David Szalay (51) wint de prestigieuze Booker Prize voor zijn roman Flesh. Het is zijn jongste bijdrage aan een eigenzinnig oeuvre, waarin de Brits-Hongaarse auteur met zwarte humor en ironie het lot van gemankeerde mannen beschrijft.
is correspondent Centraal- en Oost-Europa van de Volkskrant. Hij woont in Warschau.
Flesh (2025), door Auke Leistra in het Nederlands vertaald als Het vlees, is een oefening in spaarzaamheid. Met korte, staccato zinnen beschrijft Szalay het leven van István, beginnend bij een dramatische gebeurtenis in zijn vroege tienerjaren in een Hongaars provinciestadje. István dient daarna in het leger en emigreert naar Londen, waar hij opklimt tot het milieu van de allerrijksten, met een beklijvende ontknoping tot gevolg.
De omstandigheden stuwen hem voort, István ondergaat het gelaten. Er is misschien niet één romanpersonage dat zo vaak slechts antwoordt met: ‘oké’. Maar Szalay, die met Het vlees zijn zesde roman schreef, weet je ook te raken.
Een ‘hypnotiserend spannend en boeiend boek’ en ‘een buitengewoon ontroerend portret van het leven van een man’, schrijft de jury. ‘Een duistere roman, maar een groot plezier om te lezen.’ Aan de prijs is een bedrag van 50 duizend pond verbonden. Szalay werd in 2016 al een keer genomineerd voor zijn roman All that man is.
Szalay werd in 1974 geboren in Montreal. Hij heeft een Hongaarse vader en een Canadese moeder. In zijn kindertijd woonde de familie in verschillende landen – zijn vader werkte na het verlaten van het communistische Hongarije als bankier – en vestigde zich uiteindelijk in Londen.
Szalay studeerde aan Oxford. Voordat hij zich volledig aan het schrijven wijdde, werkte hij een aantal jaar in de reclamesector. Dit was de inspiratie voor zijn debuutroman London and the South-East, een bijtende satire over een man die advertenties slijt.
Zijn vierde roman All that man is (2016, door Leistra vertaald als Wat een man is) was zijn internationale doorbraak. Hierin rijgt Szalay de verhalen van negen mannen in verschillende fases van het leven als een ketting aan elkaar. De roman speelt zich kriskras door Europa af en schetst een wereld zonder grenzen en vol mogelijkheden die – voor Europeanen althans – sinds de jaren negentig gestalte kreeg.
Stuntelige types zijn de personages soms, Szalay beschrijft hun worstelingen met leesbaar plezier. Achter die droogkomische façade snijdt hij existentiële vraagstukken aan. Want ja, het leven, wat moet je er nou precies mee?
In Het vlees trekt hij deze lijn door en staan de naakte verlangens van het lichaam op gespannen voet met de geest. Daarmee borduurt hij voort op thema’s uit Wat een man is, zoals mannelijkheid, macht, seks en kapitalisme. De spaarzame stijl die hij door de jaren heen ontwikkelde stuwt hij in zijn jongste roman tot het uiterste.
Szalay, die een tijd in Hongarije woonde en daarna naar Wenen verhuisde, is een buitenstaander, zei hij dit jaar in een interview met de Volkskrant. ‘Tegelijkertijd kan ik met zekerheid zeggen dat ik me thuis voel in Europa. Ik voel me Europees. Het schrijven is een zoektocht naar wat dit precies betekent.’
Ook Het vlees gaat over Europa. De emigratie van István naar het Verenigd Koninkrijk staat symbool voor ‘de mensen die naar West-Europa trekken als een gebied van mogelijkheden’, aldus Szalay. ‘De roman gaat over hoe dat uitpakt, en verkent ook waar de grenzen van die ambitie liggen.’
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant