M/v/x | Hans Wijers Als politicus opereerde Hans Wijers als de ultieme consultant: problemen in kaart brengen, langs grote lijnen oplossingen verzinnen en weer vertrekken. Ook hekelde hij ‘politiek met een kleine p’ – consternatie over incidenten die afleiden van het échte werk. Juist die zijn hem nu fataal geworden.
Hans Wijers (D66) leest een verklaring voor na een gesprek met D66 en CDA over de kabinetsformatie.
Hij was de man die in de jaren negentig als minister het begrip ‘politiek met een kleine p’ introduceerde. Veel ophef om niets, daar ging het vaak om in Den Haag, vond hij. Incidenten die slechts afleiden van het échte werk. De échte zaken.
Nu D66-politicus Hans Wijers na ruim dertig jaar zijn rentree in de Nederlandse politiek had gemaakt als informateur, werd de door hem zo verafschuwde politiek met een kleine p hem alsnog noodlottig. Na nog geen dag in functie te zijn geweest kondigde hij vrijdag zijn vertrek al weer aan.
Tijdens een borrel van ondernemer Willem Sijthoff op de verkiezingsavond, noemde Wijers VVD-leider Dilan Yesilgöz volgens verscheidene aanwezigen „een leugenaar”. Tijdens zijn eerste persconferentie als informateur, donderdag, zei hij dat hij zich niet meer precies kon herinneren wat hij had gezegd – wel dat hij er achteraf van baalde. Terwijl hij volop werd bevraagd over ‘de kwestie’, kon het 74-jarige voormalige wonderkind van D66 zijn dedain nauwelijks verbergen.
Maar toen kwam het appje waarin hij Yesilgöz als „een feeks” aanduidt. Zelfs voor hem was d’r toen geen houden meer aan.
Hans Wijers verlaat het Eerste Kamergebouw als de nieuwe minister van Economische Zaken.
Minister Wijers en Ruud Lubbers. Met rechts de Russische vicepremier Oleg Davydov.
Hans Wijers was en is de ultieme consultant: problemen in kaart brengen, langs grote lijnen oplossingen verzinnen en weer snel wegwezen. Zo maakte hij carrière bij de Boston Consulting Group, met die houding bestierde hij in het eerste paarse kabinet onder leiding van Wim Kok (1994-1998) het ministerie van Economische Zaken, en leidde en saneerde hij later als voorzitter van de raad van bestuur het internationaal opererende chemieconcern AkzoNobel.
Intussen breidde hij zijn netwerk uit. Commissariaten bij grote multinationals, bestuursfuncties bij Ajax en het Koninklijk Concertgebouw, goede contacten met het koningshuis: niet voor niets dat Wijers met dit indrukwekkende cv vijftien jaar geleden in het jaarlijkse Volkskrant-onderzoek werd uitgeroepen tot invloedrijkste Nederlander.
De grootste bedreiging voor Nederland was middelmaat, zei hij toen hij pas was aangetreden als minister van Economische Zaken. Het land moest worden opgeschud. De verstikkende winkelsluitingswet – de boodschappen moesten voor zes uur ’s avonds worden gedaan – ging op de schop, de onder de kabinetten-Lubbers ingezette dereguleringsoperatie werd met kracht voortgezet, marktwerking bleef het credo.
Soms ging Wijers, in die tijd vaak aangeduid als „zesde VVD-minister”, weleens iets te snel. Zo noemde hij het onzin te beweren dat Nederland „technologisch gezien een soort Staphorst is”. Tien jaar later bood hij de burgemeester van Staphorst schriftelijk excuses aan voor deze „slip of the tongue”.
Na het ministerschap bleef Wijers actief binnen D66. De aandrang van veel prominente D66’ers om Van Mierlo als partijleider op te volgen, wist hij te weerstaan. Op de achtergrond was hij echter wel degelijk aanwezig. In 2010 hield hij op een D66-congres een bevlogen toespraak over het samengaan van én economische groei én zorg voor het milieu. De toenmalige partijleiding voorzag een prolongatie van Wijers’ in 1998 beëindigde ministerschap. Alleen kwam D66 niet in het kabinet.
De man met de karakteristieke haarlok had met zijn pragmatische instelling alles in zich om de kabinetsformatie tot een succes te maken. Aimabel, niet dogmatisch, in staat om het onmogelijke te verbinden. Maar inmiddels was het politieke speelveld verruwd – elk woord telt en kan tegen iemand gebruikt worden.
Hans Wijers beschikt over een teflonlaag, klonk vaak in z’n tijd als minister. Maar deze beschermende laag was dit keer uitgewerkt.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Begin de dag met de belangrijkste politieke ontwikkelingen uit Den Haag
Source: NRC