Serie Regisseur Andy Muschietti verfilmde de klassieker ‘It’ al met twee films. Nu is er de tv-serie ‘It: Welcome to Derry’, waarvoor de onbeantwoorde vragen uit het boek het startpunt waren. „Stephen King had ook niet alle antwoorden.”
Bill Skarsgård speelt de clown Pennywise in 'Welcome to Derry'.
Cryptische kruimels noemt regisseur Andy Muschietti ze, de kleine details die auteur Stephen King in de wereldwijde bestseller It (1986) heeft verwerkt over de achtergrond van horrorclown Pennywise. Aanwijzingen, meestal verstopt in de intermezzo’s in het boek, die zinspelen op de ontstaansgeschiedenis, regels en logica van de bovennatuurlijke entiteit. Details die intrigeren en tegelijkertijd nooit helemaal verklaren hoe en waarom het wezen – veelal in de gedaante van een dansende clown – in cycli van zo’n 27 jaar de kinderen van het kleine fictieve Amerikaanse plaatsje Derry terroriseert.
„Het waren deze cryptische kruimels, die enigma’s en vraagtekens rondom It die me tijdens het lezen van het boek nieuwsgierig maakten”, vertelt regisseur Muschietti die eerder films It (2017) en It: Chapter Two (2019) maakte, tijdens een videogesprek vanuit Spanje. Zo nieuwsgierig dat Muschietti het niet kon laten de schrijver van het wereldberoemde boek zelf om opheldering te vragen toen de man de set bezocht van de tweede It-film in de zomer van 2018. Muschietti: „Maar toen ik het er met Stephen over had, zei hij dat hij ook niet alle antwoorden had. Al voegde hij daaraan toe dat hij ze eigenlijk ook wel wilde weten.”
De Argentijnse regisseur nam die laatste opmerking ter harte. Kings woorden inspireerden hem, samen met zijn zus Barbara Muschietti – die de eerdere films produceerde – en scenaristen Jason Fuchs en Brad Caleb Kane, tot It: Welcome to Derry, een prequel-serie van de films. Muschietti: „Met Derry kunnen we die onverlichte stukken in het boek onderzoeken. Dingen die King natuurlijk heel bewust niet heeft uitgelegd om spanning en mysterie te creëren.”
Maar, benadrukt Muschietti, It: Welcome to Derry dat nu loopt op HBO Max is een ander beest. Een die verder en dieper kan gaan waar het verhaal stopt. Muschietti: „De serie onderzoekt de mythologie van It, de reden waarom het It is, en waarom It op deze aarde is.”
Zo kijkt It: Welcome to Derry bijvoorbeeld naar de reden dat It gebonden lijkt te zijn aan de grenzen van het stadje Derry en onderzoekt het de betekenis en mythologie van Maturin, de reuzenschildpad die in Kings originele verhaal een belangrijke functie heeft. En omdat een serie met acht afleveringen per seizoen aanzienlijk meer minuten heeft dan een film, namen de makers dit keer de nodige ruimte om voorvallen of personages die in het boek vluchtig worden genoemd, een grotere rol in het verhaal te geven.
De belangrijkste daarvan is waarschijnlijk Dick Hallorann, de kok uit het Overlook Hotel in Kings andere wereldberoemde boek The Shining, die tussen neus en lippen door ook wordt genoemd in It. „Mensen vergeten soms dat hij ook in It voorkomt, zo kort is het. Maar in de serie is Dick er al vanaf aflevering één’, zegt Muschietti. „En hij is met goede reden in Derry in 1962.”
Al is een van de belangrijkste onverklaarde broodkruimels die King in zijn boek achterliet en Muschietti in zijn serie wilde uitvergroten en onderzoeken, Bob Gray – de naam die Pennywise zichzelf meerdere malen in het verhaal geeft, al blijft onduidelijk waarom. „Waar komt die naam vandaan?” Het was ook een van de eerste vragen die Bill Skarsgård, de acteur die Pennywise speelt in de films (en de serie), had over het personage herinnert Muschietti zich. „Bill wilde het personage graag leren kennen. En dat lukte hem volgens mij perfect bij het wezen, de entiteit. Maar bij Bob Gray was dat lastiger, want dat is een vreselijk cryptisch karakter in het boek.”
Omdat Muschietti met zijn twee eerdere films redelijk trouw is gebleven aan Kings boek, was het pas bij deze nieuwe serie dat het mens achter Pennywise echt onderzocht kon worden. „Het leek ons direct cool om te vertellen wie Bob Gray dan is. Wat is zijn relatie tot It? Waarom besluit It de vorm van een clown aan te nemen? Het is zelfs de overkoepelende boog van de hele serie geworden.”
De makers hebben meer voor ogen dan slechts één seizoen. Om de hele geschiedenis van Pennywise en Derry te vertellen, hebben ze drie seizoenen uitgetekend waarin ze iedere keer 27 jaar terug in de tijd springen. En omdat Muschietti bij de eerste It-film had besloten het verhaal van King dat eigenlijk in de jaren zestig begint naar de jaren tachtig te halen, betekent het dat deze serie start in het Amerika van 1962. Iets dat direct duidelijk wordt door de kenmerkende zachte kleuren en mierzoete pophits van die tijd, maar ook dankzij de verwijzingen naar de atoombomdreiging en het alom aanwezige racisme.
„Zoals ieder tijdperk in Amerika, hebben ook de jaren zestig hun eigenaardigheden en onrust’, zegt Muschietti. „In deze tijd is dat de blijvende horror en discriminatie van de segregatie, de Koude Oorlog, en de op handen zijnde Cubacrisis.” Muschietti noemt de warme kleuren en het aangeharkte, gezellige ogende stadje uit de serie dan ook een soort façade. „Het illustreert de hoop en optimisme van die tijd, maar de duisternis van de sociale en politieke onrust zit erachter verscholen.”
En precies dat laatste maakt de periode volgens de regisseur een uitermate geschikt canvas voor zijn horrorserie. „Het is een setting waarbij iedereen toch al onder hoogspanning staat, ook zonder een clown uit een andere dimensie die kinderen eet.”
Acht afleveringen. HBO Max, elke maandag een aflevering.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Wat moet je deze week kijken? Tips voor boeiende programma's series en films
Source: NRC