Lezersbrieven Nog maar een dag tot de verkiezingen, dus u schreef ons over hoe coalitie spelen de democratie ondermijnt en stuurde een terechtwijzing in: het noorden kiest ook.
Frans Timmermans (GroenLinks-Pvda), Henri Bontenbal (CDA), presentator Wilfred Genee, Geert Wilders (PVV) en Dilan Yesilgöz (VVD) voorafgaand aan ‘Het Debat van Nederland’ van SBS6.
Ik volg goed het nieuws en kijk naar de meeste debatten. Wat mij opvalt is dat sommige partijen – veelal rechts – hun coalitiewens willen doorduwen. Om zo (zwevende) kiezers een rechtse kant op te duwen. De VVD heeft er een oneliner van gemaakt: de VVD wil een stabiel centrumrechts kabinet. Zo ook JA21.
Maar dit is niet oké! Hiermee wordt onze democratische vrijheid om op een partij te stemmen ingeperkt.
De kiezers in Nederland stemmen op een partij, niet op een coalitie. Partijen die met een coalitievoorkeur kiezers een bepaalde kant op duwen is ondemocratisch en worden in hun stemvrijheid aangetast. Dat de VVD, een democratische partij met vrijheid hoog in het vaandel, deze campagnetactiek toepast, is bizar.
Nederland heeft 18 miljoen inwoners en de grote meerderheid daarvan is niet centrumrechts. Wij hebben kiezers die ook links stemmen, of voor de dieren opkomen of voor hun culturele achtergrond kiezen. Door coalities te prefereren, worden deze kiezers bijna lachend weggezet. „Regeren met Timmermans, nee, dat zie ik totaal niet voor mij”, aldus Dilan Yesilgöz van de VVD. Alsof Groenlinks-PvdA iets vies is. „En pas op voor D66, want die kan ook naar links gaan.”
Wij zijn geen Amerika, in Nederland valt er wat te kiezen! Daardoor zijn wij bij uitstek een coalitieland, de kiezers bepalen op welke partij zij stemmen op basis van inhoud, niet op basis van coalities.
Mirjam Dirven Breda
Helft kiezers twijfelt is de kop van de krant van 27 oktober.
Al een tijdlang loop ik met het idee rond om de zwevende kiezers te helpen. Geef iedereen tien stemmen, te verdelen naar keuze over één, twee of meerdere partijen. De lijsttrekker zal waarschijnlijk tien punten aan zijn of haar eigen partij geven. Als je twijfelt tussen partij A of B, geef 5 stemmen aan partij A en 5 aan partij B.
Als er X-miljoen stemgerechtigden zijn, komen er zo tien keer X-miljoen stemmen binnen. Na telling van de stemmen deel je aan het eind alles door tien (heel eenvoudig, komma eentje naar links!).
Ray Staller Linschoten
Ik vraag me af of de begrippen ‘links’ en ‘rechts’ nog wel enigebetekenis hebben in het politieke landschap. Volgens de media kennelijkwel, want in vrijwel alle artikelen over de verkiezingen duiken debegrippen steevast op. Dat is vreemd als je bedenkt datze slechts bruikbaar zijn om onderscheid te maken tussen dieideologieën, waarin de identiteit van de mens grotendeels wordt bepaald door zijn sociale positie in de samenleving. Socialisten en communisten gelden hierbij als ‘links’ en conservatieven en liberalen als ‘rechts’.
Voor nationalisten en populisten zijn andere zaken van veel groter belang, zoals etniciteit, taal of nationaliteit, maar daar is in het ‘links-rechts’-model geen plaats voor. Nationalistische en populistische politici bewegen zich immers aan beide kanten van het politieke spectrum. Wat te denken van het pleidooi van de ‘linkse’ SP-leider Jan Marijnissen in 2003 voor de oprichting van een Nationaal Historisch Museum? Was Marijnissen nu links of rechts?
En als je het verkiezingsprogramma van GroenLinks-PvdA op het gebied van sociale zekerheid vergelijkt met dat van de PVV, moet je tot de conclusie komen dat niet GroenLinks-PvdA, maar de PVV een ‘linkse’ partij is.
Kortom, ‘links’ en ‘rechts’ zijn gedateerde begrippen en moeten dan ookzo snel mogelijk worden vervangen door begrippen die meer recht doen aan de vraagstukken die in de hedendaagse politiek van belang zijn.
Albert Kort Kapelle
Met veel interesse heb ik het artikel Hoe kiest Nederland? (24/10) gelezen. Wat mij direct opviel, is dat de noordelijke provincies volledig buiten beschouwing zijn gelaten. Ik pleit ervoor om voortaan de stem van de bevolking in het noorden ook mee te nemen bij dit soort artikelen.
Er spelen in het noorden immers tal van politieke kwesties die het stemgedrag van de burgers in het noorden sterk beïnvloeden. Denk aan de gaswinning in Groningen en onder de Friese Wadden, de relatief ontspannen woningmarkt in vergelijking met het westen, en de manier waarop hier tegen de asielproblematiek wordt aangekeken. Zo worden opvangcentra vaak in perifere gebieden geplaatst, bijvoorbeeld in Ter Apel.
Deze thema’s geven een heel eigen kleur aan het politieke landschap in het noorden. Naast overeenkomsten met het westen bestaan er juist ook belangrijke regionale verschillen die het verdienen om belicht te worden.
Jan Willem de Keizer Leeuwarden
Gek artikel in de krant (Jonge kandidaten zijn weinig kansrijk, 22/10). Het artikel gaat in op een analyse van de kandidatenlijsten voor de Tweede Kamer en concludeert dat er relatief weinig jonge kandidaten zijn. De grafiek laat echter iets heel anders zien.
Als je ervan uitgaat dat kandidaat-Kamerleden grofweg tussen de 25 en 65 zijn, dan zou je verwachten dat bij gelijke verdeling ongeveer 25 procent onder de 35 jaar is. Het is echter gemiddeld 32 procent, met veel partijen die daar nog fors boven zitten. Conclusie is dus eerder dat jonge kandidaten oververtegenwoordigd zijn op de lijsten ten opzichte van andere groepen.
Conclusies kunnen uiteraard heel anders zijn als je ook kijkt of deze mensen ook op een verkiesbare plaats staan, maar het artikel is nu op z’n minst niet passend bij de gepresenteerde data.
Steven Halbertsma Bussum
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Source: NRC