GroenLinks-PvdA is de grootste partij geworden onder kiezers in het buitenland. De zetelverdeling blijft ook met de briefstemmen ongewijzigd: D66 heeft de meeste stemmen gekregen en is met 26 zetels samen met de PVV de grootste partij in de Kamer.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Dat blijkt uit een voorlopige uitslag van de stemmen uit het buitenland. De uitslag werd maandagavond bekendgemaakt door de gemeente Den Haag, waar de briefstemmen werden geteld. Vrijdag stelt de Kiesraad de definitieve uitslag van de Tweede Kamerverkiezingen vast.
In totaal hebben 87 duizend Nederlanders vanuit het buitenland gestemd, op ruim 135 duizend geregistreerde briefstemmers. Het aantal stemmers is daarmee hoger dan in 2023, toen 64,5 procent van de ruim 107 duizend kiesgerechtigden in het buitenland hun stem uitbracht.
D66 kreeg ruim zestienduizend briefstemmen. Dat waren bijna 8.600 stemmen meer dan de PVV, die 7.451 briefstemmen kreeg. Hoewel zijn partij daarmee evenveel zetels krijgt als de PVV, krijgt D66-lijsttrekker Rob Jetten als leider van de grootste partij het voortouw bij de formatie.
Meer dan bij eerdere verkiezingen werd ditmaal uitgekeken naar de stemverhouding onder Nederlanders in het buitenland. Niet alleen omdat D66 en PVV in stemmenaantal dicht bij elkaar lagen, maar ook vanwege de verdeling van de restzetels.
Om aanspraak te maken op een extra restzetel, moest D66 aanzienlijk meer stemmen uit het buitenland halen dan bij voorgaande verkiezingen. Met 7.451 stemmen doet de partij van Rob Jetten het inderdaad beter dan in 2023 (7.243 stemmen), maar niet genoeg om aanspraak te maken op de elfde restzetel. Die gaat, net als in eerdere prognoses, naar de SP.
Als D66 een 27ste zetel had behaald, dan had dat gevolgen kunnen hebben voor de komende formatie. Een rechtse coalitie van D66 (26 zetels), VVD (22), CDA (18) en JA21 (9) komt gezamenlijk 1 zetel tekort voor een meerderheid in de Tweede Kamer. In de Eerste Kamer komt dit viertal met 24 zetels niet in de buurt van een meerderheid.
VVD-leider Dilan Yesilgöz heeft meermaals haar voorkeur uitgesproken voor een samenwerking met het radicaal-rechtse JA21, in plaats van met GroenLinks-PvdA. Jetten stuurde op de uitslagenavond juist aan op een middenkabinet van D66, VVD, GL-PvdA en CDA. Die combinatie kan in de nieuwe Tweede Kamer wel rekenen op een ruime meerderheid. Ook in de Eerste Kamer is er een – weliswaar zeer krappe – meerderheid.
Het aantal Nederlanders dat vanuit het buitenland stemt, is de afgelopen jaren flink gestegen. In 2023 meldden bijna 110 duizend mensen zich aan als briefstemmer, dit jaar waren het er meer dan 135 duizend.
De meeste briefstemmen hoefden onderweg naar het briefstembureau in Den Haag geen enorme reis af te leggen. Duitsland (25 duizend geregistreerde kiezers) en België (21 duizend) staan met afstand boven aan de lijst met Nederlandse kiezers in het buitenland.
In de rest van de top twintig staan vooral andere Europese landen, maar ook in landen als de Verenigde Staten (7.600) en Australië (bijna 2.700) wonen relatief veel stemgerechtigde Nederlanders. Het gaat bijvoorbeeld om Nederlanders die in het buitenland werken of studeren, medewerkers van ambassades en militairen op buitenlandse Navo-bases.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant