Tot 01.10 uur donderdagochtend had ik moed om te wachten op een verkiezingsuitslag die meer was dan een veredelde exitpoll. Je zoekt zekerheid. Vanaf het moment dat de stemlokalen woensdagavond sloten, waren de vreugdedansen bij D66 en VVD, de biggelende tranen bij BBB en het aftreden van Frans Timmermans als leider van de PvdA uitsluitend gebaseerd op zeer voorlopige resultaten. En bleef onder meer de belangrijke vraag in het luchtledige hangen of de PVV ondanks historisch verlies de grootste Kamerfractie zou blijven, of dat D66 die leidende positie zou overnemen.
Steeds weer klonk bij de NOS de disclaimer: pas op, de definitieve uitslag kan een of twee zetels afwijken van die exitpolls. Maar naarmate de avond vorderde, daalde het besef in dat de vraag die menigeen zal hebben beziggehouden – blijven die 27 zetels voor D66 en 25 voor de PVV wel staan? – nog niet zou worden beantwoord. Het was niet de enige teleurstelling die we, buiten schuld van de omroep uiteraard, te verstouwen kregen.
Over de auteur
Arno Haijtema is redacteur van de Volkskrant en tv-recensent.
Van eerdere verkiezingsavonden herinnerde ik me Herman ‘de Schermman’ van der Zandt die met dansende vingers de ene na de andere lokale uitslag tevoorschijn toverde. Maar woensdag bleef het langdurig stil na de eerste weinig relevante uitslag, vanaf een onbetekenend waddeneiland. NOS-presentator Albert Bos, altijd snibbig op regisseurs die hem via zijn oortje proberen te dresseren, had weliswaar een zeker zo groot beeldscherm als zijn tot quizmaster bevorderde voorganger, maar wist de spanning niet op te voeren.
Pas om 23.30 uur kon Bos de eerste definitieve resultaten melden, uit het pittoreske Doesburg, Nederweert en Ouder Amstel. Half uurtje later: Boekel. Daarna werden de contouren zichtbaar van hoe het perifere Zeeland had gestemd, om 00.30 uur volgden Landgraaf, Emmen en Oldenzaal. Vlak voordat de uitzending werd afgesloten, kwam de uitslag uit Amsterdam, net op tijd om dat grote beeldscherm toch nog wat urgentie te verlenen.
Nee, de zindering moest komen van de talrijke verslaggevers in het land. Bij de BBB, waar Caroline van der Plas tranen plengde om verloren zetels. Bij GroenLinks-PvdA waar Jesse Klaver met verward haar vocht tegen de waterlanders na het plotse aftreden van partijleider Frans Timmermans. Bij een dansgroepje van dames met cowboyhoeden op in een buurtcentrum. Eentje vertelde verslaggever Marieke de Vries dat ze een partij steunt die opkomt voor ‘echte Nederlanders’. Waarna ze zich weer overgaf aan het oer-Hollandse linedancing.
Geschokte reacties op het succes van het extremistische FvD, dat van drie naar zes zetels gaat, heb ik niet waargenomen. Bij Nieuws van de Dag (SBS6) zag ik de nummer twee, die pleitbezorger van een blank Europa. Thierry Baudet vertelde dat hij tranen van trots en ontroering had bij het fantastische resultaat van zijn lijsttrekker Lidewij de Vos. Ik hield het hierbij, om andere redenen, maar met moeite droog.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant