Het Chinese techbedrijf Wingtech eist de volledige controle over Nexperia terug van minister Karremans (Economische Zaken). De minister greep in bij de Nederlandse chipfabrikant uit vrees dat Europa een cruciaal zwaargewicht in de chipsector zou verliezen aan China.
is economieredacteur en schrijft onder meer over de Nederlandse chipsector.
Karremans’ ingreep heeft geleid tot een hoogoplopend conflict met China dat nog altijd niet is gesust. De Chinese regering heeft een exportverbod uitgevaardigd voor chips die Nexperia in China produceerde, waardoor onder meer in de Europese auto-industrie chiptekorten dreigen. Wingtech, dat Nexperia in 2019 kocht, heeft nu voor het eerst officieel gereageerd.
In zijn verklaring, in handen van de Volkskrant, slaat Wingtech een allesbehalve verzoenende toon aan. Pas als Nederland de volledige controle en eigendomsrechten teruggeeft ‘kan de Nederlandse overheid beginnen haar reputatieschade te herstellen, internationale spanningen te verminderen en de eigen en Europese economische veiligheid te waarborgen’, aldus het bedrijf.
Karremans gebruikte eind september een wet uit 1952 die is bedoeld om essentiële goederen veilig te stellen ter voorbereiding op noodsituaties. Hierdoor kan de minister beslissingen van Nexperia tegenhouden als hij denkt dat daardoor productiecapaciteit of kennis uit Europa weglekt, of het bedrijf schade oploopt. Wingtech meent dat de minister de wet misbruikt en zegt zich juridisch te zullen verdedigen.
In een Kamerbrief schreef Karremans ‘acute signalen van ernstige bestuurlijke tekortkomingen en handelingen bij Nexperia’ te hebben gekregen, waardoor ‘cruciale technologische kennis en capaciteiten’ verloren dreigden te gaan. Inmiddels wordt steeds concreter waar hij zo bang voor was.
Haagse bronnen melden aan de Volkskrant dat er al bedrijfsgeheimen uit een Nexperia-fabriek in Manchester zouden zijn gestolen. Met deze vertrouwelijke technische kennis zou een Chinees bedrijf van Zhang Xuezheng, ceo van Nexperia en eigenaar van Wingtech, de productie kunnen overnemen.
In de andere Europese fabriek van Nexperia, in Hamburg, zou hetzelfde scenario dreigen. De hele Europese tak van Nexperia zou volledig uitgehold kunnen worden, mogelijk zelfs binnen een paar maanden, zo was de vrees. Het bedrijf zou van plan zijn 40 procent van het personeel in Europa te ontslaan en zijn onderzoeksfaciliteit in München te sluiten.
Wingtech ontkent dat Nexperia op het punt stond Europa de rug toe te keren. In zijn verklaring wijst het Chinese bedrijf op een langetermijninvestering van 200 miljoen dollar in de uitbreiding van de fabriek in Hamburg. ‘Dit feit spreekt het Nederlandse narratief direct tegen.’ Volgens de Haagse ingewijden is er geen signaal dat er al daadwerkelijk investeringen zijn gedaan.
Los van de ingreep van Karremans hebben bestuurders van Nexperia een rechtszaak aangespannen tegen ceo Zhang, ook wel bekend als Mr. Wing. Ze beschuldigen hem van mismanagement. De rechter schorstte Zhang als ceo en plaatste de aandelen in onafhankelijk beheer. Die uitspraak kwam één dag na de ingreep van Karremans.
Belangrijk is in deze zaak dat Zhang Nexperia voor 200 miljoen euro aan siliciumschijven voor de productie van chips liet bestellen bij een van zijn andere bedrijven: WingSky Semi. Nexperia had nog niet de helft daarvan nodig. Bestuurders die hier kritiek op leverden, ontsloeg hij.
Volgens Wingtech kon de order van 200 miljoen dollar bij WingSky Semi gewoon door de beugel en was dit bedoeld om de samenwerking met WingSky Semi te versterken. Nexperia zou daar ook van profiteren.
Wingtech beschuldigt het ministerie van Economische Zaken nu van ‘ongekende staatsinmenging’ met deze rechtszaak. Bewijzen levert het in zijn verklaring niet. Karremans benadrukte in zijn Kamerbrief dat de rechtszaak losstaat van zijn besluit tot ingrijpen. Hij zou niet hebben geweten of de bestuurders een zaak zouden aanspannen.
Intussen zijn er signalen dat de Chinese tak van Nexperia zich wil afscheiden van de Europese. Nexperia heeft een fabriek in het zuiden van China, waar het de meerderheid van zijn chips afwerkt, als laatste stap voordat ze de markt op kunnen. Het bedrijf heeft vergelijkbare fabrieken in Maleisië en de Filipijnen, maar die zijn kleiner. Met een eventueel verlies van de Chinese fabriek zou de productiecapaciteit van Nexperia een zware klap krijgen.
Nexperia-medewerkers in China ontvingen een brief waarin ze gesommeerd werden om opdrachten uit Nederland te negeren. De Chinese fabriek levert intussen alleen nog chips aan Chinese klanten die betalen met de Chinese yuan, aldus persbureau Reuters. De productie zou sterk zijn teruggeschroefd.
Het Financieele Dagblad meldde vorige week dat de Chinese tak naar verluidt zelfs een nieuwe entiteit heeft opgezet en werknemers heeft aangeboden om hiernaar over te stappen. Daarmee zou de Chinese tak de facto verder gaan onder een nieuwe naam. Een woordvoerder van Nexperia kon dit bericht dinsdag nog altijd niet ontkennen of bevestigen.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant