem hebben uitgebracht.” Bremer valt heel even stil. „Als u mij mevrouw noemt, noem ik u nu meneer”, start ze. Hij heeft het vertrouwen geschaad, hoe gaat hij dat terugbrengen? Heeft hij er vertrouwen in dát hij het terug kan brengen? Waarop de journalist zelf besluit: „Ik verbaas me dat u daar niet over twijfelt”.
Wijers blijft herhalen dat hij zijn woorden heeft teruggenomen. „Dus ik ga ervan uit dat het oké is.” En hoewel zijn mening ook maar een mening is, is die „niet uniek”. En daarbij, zegt hij ook, moet „de context” erbij gedacht worden. „Het was geen partijpolitieke bijeenkomst, ik kwam alleen maar om de organisator te bedanken voor de uitnodiging en een glaasje te drinken, toen werd ik opeens het podium op gesleurd en toen heb ik een paar dingen gezegd.”
Sybrand Buma, burgemeester van Leeuwarden en de komende drie weken op verzoek van het CDA informateur, staat ernaast. Waar hadden ze het ook alweer over gehad in hun toelichting, vóór dit vragenrondje? De vorming en samenstelling van een „daadkrachtig” kabinet. Met een ambitieuze agenda, waarbij aandacht is voor de belangrijke beleidsterreinen. „Waar had u het over willen hebben als deze persconferentie niet gekaapt zou zijn door de uitspraken van meneer Wijers?”, vraagt een journalist aan Buma. Ook hij moet er heel even over nadenken.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Begin de dag met de belangrijkste politieke ontwikkelingen uit Den Haag
Source: NRC