Drinkwater De waarschuwing van waterbedrijf Vitens voor een verontreiniging in het drinkwater in de regio Utrecht, leidde zaterdagochtend tot lege schappen in de supermarkten.
Een leeg schap in een supermarkt op zaterdagochtend. De flessen met water zijn gehamsterd vanwege een lichte verontreiniging van het drinkwater in de regio Utrecht met de enterokokkenbacterie. Drinkwaterbedrijf Vitens adviseert mensen om het water drie minuten te koken voordat ze het drinken, het gebruiken om eten mee klaar te maken of er hun tanden mee poetsen.
‘Ik ben te laat hè”, zegt Tarik lachend. Hij is gekleed in het voetbaltenue van USV Elinkwijk en vertrekt zo naar zijn wedstrijd. Zijn moeder stuurde hem eerst naar de supermarkt voor een paar flessen water. „Ik maak even een foto hoor, als bewijs.”
Het is druk in het gangpad waar normaalgesproken vier lange schappen vol flessen water staan. Wie om 9.30 uur nog flessen water dacht in te kunnen slaan bij de AH XL in winkelcentrum Overvecht in Utrecht heeft pech.
Waterbedrijf Vitens ontdekte in de nacht van vrijdag op zaterdag een lichte verontreiniging met de enterokokkenbacterie in een drinkwaterreservoir bij de Utrechtse wijk Kanaleneiland. Vanuit het reservoir worden zo’n 125.000 huishoudens in en rondom Utrecht van water voorzien. Vitens stuurde hun een bericht met het advies water drie minuten te koken en het dan pas te drinken.
Vele klanten maken een foto van de nu lege schappen en enkele achtergelaten lege winkelkarretjes. Ze kijken beteuterd. Echt nódig is het niet, om water te hamsteren, zeggen de meesten. Toch kwamen ze hier, in de hoop nog wat flessen te kunnen kopen, want water koken is zo’n gedoe.
Trees Klören hoorde het van haar broer, die belde vanuit het ziekenhuis in Utrecht, waar hij is opgenomen. In haar karretje liggen zes halve literflesjes bruiswater met gembersmaak. Niet iets wat zij en Co Masmeijer, die met haar mee is, normaalgesproken drinken. „Ik hoorde het op de radio vanmorgen”, zegt Masmeijer, die een blindengeleidenstok bij zich heeft. „Ik had net een pilletje ingenomen, gewoon met water uit de kraan.” Geschrokken is hij niet. „Ach, het was maar zo’n klein beetje.”
Evelien komt net uit een nachtdienst in het ziekenhuis, omdat ze over haar werk vertelt wil ze liever niet met haar achternaam in de krant. In de loop van de nacht hoorde ze van de bacterie. Zij en haar collega’s kwamen meteen in actie. „We hebben grote pannen water opgezet. En de kraantjes waar mensen normaal uit kunnen drinken afgesloten.” Ze is hier niet om voor zichzelf water te kopen. „Je kunt het ook te groot maken hè. Ik ben hier voor mijn oude buurman, voor hem zouden flessen wel handig zijn.”
Anneke de Vos maakt zich zorgen over haar vogel. De pyrrhura, een papegaaiachtige met groene veren, drinkt altijd gekoeld kraanwater. „Dat vindt ze zo lekker. Ik ververs haar water normaal wel tien keer per dag.” Ze staat met een fles mineraalwater van Pellegrino in haar handen. „Zit hier prik in? Ik heb mijn bril niet bij me.”
Onder haar jas heeft ze haar pyjama nog aan, wijst ze. Toen ze wakker werd zag ze op haar telefoon een bericht van het waterbedrijf. Haar schoonzusje had ook al drie keer gebeld. „Voor onszelf zal het wel meevallen, maar hoe moet het nou met Coco?” Dat vroeg zij zich ook meteen af. „Mijn vogel is erg verwend hoor, dat weet ik wel. Ze eet gezonder dan ik.” Een klant die het gesprek hoort, raadt aan water te koken en het in een klein kopje in de vriezer te zetten. Dat koelt vast snel af. De Vos is sceptisch, maar gaat het proberen.
Het drinkwater is licht verontreinigd met de enterokokkenbacterie in delen van Utrecht, Bilthoven, Bosch en Duin, Bunnik, De Bilt, Groenekan, Maarssen, Oud Zuilen, Tienhoven, Westbroek en Zeist.
Deze zaterdag begint toevallig ook de bewustmakingsactie ‘Denk vooruit’. De overheidscampagne raadt aan om een noodpakket samen te stellen en te zorgen dat je 72 uur zonder elektriciteit, internet en, ja, ook water kunt. Drie liter water per persoon per dag wordt aangeraden.
Dat hadden de klanten die vanmorgen in de rij stonden voor de Albert Heijn vermoedelijk nog niet gedaan. „Het was een chaos”, zegt AH-medewerker Aleksandar Petrovic. Hij werkt al achttien jaar bij deze Albert Heijn, en alleen in de eerste corona-dagen heeft hij dezelfde gekte gezien. „Toen de winkel vanmorgen open ging, was meteen alles weg. Mensen vertrokken met karren vol. Een vrouw raakte in paniek. Geef me alles, geef me alles, riep ze tegen me toen ik de kleine flesjes in de koeling vooraan in de winkel aanvulde. Maar de meeste mensen bleven rustig hoor.” De supermarkt had niet veel water in voorraad, maar om 11.00 uur komt er een nieuwe vracht, zegt Petrovic.
Ook bij Dirk, verderop in winkelcentrum Overvecht, was er direct bij opening een run op het water. „Mensen renden de winkel in”, vertellen twee medewerksters bij de zelfscankassa. „Vanmiddag komen drie vrachten extra.” Hoe laat de levering is weten ze niet precies. „Het zou handig zijn als jullie even een briefje vooraan in de winkel hangen dat het water op is”, zegt een langslopende klant. „Ik ben hoogzwanger en kwam alleen voor het water, maar dat is dus op.” Dat is een goed idee, zeggen de twee knikkend.
Bij de Lidl, ook in winkelcentrum Overvecht hangt een groot plakkaat op de plek waar normaalgesproken het water staat. „Beste klant, momenteel hebben wij helaas geen water meer op voorraad. Wij krijgen een nieuwe aanlevering rond 14.00”, is in rode stift te lezen.
Bruiswater is er nog wel. Danny (achternaam geeft hij liever niet), zet er zes anderhalve literflessen van in zijn mandje. Dochter Mila kijkt een beetje bezorgd. „Is dat wel goed?”, vraagt ze. „We doen het er mee”, zegt haar vader schouderophalend. Mila zelf is blij met haar flesje kindercola. „We gaan wel gewoon water koken hoor”, zegt Danny. „dat kan prima, het is alleen zo’n onderneming.”
Hoeveel ‘gedoe’ is het om water te koken en af te laten koelen? Even tijd uittrekken voor het afkoelen is wel nodig, blijkt als we de proef op de som nemen.
We koken twee liter water, een liter gaat in een glazen fles de vriezer in en een liter zetten we in een glazen karaf in de koelkast. Na een uur is het water in de vriezerfles nog 35 graden. De koelkastkaraf zit op 40 graden. Koud kraanwater is normaalgesproken zo’n 15 graden. De vriezerfles heeft iets meer dan twee uur nodig om zo ver af te koelen. De koelkastfles ruim drie uur.
Voor wie altijd koud water wil hebben staan is het dus raadzaam in elk geval twee flessen of kannen te gebruiken, zodat je ze beurtelings kunt bijvullen en laten afkoelen. Het kookadvies duurt waarschijnlijk nog tot dinsdag, zegt Vitens.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Source: NRC