In een lange, nachtelijke aanval heeft Rusland de Oekraïense infrastructuur op 25 plaatsen getroffen. Daarmee werd een groot deel van het stroom- en verwarmingsnetwerk uitgeschakeld. Het vermogen van een belangrijke elektriciteitsproducent zou zelfs ‘tot nul’ zijn gereduceerd.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Eerder was hij correspondent in Oost-Europa en Zuidoost-Azië.
In de nacht van vrijdag op zaterdag stuurde Rusland een zwerm van 450 drones en 45 raketten naar doelen verspreid over heel Oekraïne. De Oekraïense luchtmacht meldde dat er 406 drones en negen raketten werden neergehaald, maar de resterende 36 raketten en 44 drones bereikten hun bestemming: 25 doelen, voornamelijk energiecentrales en knooppunten voor stroom en verwarming. De Kyiv School of Economics schat dat ook de helft van de Oekraïense gasproductie is vernietigd.
Volgens het staatsenergiebedrijf Centerenergo is Rusland erin geslaagd de capaciteit van het bedrijf ‘tot nul te reduceren’. Het bedrijf beschikt over drie thermische elektriciteitscentrales, die naar schatting 14 procent van alle elektriciteit in Oekraïne opwekken.
Premier Joelia Svyrydenko meldde zaterdag op Telegram dat belangrijke energiedoelen waren getroffen in de regio’s Poltava, Charkiv en Kyiv. Grote steden als Kyiv, Charkiv, Donetsk en Dnipropetrovsk zaten daardoor zestien uur zonder stroom.
Oekraïense aanvallen op Russische doelen vielen daarbij in het niet. Russische bronnen meldden zaterdag droneaanvallen op Voronezj en Belgorod, en een ‘urenlange stroomstoring’ in Taganrog, maar de Oekraïense aanvallen hebben bij lange na niet de omvang van de Russische zwerm drones en raketten die op Oekraïne werd afgestuurd. Het Russische ministerie van Defensie meldt dat het in het afgelopen weekeinde 44 drones heeft onderschept in het Russische luchtruim.
De situatie in Oekraïne was zondag volgens de autoriteiten min of meer ‘gestabiliseerd’. De schade werd gerepareerd en energiestromen werden omgeleid, maar volgens energieminister Svitlana Hryntsjoek moesten Oekraïense steden rekening blijven houden met terugkerende stroomstoringen.
Rusland heeft de afgelopen jaren zijn aanvallen op de Oekraïense energiesector telkens opgevoerd bij het naderen van de winter telkens. Daarmee worden vooral burgers getroffen, voor wie het leven zonder stroom en zonder verwarming uiterst zwaar wordt. Ook dit najaar heeft Rusland het voorzien op de stroom- en verwarmingssector en voert het zijn aanvallen op energiedoelen voortdurend op.
De aanval van de nacht van vrijdag op zaterdag was een nieuw dieptepunt sinds de Russische invasie van Oekraïne in 2022. Minister Hryntsjoek kon zich nauwelijks ‘zoveel gelijktijdige aanvallen op energiedoelen’ herinneren. Minister van Buitenlandse Zaken Andrij Sybiha heeft China en India gevraagd er bij Rusland op aan te dringen met de aanvallen te stoppen. Beide landen zijn grootafnemers van Russische olie en hebben daarom mogelijk enige invloed op de Russische leider Vladimir Poetin.
Volgens de Oekraïense energiespecialist Oleksandr Kharchenko wordt zelfs de hoofdstad Kyiv bedreigd. Als daar twee stroom- en verwarmingscentrales drie dagen stil komen te liggen en de temperatuur tot onder de 10 graden zakt, zo waarschuwt hij, zal de stad ‘een technologische ramp’ zal beleven.
Rusland zou het ook gemunt hebben op kernenergie. Het bestookte twee hulpcentrales in het uiterste westen van Oekraïne, die stroom leveren om de installaties van kerncentrales in Chmelnytsky en Rivne aan te drijven. Zaterdag meldde de minister van Buitenlandse Zaken op Telegram dat ‘Rusland met opzet de nucleaire veiligheid in Europa in gevaar brengt’. Hij vroeg de nucleaire waakhond van de Verenigde Naties, de IAEA, om Rusland tot de orde te roepen.
Rusland heeft niet alleen de infrastructuur getroffen, maar ook een aantal woongebouwen in Kyiv, Charkiv en Zaporizja. Daarbij zouden zeven doden zijn gevallen.
Luister hieronder naar onze nieuwspodcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant