Meer weten over de oorlog in Oekraïne? Lees hier al onze artikelen.
Sinds het begin van de grootschalige Russische invasie van Oekraïne hebben Russische militairen zeker 100 bevelen gegeven om hun eigen collega’s te vermoorden. Dat meldt de onafhankelijke Russische onderzoeksite Vjorstka, dat onder meer sprak met getuigen en familieleden van slachtoffers. Militairen zijn volgens het onderzoek tot de dood gemarteld of op zelfmoordmissies gestuurd. Om hoeveel militairen het precies gaat, is niet duidelijk.
Volgens het onderzoek van Vjorstska waren interne executies aanvankelijk het gevolg van militaire ongehoorzaamheid of dronkenschap. Inmiddels zouden zowel de executies als de martelingen voortkomen uit persoonlijke vetes van leidinggevenden met hun ondergeschikten, onder meer als die weigeren zich te laten afpersen.
In sommige gevallen zijn militairen als kanonnenvoer ingezet, waarbij ze zonder wapens of rugdekking naar de frontlinie werden gestuurd. Geëxecuteerde militairen worden veelal als vermist opgegeven, of aangemerkt als deserteurs. Hun lichamen worden begraven of op het slagveld achtergelaten en met kogels doorzeefd, om te doen alsof ze in de strijd zijn omgekomen.
Vjorstska onthulde vorig jaar al dat Russische militairen aan de frontlinies melding maken van martelingen, schijnexecuties en ophanging. Met name vrijgelaten criminelen die zich bij het leger hebben gemeld zouden zich te buiten gaan aan wreedheden tegen hun kameraden. De site heeft nu tenminste 101 militairen geïdentificeerd die hun strijdmakkers zouden hebben gedood.
De Russische militaire aanklager zou meer dan 12 duizend klachten hebben gekregen over vergeldingsmaatregelen tegen eigen militairen. Volgens een bron van Vjorstska geldt er echter een officieus verbod op het instellen van onderzoek tegen officieren uit gevechtsbrigades. Familieleden die aandringen op onderzoek krijgen nul op hun rekest of worden geïntimideerd.
Thom Canters
De Oekraïense luchtmacht meldt dat Rusland het land sinds gisteravond heeft bestookt met meer dan 650 drones en ruim vijftig raketten, waarvan negen ballistische. Het gaat daarmee om een van de grootste luchtaanvallen tot nu toe op Oekraïne. Er vielen twee doden en tientallen mensen raakten gewond, schrijft de Oekraïense president Zelensky op X.
Rusland heeft de luchtaanvallen op Oekraïne in de afgelopen maanden flink opgevoerd. Vrijwel iedere nacht worden Oekraïense burgers gedood door Russische drones, voornamelijk Shahed-drones van Iraanse makelij. Ook de dronevloot die vannacht naar Oekraïne werd gestuurd bestond grotendeels uit dit type.
Zelensky stelt dat veel drones en raketten uit de lucht konden worden geschoten. Toch kon de luchtafweer niet voorkomen dat woongebouwen, energie-infrastructuur en burgers verspreid door het hele land werden getroffen. Volgens de president zijn de hulpdiensten in veel regio’s actief. De door de staat gerunde netbeheerder Ukrenego meldde eerder al op veel plekken te zijn overgeschakeld op noodstroom vanwege de aanval.
De Oekraïense president grijpt de aanval aan voor een nieuwe oproep tot westerse sancties tegen de regering in Moskou. Hij wil dat de VS, Europa en de G7 meer druk uitoefenen op de Russische olie- en gasindustrie en het financiële systeem, en op landen die nog altijd handel drijven met Rusland.
Jasper Daams
Een Franse rechter blokkeert de uitlevering van de Oekraïense miljardair en voormalig parlementslid Kostjantyn Zjevaho aan zijn thuisland. Het Oekraïense persbureau Interfax meldt dat het van beroep in Parijs geen gehoor geeft aan het uitleveringsverzoek van Oekraïne, omdat het risico zou bestaan dat hij daar geen eerlijk proces krijgt.
Zjevaho werd in 2022 op verzoek van Oekraïne opgepakt in een Frans skioord, en is sindsdien op borgtocht vrij. De Oekraïense corruptiewaakhond Nabo klaagde Zjevaho in 2023 aan wegens omkoping van het voormalig hoofd van het Oekraïense hooggerechtshof. Hij zou omgerekend ruim 2,3 miljoen euro hebben overgemaakt aan zijn advocaat. Zo’n anderhalf miljoen euro daarvan zou bedoeld zijn om het hooggerechtshof om te kopen, de rest ging volgens Nabo naar ‘bemiddelingsdiensten’. Zjevaho ontkent dit.
Het is al de tweede keer dat Frankrijk niet instemt met een Oekraïens verzoek om Zjevaho uit te leveren. Twee jaar geleden deed de Franse rechtbank hetzelfde in een afzonderlijke verduisteringszaak. Destijds werd hij beschuldigd van het witwassen van 113 miljoen dollar bij de inmiddels failliete bank waarvan hij 95 procent van de aandelen bezat.
De Franse zorgen over het proces dat Zjevaho in Oekraïne zou krijgen, zijn slecht nieuws voor het land. Dat had de strijd tegen Zjevaho juist opgevoerd in een poging af te rekenen met het corrupte imago. Op die manier hoopt Oekraïne een belangrijke stap te zetten richting toetreding tot de Europese Unie.
Jasper Daams
Vanwege ‘massale raket- en droneaanvallen’ op Oekraïense energie-infrastructuur is netbeheerder Ukrenego in de meeste regio’s overgeschakeld op noodstroom. Dat meldt het bedrijf, dat eigendom is van de staat, op Telegram.
Rusland richt zijn luchtaanvallen regelmatig op de Oekraïense energiesector. Nu de winter nadert, heeft het leger de bombardementen op deze infrastructuur verder opgeschroefd, niet zelden met uitval van stroom- en watertoevoer tot gevolg.
Op verschillende plekken in het hele land was vannacht opnieuw het luchtalarm te horen. In Zaporizja, in het zuidoosten van het land, raakten elf mensen gewond na een Russische droneaanval, meldt gouverneur Ivan Fedorov. Ook in het midden en westen van het land maken lokale autoriteiten melding van droneaanvallen en explosies.
Jasper Daams
‘Het moeilijkste gebied is nu de omgeving van Pokrovsk. Net als voorgaande weken is dit het gebied met de meest intensieve gevechtsactiviteit’, zei de Oekraïense president Volodymyr Zelensky woensdagavond in een toespraak. Maandag werd al bekend dat Oekraïne vanwege hevige straatgevechten met spoed versterkingen naar de stad in de oostelijke provincie Donetsk moest sturen.
Volgens de Oekraïense krant Kyiv Independent bevinden zich nu honderden Russische soldaten in het stadscentrum. De Oekraïense legerleiding spreekt van een groeiend aantal ‘sabotage groepen’ die door de Oekraïense linies weten te glippen en de troepen vanuit de rug aanvallen. Het is voor het Oekraïense leger heel moeilijk om deze groepen te verdrijven en tegelijkertijd de linies te verdedigen. De Russische troepenmacht heeft de Oekraïense troepen van drie kanten ingesloten en probeert de stad volledig te omcirkelen.
Pokrovsk is al maanden een van de belangrijkste punten langs de frontlinie, volgens Zelensky heeft Rusland daar zijn hoofdmacht verzameld. De strategische plaats is een van de belangrijkste hordes die Rusland moet nemen om de gehele Donbas-regio te kunnen veroveren. Het Oekraïense leger zegt dat er 11.000 Russische soldaten in het gebied zijn, waarmee er acht keer zoveel Russische dan Oekraïense soldaten zouden zijn.
Zelensky sprak ook over de ‘complexe situatie’ in Koepjansk, een stuk noordelijker langs de linie. Vorige week wisten Russische soldaten voor het eerst in tien maanden tot het stadscentrum door te dringen. Ook hier gaat het niet om de verovering van wijken, maar om kleine groepjes soldaten die zich schuilhouden en de Oekraïense troepen het leven zuur maken. Zelensky zegt dat de Oekraïense troepen in Koepjansk ‘de afgelopen dagen meer controle hebben’.
Carlijn van Esch
Lees ook: In ‘het tempo van een schildpad’ kruipen Russische militairen weer een Oekraïens stadje binnen
Bij een Russische artillerie-aanval op een kinderziekenhuis in Cherson zijn negen mensen gewond geraakt, onder wie vier kinderen en drie medewerkers van het ziekenhuis. Dat melden de Oekraïense autoriteiten. Onduidelijk is nog hoe ernstig de gewonden eraan toe zijn. Volgens de Oekraïense president Volodymyr Zelensky is het jongste slachtoffer acht jaar oud.
Het ziekenhuis zou flink beschadigd zijn geraakt bij de aanval. Rusland heeft nog niet gereageerd op de beschuldiging, maar heeft in het verleden altijd ontkend civiele infrastructuur als doelwit te hebben bij aanvallen.
Desondanks zijn sinds de Russische invasie in 2022 regelmatig ziekenhuis, scholen en woningen bestookt door Russische drones en raketten. Vorige week doodde het Russische leger nog een bewoner van Charkiv, nadat het leger een droneaanval had uitgevoerd op een dichtbevolkt gebied. Bij de aanval raakte onder meer een kleuterschool beschadigd.
De aanval op het kinderziekenhuis in Cherson komt nadat het Oekraïense leger afgelopen nacht nog een droneaanval uitvoerde op twee Russische olieraffinaderijen en een gasinstallatie. Over de aangerichte schade is nog weinig duidelijk.
Yassin Boutayeb
Een Russische luitenant-kolonel die betrokken was bij Russische oorlogsmisdaden in Oekraïne, is afgelopen week geliquideerd. Dat melden de Oekraïense autoriteiten. Het gaat om Veniamin Mazjerin. Hij zat in een auto die op 26 oktober ontplofte in de Russische regio Kemorov.
Mazjerin was onderdeel van de Russische legereenheid Obereg, die net als andere Russische eenheden sinds het begin van de Russische invasie van Oekraïne in 2022 oorlogsmisdaden heeft begaan in het land. De luitenant-kolonel zou onder meer betrokken zijn geweest bij het bloedbad in de stad Boetsja, in de regio Kyiv.
De stad werd in maart 2022 bezet door de Russen en op 31 maart bevrijd door de Oekraïners. Zij troffen de lichamen van zeker veertig Oekraïense burgers aan. Volgens cijfers van de lokale autoriteiten zouden in Boetsja in totaal 381 mensen zijn gedood door de Russen. De Oekraïense autoriteiten hadden Mazjerin al in april 2022 op een lijst met gezochte Russische oorlogsmisdadigers.
Yassin Boutayeb
Hongarije wil samen met Tsjechië en Slowakije een alliantie aangaan die kritisch staat tegenover (steun aan) Oekraïne. Dat zegt een topadviseur van de Hongaarse premier Viktor Orbán tegen het doorgaans goed ingevoerde Politico. In Tsjechië won onlangs populist Andrej Babis de parlementsverkiezingen. In buurland Slowakije is de nationalistische Robert Fico al even aan de macht, die eveneens een pro-Russische houding heeft.
Het idee is volgens Politico om, voorafgaand aan besprekingen van de Europese Raad, de standpunten onderling af te stemmen. Hoewel zo’n alliantie praktisch gezien nog ver weg is, zou een dergelijk bondgenootschap gezamenlijke Europese steun aan Kyiv in grote mate kunnen ondermijnen, analyseert Politico.
Zowel Babis als Fico hebben – net als de Russische bondgenoot Orbán – de EU eerder opgeroepen met Moskou rond de tafel te gaan, in plaats van economische druk uit te oefenen. In het verleden lag Boedapest meermaals dwars, waar het aankwam op de steun voor Oekraïne. Meermaals moest de EU met Orbán intensief onderhandelen om de Hongaarse leider op het spoor van de andere lidstaten te krijgen. Als meer lidstaten zich achter zijn positie scharen, zou dat voor steun ingewikkeld kunnen blijken.
Maartje Geels
De Duitse wapenfabrikant Rheinmetall gaat een munitiefabriek bouwen in Bulgarije. In de fabriek zal Rheinmetall voornamelijk 155mm-granaten produceren, de standaardmaat voor westerse artilleriesystemen. De fabriek moet binnen anderhalf jaar af zijn, meldt het bedrijf.
Rheinmetall werkt in Bulgarije samen met het lokale staatsbedrijf VMZ, dat voor de helft eigenaar wordt van de fabriek. Met de overeenkomst tussen Bulgarije en het Duitse bedrijf is meer dan een miljard euro gemoeid.
De Bulgaarse overheid was al sinds de zomer in gesprek met Rheinmetall over de gezamenlijke bouw van een munitiefabriek. Europese landen kampen sinds het begin van de Russische invasie van Oekraïne met tekorten aan 155mm-granaten. Oekraïne beschikt over zowel westers 155mm-geschut als artilleriesystemen uit de Sovjettijd, waarvoor granaten nodig zijn met een kaliber van 152 mm.
Bedrijven als Rheinmetall hebben hun productie de afgelopen jaren flink opgeschroefd. Eind augustus opende de wapenfabrikant in het Duitse Unterlüss een grote nieuwe munitiefabriek, die uiteindelijk 350 duizend granaten per jaar moet produceren.
Daan de Vries
De grote Russische olieproducent Lukoil gaat zijn buitenlandse bezittingen verkopen, meldt het bedrijf. De Verenigde Staten legden vorige week sancties op aan onder meer Lukoil vanwege de oorlog in Oekraïne.
Met de maatregelen wil de Amerikaanse president Donald Trump Rusland onder druk zetten om de oorlog te beëindigen. Lukoil zegt zijn internationale bezittingen te verkopen vanwege 'de invoering van beperkende maatregelen tegen het bedrijf en zijn dochterondernemingen door sommige landen'. Het biedingsproces is volgens het bedrijf al gestart.
De Amerikaanse sancties gelden ook voor Rosneft, een andere grote olieproducent uit Rusland. Onlangs zei demissionair premier Dick Schoof dat hij vindt dat de Europese Unie de sancties van de VS en het Verenigd Koninkrijk tegen de oliebedrijven moet kopiëren om de druk op de Russische president Vladimir Poetin verder op te voeren.
ANP
Rusland pleegt misdaden tegen de menselijkheid met droneaanvallen op burgerdoelen in Oekraïne, concludeert een onafhankelijke onderzoekscommissie van de Verenigde Naties. Met de aanhoudende, ‘systematische gecoördineerde’ droneaanvallen op burgers die in de buurt van de frontlinie wonen, dwingt Rusland hen uit hun huizen, luidt het rapport.
Dat is een schending van fundamentele mensenrechten, aldus de commissie. De Russische droneaanvallen richten zich op personen, huizen en gebouwen, distributiepunten van humanitaire hulp en de energie-infrastructuur voor Oekraïense burgers, schrijven de VN in een persbericht. Ook hulpverleners waren doelwit, ondanks hun speciale bescherming onder het internationale recht.
Voor het onderzoek analyseerde de commissie naar eigen zeggen meer dan vijfhonderd video’s van droneaanvallen. Ook hielden ze ruim tweehonderd interviews met getroffen Oekraïeners. De aanvallen waar het onderzoek om draait, vonden plaats in de regio’s Dnipropetrovsk, Cherson en Mykolajiv. Burgers beschrijven hoe ze geterroriseerd werden door de constante aanwezigheid van Russische drones.
Het rapport stelt bovendien dat Rusland mensenrechten schendt door Oekraïense burgers in door Rusland bezette gebieden te deporteren. Zo werden Oekraïners naar buurland Georgië uitgezet, of naar andere delen van Oekraïne verplaatst. De onderzoekers beschrijven hoe Oekraïners werden vastgezet, gemarteld en hun documenten en bezittingen werden afgenomen. Die ‘onmenselijke behandeling’ heeft ‘ernstig mentaal lijden’ veroorzaakt, concludeert het rapport. Rusland heeft vooralsnog niet gereageerd.
Dana Holscher
Het Oekraïense leger heeft versterking gestuurd naar de stad Pokrovsk in de oostelijke regio Donetsk. Dat maakt het leger vandaag bekend, een dag nadat Russische troepen erin slaagden de stad binnen te dringen. Volgens president Zelensky wordt er ‘hevig gevochten’ op de toegangswegen naar Pokrovsk en in de stad zelf.
In Donetsk, één van de oostelijke Oekraïense provincies die voor een deel door Rusland bezet zijn, woekert al maanden een gevecht om Pokrovsk. De stad geldt als een belangrijk militair knooppunt, omdat het Oekraïense leger de wegen en spoorlijnen rondom de stad gebruikt als aanvoerlijnen naar het front. Vanwege de maandenlange strijd is de ooit bloeiende stad inmiddels vrijwel verlaten: van de ruim zestigduizend inwoners zijn er volgens Reuters nog zo’n 1.500 over.
Gisteren maakte het Oekraïense leger bekend dat er zo’n tweehonderd Russische soldaten in de stad aanwezig waren. Hoe de Russen de afgelopen dagen door de verdedigingslinie braken, is vooralsnog niet bekend. Volgens het Oekraïense leger is Rusland niet van plan Pokrovsk te bezetten, maar wil het doortrekken naar het noorden. Het Kremlin heeft daar niet op gereageerd.
Dana Holscher
De Amerikaanse president Trump is niet blij de test die Rusland heeft uitgevoerd met een nieuwe kruisraket. De uitspraken van Vladimir Poetin over de geslaagde test waren ‘ongepast’, zei hij tegen journalisten aan boord van regeringsvliegtuig Air Force One. Volgens Trump zou zijn Russische ambtgenoot zich bezig moeten houden met het beëindigen van de oorlog in Oekraïne.
Poetin maakte gisteren melding van een succesvolle test met de Boerevestnikraket, een nucleair aangedreven wapen dat volgens hem veel langer in de lucht kan blijven dan andere raketten. ‘Dit is een uniek product dat niemand ter wereld heeft’, zei de Russische president tijdens een bijeenkomst met Russische legerleiders. De Boerevestnik zou ook kernkoppen kunnen vervoeren. Poetin zei te kijken naar de mogelijke inzet van het wapen.
Westerse militaire experts zetten hun vraagtekens bij de effectiviteit van de raket. Zo zijn in het verleden meerdere tests met het wapen mislukt. Ook zou de raket makkelijker te detecteren zijn omdat deze langer in de lucht is.
De uitspraken van Poetin kunnen rekenen op kritiek van de Amerikaanse president. ‘Een oorlog die een week had moeten duren, gaat nu bijna zijn vierde jaar in. Dat is wat hij zou moeten doen in plaats van raketten testen’, aldus Trump.
De Amerikaanse president is bezig met een rondreis door Azië. Een ontmoeting met Poetin staat voorlopig niet op de planning. Trump zette daar afgelopen weekend een streep door omdat de Russische president niet ‘oprecht geïnteresseerd’ zou zijn in het beëindigen van de oorlog in Oekraïne.
Jasper Daams
Een Oekraïense drone heeft een minibus in de Russische regio Brjansk, op de grens met Oekraïne, geraakt. Daarbij is de bestuurder om het leven gekomen en zijn vijf mensen gewond geraakt, meldde de gouverneur van de zuidwestelijke Russische regio, Alexander Bogomaz, maandag.
Alle gewonden zijn naar een lokaal ziekenhuis gebracht, zo meldde de gouverneur via de berichtenapp Telegram.
Redactie
Dit was het belangrijkste nieuws over de oorlog in Oekraïne van afgelopen week:
• Russische troepen zijn na maandenlange gevechten de oostelijke Oekraïense stad Pokrovsk binnengedrongen, aldus de Oekraïense strijdkrachten. De stad is een belangrijk knooppunt in Donetsk, een regio in de Donbas en een van de vier Oekraïense gebieden die Rusland als voorwaarde stelt voor een vredesakkoord.
• De Amerikaanse president Donald Trump zegt dat hij niet wil afspreken met zijn Russische ambtgenoot Vladimir Poetin totdat die ‘oprecht geïnteresseerd’ is in een einde van de oorlog in Oekraïne. Trump zei vorige week nog dat hij op korte termijn met Poetin wilde afspreken in Hongarije, maar kwam daar een paar dagen later alweer van terug.
• De Amerikaanse regering heeft een pakket sancties achter de hand om de druk op Rusland verder op te voeren, maar wil dat eerst de Europese landen met nieuwe sancties komen. Ook wachten de Amerikanen af hoe Rusland reageert op de Amerikaanse sancties tegen Russische oliebedrijven, die eerder deze week werden aangekondigd. Dat zeggen bronnen in Washington tegen persbureau Reuters.
Lees hier het volledige liveblog van vorige week terug.
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant