Nancy Pelosi (85) groeide in vier decennia uit tot een van de invloedrijkste politici in het mannenbolwerk van Washington, waar ze een geliefd mikpunt was voor Republikeinen. De eerste vrouwelijke voorzitter van het Huis van Afgevaardigden neemt volgend jaar afscheid van de politiek.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
‘We hebben al meer dan tweehonderd jaar op dit moment gewacht.’ Met die woorden neemt Nancy Pelosi in 2007 als eerste vrouw ooit de voorzittershamer van het Huis van Afgevaardigden in handen. ‘Voor onze dochters en kleindochters: vandaag zijn we door het marmeren plafond gebroken.’
Bijna twintig jaar na dat ‘historische moment’ neemt de 85-jarige Pelosi afscheid van de politiek. In een video op sociale media kondigt ze donderdag aan dat ze na de parlementsverkiezingen van volgend jaar niet meer zal terugkeren als Congreslid.
Daarmee komt een einde aan een roemruchte carrière. In 2003 is de afgevaardigde namens Californië al de eerste vrouwelijke fractievoorzitter van de Democraten in het Huis. In het mannenbolwerk van Washington D.C. toont Pelosi zich een gehaaide politicus en een geduchte tegenstander van de Republikeinen.
Ze voert fel oppositie tegen de Amerikaanse oorlog in Irak die de Republikeinse president George W. Bush is begonnen. Daarmee bezorgt ze de Democraten de tussentijdse verkiezingen van 2006 een meerderheid, die ze vier jaar weet vast te houden.
Nog harder gaat het eraan toe wanneer Donald Trump in 2016 aantreedt in het Witte Huis. Onbewogen door zijn felle retoriek, staat ze veelvuldig tegen hem op – soms letterlijk.
Nadat ze de voorzittershamer in 2018 opnieuw in handen heeft gekregen, start ze tot tweemaal toe een afzettingsprocedure tegen de president. De aanleiding voor de laatste, de Capitoolbestorming in 2021, is voor haar reden om Trump te bestempelen als een ‘bedreiging voor de Amerikaanse democratie’. Onlangs noemde ze hem nog een ‘walgelijk schepsel’.
Dat de in 1963 in Baltimore geboren Pelosi, de jongste telg uit een Italiaans-Amerikaans gezin, de politiek in zou gaan, stond mogelijk in de sterren geschreven. Haar vader was burgemeester van Baltimore en ook haar moeder was politiek actief.
Als student politicologie raakt ze onder de indruk van president John F. Kennedy, die net als zij katholiek is. Na een verhuizing naar San Francisco klimt ze gestaag op binnen de Democratische Partij. Die lijn zet ze in 1987 voort met haar verkiezing tot het Congres, dat op dat moment slechts twee dozijn vrouwelijke leden telt.
Grote wetgevende successen boekt Pelosi onder president Barack Obama. Ze geldt als een belangrijke architect van Obamacare, de omvangrijke hervormingen van het Amerikaanse zorgstelsel die miljoenen arme Amerikanen een verzekering hebben opgeleverd. Als Obama’s bondgenoot op het Capitool loodst ze na de financiële crisis van 2008 bovendien strengere regelgeving voor banken door het Huis.
Haar meer doelgerichte dan principiële aanpak levert haar regelmatig kritiek op in eigen gelederen. Conservatieven vinden haar te progressief, progressieven haar te conservatief. Het leidt meermaals tot (kleine) interne opstanden, die de door de wol gewassen Pelosi altijd weer in de kiem weet te smoren.
Haar prominente positie maakt Pelosi met name voor Republikeinen tot een geliefd mikpunt van politieke aanvallen. In een poging haar reputatie te beschadigen, zetten ze haar neer als een losgezongen, elitaire liberaal die geen weet zou hebben van de noden van de ‘gewone’ Amerikanen. Trump noemt haar vaak ‘Crazy Nancy’.
Haar man Paul wordt in 2022 bovendien het doelwit van politiek geweld. Een aanhanger van extreemrechtse complottheorieën weet Pelosi’s huis in San Francisco binnen te dringen, met als doel haar te gijzelen. Hoewel zij op dat moment niet thuis is, valt de dader haar man aan met een hamer.
In 2023 draagt Pelosi het stokje van fractievoorzitter over aan de dertig jaar jongere Hakeem Jeffries. Zij meent dat het tijd is voor een nieuwe generatie Democratische leiders.
Maar in de luwte oefent ze nog steeds grote invloed uit. In aanloop naar de presidentsverkiezingen van vorig jaar maakt ze zich achter de schermen hard voor de terugtrekking van Joe Biden, op dat moment nog de presidentskandidaat voor de Democraten. Ze voert bovendien actief campagne voor het referendum over de hertekening van de Californische kieskaart.
‘Het voelt vandaag de dag bijna profetisch dat de slogan van mijn allereerste campagne in 1987 luidde: ‘Een stem die gehoord zal worden’, zo memoreert Pelosi in haar afscheidsvideo. Decennia later kan ze alleen maar concluderen: ‘Jullie hebben die woorden werkelijkheid gemaakt.’
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant