Met de aanhouding van twee verdachten zegt justitie opnieuw succes te hebben geboekt in de strijd tegen een nieuw fenomeen van online extremisme. Hoewel de omvang van het probleem moeilijk is in te schatten, maakt justitie zich ernstig zorgen.
Ruim een jaar geleden kreeg Linda van den Oever een Frans onderzoek onder ogen. Van den Oever was toen al twee jaar actief als officier van justitie op het gebied van Kinderporno en Transnationaal Kindermisbruik, maar de inhoud was nieuw voor haar.
Het Franse onderzoek had een Nederlands slachtoffer van ernstige mishandeling geïdentificeerd. Zij was ten prooi gevallen aan 'The community' of de Com-beweging. Dat is een parapluterm voor een internationaal online sadistisch netwerk dat misbruik maakt van kwetsbare jonge kinderen.
Onder de paraplu van de Com-beweging vallen groeperingen als 764 en No Lives Matter. Deze netwerken zijn nihilistisch van aard en verheerlijken geweld. Vrij vertaald geloven ze dat niets ertoe doet en niets betekenis heeft.
Het ultieme doel van de groeperingen is het laten plegen van moorden of zelfdoding. Dat geldt vooral voor No Lives Matter. Die groep zegt in haar manifest dat ze uit is op zuivering van de mensheid door geweld. Dat is de reden dat het Nederlandse Openbaar Ministerie (OM) No Lives Matter inmiddels als terroristische organisatie beschouwt.
Hoe groot deze groepen in Nederland zijn, is moeilijk te zeggen, zegt Van den Oever in gesprek met NU.nl. Sinds dit jaar lopen er onderzoeken en is er volgens haar "ietsje meer zicht op gekomen".
Dat heeft aan de ene kant te maken met het feit dat verdachten gebruikmaken van afgeschermde chatgroepen. Daarin hebben ze gebruikersnamen en is het moeilijk te onderscheiden wie wel of niet Nederlands is. Wil je toegang krijgen tot deze groepen, dan moet je eerst beelden leveren van extreem geweld.
Dat maakt het lastig voor de politie. Eenmaal doorgedrongen tot de chatgroepen is het bekijken van de beelden vaak te heftig. Agenten die onderzoek doen naar beelden van seksueel kindermisbruik weten wat ze ongeveer te wachten staat als ze beelden gaan bekijken.
"De beelden van geweld die in deze groepen worden gedeeld zijn heel sadistisch", legt Van den Oever uit. "Het is gericht op choqueren. Het gaat om hele heftige mishandelingen en onthoofdingen. De narigheid is eigenlijk te groot."
De omvang van het probleem in Nederland is niet duidelijk, maar de zorgen binnen justitie zijn groot. In de afgelopen maanden zijn al tientallen Nederlandse slachtoffers geïdentificeerd. Uit onderzoek van NRC blijkt dat het gaat het om meer dan dertig personen, veelal kinderen tussen de acht en zeventien jaar oud.
De werkwijze is beangstigend geraffineerd. Leden van deze groeperingen weten dat kwetsbare jongeren met problemen hun antwoord vaak online zoeken. Ze maken gebruik van communicatieplatform Discord, Roblox of infiltreren in hulpgroepen. Daar overladen ze potentiële doelwitten met aandacht, liefde en begrip.
Er zijn gevallen waarin mensen met een handboek werken waarin staat hoe je kinderen het beste kunt groomen. Zo vraagt de dader stukje bij beetje het persoonlijke leven van het kind uit.
De volgende stap is het in handen krijgen van naaktbeelden. Lukt dat, dan begint het afpersen. Als het slachtoffer niet wil dat haar omgeving de naaktbeelden te zien krijgt, moet ze overgaan tot extreem geweld. Bij zichzelf, tegen dieren of zelfs tegen broertjes of zusjes.
"Als dader ben je aan het bijhouden hoeveel meisjes je onder je hebt", vertelt Van den Oever. "Een map met alles wat je te weten bent gekomen: contactpersonen, naar welke school ze gaan, wie hun familie is."
Het is niet alleen het OM dat zich zorgen maakt. Begin dit jaar waarschuwde de Europese politiedienst Europol dat "online sektes" een gevaar vormen voor kinderen. De beheerders van de chatgroepen van No Lives Matter en 764 worden aanbeden als sekteleiders. Leden kunnen klimmen op de ladder van aanzien door beelden te delen van extreem geweld waar ze slachtoffers toe hebben gedwongen.
Het geweld dient daarmee ook een persoonlijk doel en komt niet per se voort uit een extremistisch gedachtegoed. "De verdachten die we nu in beeld hebben, lijken vooral gericht op het verwerven van status", licht Van den Oever toe.
Een 25-jarige man uit Eindhoven, die in juni werd aangehouden, zou een belangrijke rol spelen in chatgroepen van No Lives Matter. Een man uit Hoofddorp kreeg meisjes zover zijn gebruikersnaam op hun lichaam te kerven. Uit onderzoek van Zembla blijkt dat een minderjarige jongen uit Sittard in april is veroordeeld voor soortgelijke feiten.
Volgens Van den Oever is het dan ook belangrijk dat ouders met hun kinderen hierover praten. "Hun belevingswereld is meer online dan offline. Dus toon interesse en vraag met wie ze in contact staan."
Source: Nu.nl algemeen