Verkiezingen De Amsterdammer met Chinese roots Kok Chan is met zijn partij NL Plan populair onder jongeren, zo blijkt uit de scholierenverkiezingen. Dat zijn partij in verband wordt gebracht met geldschieters die nauwe banden met China onderhouden, is onder de scholieren minder bekend.
Een verkiezingsbord van NL Plan op de Lange Vijverberg.
Als de 55-jarige Kok Chan de afgelopen twee jaar iets heeft geleerd, is het dat politieke boodschappen op sociale media gebaat zijn bij bondigheid en herhaling. Veel van zijn TikTok-filmpjes beginnen dan ook zo: „Mijn naam is Kok Chan, de oprichter en lijsttrekker van NL Plan. Nederland met een plan. De enige partij met oplossingen én een plan.”
Deze boodschap, en misschien ook wel zijn vette hoofdstedelijke accent, heeft zich uitbetaald bij de scholierenverkiezingen. Daarin is Chans partij met 5,51 procent van de stemmen volgens de dinsdagavond bekendgemaakte uitslag verrassend op de zevende plaats geëindigd. Vóór gevestigde partijen als SP, Partij voor de Dieren, BBB en de ChristenUnie.
„Twee jaar geleden wist ik nog niets van sociale media”, vertelt de Amsterdamse Chan enkele uren voor de uitslag van de scholierenverkiezingen. „Als kleine partij worden we niet uitgenodigd voor verkiezingsdebatten en krijgen we geen geld van de overheid. We worden min of meer buitengesloten. Sociale media blijven dan over als middel om campagne te voeren.”
„Twee studenten hebben me uitgelegd hoe het werkt en na een tijdje kwamen onze filmpjes goed aan bij jongeren. Nu hoor ik soms dat ik een bekende Nederlander aan het worden ben. Onze kracht is dat we altijd positief blijven. Veel volgers groeiden de afgelopen jaren met ons mee en mogen nu zelf stemmen.”
Het ene moment staat Chan op TikTok in de sportschool, dan weer zit hij noedels te slurpen in een Chinees restaurant, of maakt hij reclame voor jonge artiesten. Altijd in plat Amsterdams, soms op een stevige housebeat met Chan vrolijk dansend in beeld, of met zijn telefoon inzoomend op het affiche van zijn partij tussen de andere verkiezingsposters.
Tussendoor brengt hij ook de standpunten van NL Plan naar voren, partij nummer 27 op de lijst voor de Tweede Kamerverkiezingen. „Jongerenwoonbeleid op één”, „bestaanszekerheid voor iedereen” en „gratis ov voor alle Nederlanders”. Beloftes die sneller zijn gedaan dan waargemaakt, al zijn ze uitgewerkt in een verkiezingsprogramma van 81 pagina’s.
Of het de standpunten zijn die de jongeren die met hem weglopen zo enthousiast maken is de vraag. Chans TikToks worden soms honderdduizenden keren bekeken en zijn de inspiratie voor memes waarin scholieren schrijven „sowieso” op NL Plan te zullen stemmen als ze achttien zijn. Ook een hit is de mogelijkheid op het TikTik-account van NL Plan om jezelf met Chan op de foto te zetten.
Op een school in Breda, waar NRC meekeek tijdens de scholierenverkiezingen, was stemmen op NL Plan „de grap van de dag”, aldus een docent. De scholierenverkiezingen worden georganiseerd door ProDemos, de voorlichtingsorganisatie voor rechtsstaat en democratie. Ze werden gehouden op 435 scholen, waar 165.798 scholieren en studenten een geldige stem uitbrachten. De PVV werd met 19,97 procent van de stemmen de grootste partij, op de voet gevolgd door D66 met 19,5 procent van de stemmen.
In Breda zei vijfdeklasser Matei op NL Plan te hebben gestemd. „Bij hem voel ik het meeste vertrouwen dat hij oprecht het beste voor de mensen wil”, aldus Matei, die lachend erkende bij echte verkiezingen waarschijnlijk op een andere partij te stemmen.
Dat Chan bij de echte verkiezingen van woensdag ook succesvol wordt is niet heel waarschijnlijk. NL Plan wist in negen van de twintig kieskringen voldoende steunverklaringen te behalen.
De scholieren die enthousiast zijn over NL Plan realiseren zich waarschijnlijk ook niet dat er serieuze vragen bestaan rond de partij.
In juni vorig jaar onthulden nieuwsplatform Follow the Money (FTM) en RTL Nieuws dat NL Plan voor de Europese Parlementsverkiezingen duizenden euro’s aan donaties had gekregen van Chinese organisaties die zijn gelieerd aan het Verenigd Front. Dat is het wereldwijde netwerk van de Chinese Communistische Partij (CCP), dat waakt over de belangen van de partij in het buitenland. Een doel van het Verenigd Front is om invloed uit te oefenen op politieke partijen in het buitenland.
NL Plan weerspreekt de invloeden van de CCP, maar verloor vorige maand bij de rechtbank in Amsterdam een kort geding tegen FTM, waarin de partij rectificatie eiste. NL Plan overweegt nog in beroep te gaan.
Chan zegt dat NLPlan ook voor de huidige verkiezingen geen geld heeft aangenomen van organisaties die banden hebben met de CCP. „Dan hadden we niet mogen meedoen”, stelt hij, verwijzend naar de beantwoording van Kamervragen vorig jaar door toenmalig minister Uitermark (Binnenlandse Zaken, NSC). Volgens Chan blijkt uit die antwoorden dat NLPlan „geen blaam treft”.
Maar de minister sluit in haar antwoorden niet uit dat de betalingen hebben plaatsgevonden. Zij beperkt zich tot de constatering dat buitenlandse giften verboden zijn en dat destijds giften vanaf 4.500 euro bij het ministerie moesten worden gemeld. Kleinere giften door in Nederland gevestigde verenigingen bleven zodoende onopgemerkt. Eén donateur was volgens de publicaties van FTM en RTL de Landelijke Federatie van Chinese Organisaties Nederland, de grootste Chinees-Nederlandse vereniging, die nauwe banden met de Chinese ambassade onderhoudt.
Chan zegt dat het een misverstand is dat NL Plan speciale aandacht vraagt voor Chinese Nederlanders. „We richten ons vooral op jongeren. Wij willen onze levenservaring met ze delen.”
Toch is steun voor Chinese restaurants een prominent partijstandpunt, aldus de website. NLPlan noemt de in haar ogen te strenge visumeisen voor Aziatische koks. „Geen kok, geen wok” is een bekende leus van de partij. In het partijprogramma wordt veel aandacht gevraagd voor de rechten van Chinese Nederlanders. In andere partij-uitingen wordt gesteld dat NL Plan een stem wil geven aan de hele Aziatische gemeenschap in Nederland.
Volgens Chan moet er allemaal niets achter worden gezocht. „Wij zijn gewoon een groep vrijwilligers die iets voor de maatschappij willen doen.”
Lees hier al onze artikelen over de landelijke verkiezingen op 29 oktober
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
De beste ideeën over de planetaire verschuivingen in AI, ecologie en geopolitiek
Source: NRC