Wat Nieuw-Zeeland en het Verenigd Koninkrijk (nog) niet is gelukt, hebben de Malediven wel voor elkaar gekregen. Als eerste land ter wereld voert het een generationeel rookverbod in: wie geboren is na 1 januari 2007 mag geen tabaksproducten meer kopen of gebruiken.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
De maatregel geldt ook voor toeristen die een luxe vakantie op de populaire Malediven willen vieren. Het land wil zo ‘de publieke gezondheid beschermen en een tabaksvrije generatie bevorderen’, aldus het ministerie van Gezondheid.
President Mohamed Muizzu heeft zich persoonlijk hard gemaakt voor het rookverbod op de 1.200 koraaleilanden, ten zuidwesten van India. Vorig jaar tekende hij al voor een wetswijziging die de import van vapes verbood. Ook het gebruik en de verkoop ervan werden per december 2024 strafbaar. De minimumleeftijd om tabak te kopen, ging toen al omhoog van 18 naar 21 jaar.
Sinds zaterdag (1 november) komt daar een tabaksverbod bovenop voor iedereen van 18 jaar of jonger. De regering dreigt met hoge boetes voor wie sigaretten aan deze generatie verkoopt: 50 duizend rufiyaa, ofwel 2.800 euro. Hoeveel het kost als je te jong met tabak wordt betrapt, is niet bekendgemaakt. Maar jongeren die het afgelopen jaar illegaal vapeten, kregen boetes beginnend bij 280 euro.
Vorig jaar konden inwoners van de Malediven tijdens een door de overheid georganiseerde internetpoll kiezen voor welke generatie het rookverbod moest gelden: mensen geboren na 1 januari 2000, 2004 of 2007. Op X stemde 51 procent voor 2000, op Facebook zelfs 72 procent. Op Instagram ontliepen 2000 en 2007 elkaar niet veel. Waarom de keus uiteindelijk op 2007 is gevallen, heeft de Maledivische regering niet bekendgemaakt.
Meerdere landen waren de afgelopen jaren in de race om wereldwijd als eerste een rookverbod in te stellen voor een hele generatie. Nieuw-Zeeland leek met de sociaal-democratische partij en premier Jacinda Ardern in 2022 de primeur te hebben. Het land, dat zich ten doel had gesteld volledig rookvrij te worden, wilde het kopen van sigaretten vanaf 2024 verbieden voor wie na 2008 is geboren. De leeftijdsgrens zou dan jaarlijks een jaar stijgen, zodat de jongste generatie nooit meer legaal aan tabak zou kunnen komen.
Het wereldwijd bejubelde initiatief kwam echter nooit van de grond. In november 2023 draaide de nieuwe rechtse regering het rookverbod terug. Volgens premier Christopher Luxon zou Nieuw-Zeeland gigantische hoeveelheden belastinggeld via de accijnzen op roken mislopen, terwijl er een enorme zwarte markt zou ontstaan voor illegale sigaretten. Critici wezen zijn regering erop dat het rookverbod tot vijfduizend mensenlevens had kunnen redden: vooral bij de Maori, die in verhouding meer roken dan de rest van de bevolking.
In het Verenigd Koninkrijk stemde het Lagerhuis al wel in met strengere wetten die de verkoop van sigaretten en vapes moet verbieden voor wie is geboren na 1 januari 2009. Roken eist 80 duizend mensenlevens per jaar en kost de belastingbetaler jaarlijks 3,1 miljard pond (3,5 miljard euro), stelt de regering. Daartegenover staan de accijnzen, die komend jaar naar schatting 9,2 miljard euro opleveren.
De nieuwe wet is echter nog lang niet aangenomen: zo moet het Hogerhuis er nog mee instemmen. Een van de leden stelde voor de leeftijdsgrens voor het kopen van tabak te verhogen van 18 naar 21. Deze Lord Strathcarron bleek niet geheel objectief: volgens The Guardian gaf hij toe dat een familielid een hoge functie bekleedt bij British American Tobacco.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Wilt u belangrijke informatie delen?
Mail naar tips@volkskrant.nl of kijk op onze tippagina.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant