De Raad van State zoekt per 1 juli 2026 een nieuwe vice-president. Thom de Graaf maakte maandag bekend dat hij er na acht jaar mee gaat stoppen. Hij is dan 69 en wil meer ruimte voor zijn privéleven en andere belangstellingen.
is chef van de politieke redactie.
De Raad van State is het belangrijkste adviesorgaan van de regering als het gaat om nieuwe wetgeving. Daarnaast is het de hoogste rechtsprekende instantie in geschillen tussen burgers en de overheid. De koning is de voorzitter van de Raad van State, maar die laat in de praktijk de dagelijkse leiding over aan de vice-president. Die is ook het belangrijkste gezicht van de Raad naar buiten toe. De Graaf is de twintigste vice-president in de geschiedenis van de Raad.
‘Deze beslissing heeft niets met de Raad maar alles met persoonlijke afwegingen te maken’, aldus De Graaf maandag in een toelichting. ‘Ik ben 69 jaar als ik afscheid neem en heb dan een kleine acht jaar in dit mooie, maar intensieve ambt mogen werken en mij meer dan 45 jaar aan de publieke zaak gewijd. Aan mijn privéleven en andere belangstellingen dan werk ben ik te weinig toegekomen.’
Bovendien meent hij dat het vice-voorzitterschap niet te lang door dezelfde persoon moet worden bekleed ‘nu in het algemeen gebeurtenissen, informatie en personen steeds sneller wisselen’.
Zijn aanstaande vertrek betekent dat het demissionaire kabinet-Schoof of het aanstaande nieuwe kabinet de benoeming van een opvolger moet gaan regelen. De vice-president wordt benoemd bij koninklijk besluit, op voordracht van de ministerraad. Die zal daarbij ook in de gaten moeten houden of er voor de kandidaat voldoende draagvlak is in de nieuwe Tweede Kamer die volgende week wordt geïnstalleerd.
De Graaf heeft een lange carrière in het openbaar bestuur achter zich. Hij was voor D66 onder meer gemeenteraadslid, Tweede Kamerlid, zes jaar politiek leider, minster, burgemeester van Nijmegen en Eerste Kamerlid (waaronder ook weer drie jaar als fractievoorzitter).
De Raad van State kwam in de zittingsperiode van het huidige demissionaire kabinet nogal eens in botsing met bewindspersonen omdat die wetsvoorstellen voorlegden die volgens de Raad lang niet altijd binnen de Grondwet of internationale verdragsverplichtingen pasten. Met name de BBB beschuldigde de Raad in de campagne van politieke vooringenomenheid, maar zonder dat met feiten te onderbouwen.
De afdeling bestuursrechtspraak oogstte aan het begin van dit decennium felle kritiek omdat de Raad in zaken van toeslagenouders lange tijd vasthield aan een strenge interpretatie van de wettelijke regels. Dat dit leidde tot oneerlijke uitkomsten voor sommige ouders nam de Raad op de koop toe. De Raad bood de gedupeerde ouders namens de hoogste bestuursrechter ‘oprechte excuses’ aan en beloofde verbeteringen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant