Loïs Lane bestaat veertig jaar en brengt voor het eerst in twaalf jaar een nieuw album uit. Reden genoeg voor zussen Suzanne en Monique Klemann om de Volkskrant-lezer langs hun aanbevelingen te gidsen – gezamenlijk, uiteraard.
schrijft voor de Volkskrant over popmuziek.
Even overwogen Monique (60) en Suzanne Klemann (62) om het nieuwe Loïs Lane-album The Best Is Yet to Come te noemen, naar een van de liedjes. Toch maar niet gedaan, want of je dát na veertig jaar nog kunt beweren...
Ja, echt: veertig jaar Loïs Lane. In oktober 1985 zong Suzanne voor het eerst mee met het bandje van haar jongere zus. Het jubileumalbum, een soulpopplaat van vlees en bloed, is Ready to Move gaan heten, want dat is nog steeds wél zo: Loïs Lane is er klaar voor.
We zijn thuis bij Monique in Amsterdam Oud-West. ‘Mo’ is in september 60 geworden, ‘Suus’ is twee jaar ouder. ‘We zingen inmiddels tweederde van ons leven samen,’ zegt ze terwijl ze koffiezet. ‘Ongelooflijk.’
Onze gids dit weekeinde is een rubriek in Volkskrant Magazine waarin een bekend persoon (op velerlei terreinen) uit binnen- of buitenland ons gidst langs zijn of haar favorieten.
Wilt u alle verhalen, columns en rubrieken uit het nieuwste nummer lezen? Dat kan hier.
Ze treden nog altijd veel op, zij het vooral in het commerciële circuit, op bedrijfsfeesten en dergelijke. Dan zingen ze hun eigen hits, klassieke soul (Motown, Aretha Franklin, dat soort dingen) en ABBA, een repertoire dat sinds een succesvolle ABBA-tribute in 1998 een beetje bij Loïs Lane is blijven horen.
Het jubileum werd deze maand gevierd met echte publieksoptredens, met band, waaronder een concert in een uitverkocht Paradiso.
‘We zijn zussen die samen zingen,’ zegt Suzanne. ‘Vaak vind ik het allemaal normaal. Het is ons overkomen, maar nu, met alle aandacht voor het jubileum, ben ik toch wel trots op wat we allemaal voor elkaar hebben gebokst.’
‘En hoe we in slechte tijden het hoofd boven water hebben gehouden,’ zegt Monique.
Dat de jubilea voor Loïs Lane emotionele mijlpalen zijn, heeft alles te maken met de ontstaansgeschiedenis. Suzanne zong voor het eerst mee omdat de achtergrondzangeres verhinderd was. Niet lang daarna, begin 1986, kwamen hun oudere zus Caroline en haar man om het leven bij een helikopterongeluk in Zwitserland, waar ze net waren gaan wonen.
‘Die rouw dragen we met ons mee,’ zegt Suzanne. ‘De dood van onze zus was eigenlijk de reden waarom ik met mijn enige overgebleven zusje wilde blijven zingen.’
Tranen.
‘Ik heb het zo vaak verteld en toch huil ik weer,’ zegt ze. ‘Veertig jaar Loïs Lane betekent ook dat Caroline bijna veertig jaar dood is. We hebben haar twintig jaar bij ons gehad. Nu is ze veertig jaar weg.’
Als ze over hun succesjaren vertellen, buitelen hun zinnen als mikadostokjes over elkaar en keert de lach terug. Waarom ook niet?
De roem kwam ineens, toen It’s the First Time (1989) een grote hit werd, hun titelloze debuutalbum naar de eerste plaats en de platinastatus schoot, en een jaar later ook Fortune Fairytales (1990) een knaller werd, zowel titelsong als album.
De zusters Klemann waren in een klap BN’ers. Nog beroemder werden ze toen ze ook internationaal de aandacht trokken. Prince hing aan de telefoon. Ja, díé Prince. Het was 1990. Of ze met hem op tournee wilden. Zo geschiedde. Prince produceerde een flink deel van hun album Precious (1992), dat desondanks het begin van een neergang bleek.
Monique: ‘Blij dat we het allemaal hebben meegemaakt, maar ik was het na een tijdje wel zat, ook het soort muziek dat we toen maakten.’
Suzanne: ‘We verkochten veel platen, hadden ineens geld en wilden daar iets verstandigs mee doen: investeren in onze carrière. Daarbij hebben we op verkeerde paarden gewed: verkeerd management, financiële constructies die helemaal fout uitpakten, zoals het oprichten van een eigen platenmaatschappij met veel mensen in dienst.’
Monique: ‘Ja, we zijn in zee gegaan met een paar mensen die ons behoorlijk kaal hebben geplukt. Tja, je maakt fouten. We hebben ons eroverheen geknokt, al heeft dat best even geduurd. We zijn wel zo verstandig geweest om ieder een huis te kopen toen we daar het geld voor hadden.’
Albums? Soms. Tussen Hear Me Out (2000) en As One (2013) gaapte een gat van dertien jaar. Tussen As One en Ready to Move verstreken twaalf jaren, maar het is leuk om vast te stellen dat de tijdgeest zich als het ware weer naar Loïs Lane toe heeft bewogen: hun sound van soul, funk en pop doet frisser aan dan twaalf jaar geleden.
Love Vaccination is lekkere soul uit de jaren zeventig. Ready to Move is een soort hippe funkdisco. De Love Unlimited-cover I’m So Glad That I’m a Woman staat fier, als een strijdlied.
Loïs Lane gaat nooit uit elkaar. Ze zijn zussen, dus dat kán helemaal niet. Ook Weekendgids zijn in Volkskrant Magazine doen ze uiteraard samen.
Suzanne: ‘Mijn tip: reizen. In algemene zin: weg van huis gaan, ergens anders naartoe. Ik ben recent in Spanje en Italië geweest, maar ook in Roemenië en Indonesië. Ik ben dol op Azië. Van reizen gaat mijn hoofd open. Als ik alleen maar in Nederland zit, word ik een Hollandse zeikerd, dan zie ik alleen nog wat er allemaal niet goed gaat. Het helpt me al als ik even naar België rijd. Ik krijg dan meteen ruimte in mijn hoofd om na te denken. Ander eten. Mensen op een andere manier zien leven. Het is goed voor je.
‘Ik deed mee aan het survivalprogramma No Way Back: dagenlang in mijn eentje in een tentje in Roemenië. Ik hou ervan. Ik heb ook aan Expeditie Robinson en Wie is de mol? meegedaan. Heerlijk om op zo’n reis even met niemand anders bezig te zijn dan met mezelf, want ik heb de neiging om voor iedereen te zorgen behalve voor mezelf.’
Monique: ‘Aanhakend bij het reizen: Revolusi, imposant boek van David Van Reybrouck, maar ik bedoel hier specifiek de podcastserie die hij erbij maakte. Vijf afleveringen van zo’n anderhalf uur. Hij vertelt het hele verhaal van de Nederlanders in Indonesië: de specerijenhandel, de eerste vestigingsplaatsen, het kolonialisme, de oorlog. Ik leer daar ontzettend veel van, zowel over Nederland als over Indonesië. Onze roots liggen in Soerabaja.
‘Ik vind dat alle Nederlandse kinderen deze podcastreeks moeten beluisteren, zodat ze iets leren over de rijkdom waarin ze hier opgroeien en hoe Nederlanders in Indonesië gestolen, geplunderd en gemoord hebben. David Van Reybrouck heeft trouwens een heel fijne vertelstem. Dat ook.’
Monique: ‘Ik ben dit voorjaar twee keer naar de dubbeltentoonstelling van Anselm Kiefer in het Stedelijk Museum en het Van Gogh Museum geweest: Sag mir wo die Blumen sind. Ik had eigenlijk vaker moeten gaan. Zijn werk heeft me gegrepen.
‘Het was heel fascinerend om te zien hoe Kiefer zich heeft laten inspireren door Van Gogh: hoe hij werken van Van Gogh soms integraal naar zijn eigen werk overhevelde, bijna als een soort covers.
‘Hij maakt hele grote werken, waar je echt ín loopt. Ik ben eigenlijk helemaal niet zo’n museumganger, maar deze tentoonstelling wilde ik twee keer zien. Omdat hij zo uitgebreid was en omdat ik sommige dingen nog eens wilde zien.’
Suzanne: ‘Eileen Gray was een Ierse ontwerpster die in de eerste helft van de 20ste eeuw een trend zette met haar meubels, zoals tafeltjes en stoelen. Ze werd interieurontwerpster en legde zich daarna toe op architectuur: ze ontwierp onder meer een beroemd huis in Roquebrune-Cap-Martin.
‘Haar beroemdste meubels herken je direct.’ Ze scrolt op haar telefoon. ‘Kijk, dit is haar tafeltje E-1027. Van het huis heeft haar rivaal Le Corbusier de muren verknald door er naakte vrouwen op te schilderen. Maar Gray heeft zó veel prachtigs gemaakt. De schermen, de vloerkleden, alles is er mooi aan. Ze was zo veelzijdig, zo eigenzinnig, als vrouw in die tijd.’
Monique: ‘De laatste jaren ben ik fan geworden van een paar nieuwe vrouwenstemmen. Emily King en Cleo Sol bijvoorbeeld, maar de allermooiste stem die ik de laatste jaren heb leren kennen is misschien wel die van Madison Cunningham, een Amerikaanse, nog geen 30 jaar. Er is een nieuw album van haar: Ace.
‘Ze is zo authentiek. De manier waarop ze haar liedjes borduurt, doet me denken aan Joni Mitchell. Ze zingt ze zonder dat ze indruk wil maken met haar stem, heel doelmatig. Zonder ons met haar te willen vergelijken: in dat vocale principe herken ik wel iets. Dat hebben wij ook altijd willen doen: doelmatig zingen, zonder tierlantijnen.’
Suzanne: ‘Mijn twee lievelingsplaten: Songs in the Key of Life van Stevie Wonder en I Want You van Marvin Gaye, allebei uit 1976, wat kennelijk een muzikaal sleuteljaar voor me was. Ik was toen 13, maar ik herinner me I Want You ook als het perfecte seksalbum. Dat was dan een paar jaar later.
‘Marvin Gaye kenden we al wel toen deze elpee verscheen. Mo en ik luisterden als jonge meisjes al naar zijn liedjes met Tammi Terrell.
‘Ik verdiende op die leeftijd wat geld door auto’s te wassen in de buurt en daar ging ik dan platen van kopen bij de Capi-Lux op het Gelderlandplein. Ik denk dat ik I Want You daar ook heb gekocht.’
Monique: ‘Laten we iets culinairs tippen. Even denken.’
Suzanne: ‘Aziatisch eten? Chinees? Indonesisch?’
Monique: ‘De kookboeken van Vanja van der Leeden! Ze heeft in Italië gewoond en daar een heerlijk kookboek over geschreven: Italopop. Maar ze heeft Indonesische roots. De titel Italopop knipoogt naar een eerder boek dat ze maakte over de Indonesische keuken: Indorock.
‘Vanja geeft een erg leuke, moderne twist aan de Indonesische keuken. Dat mocht weleens, na 75 jaar vrij traditioneel Indonesisch eten in Nederland. Hier heb ik mijn exemplaar. Kijk: haring met Balinese sambal. Zelf boemboes maken, ook zo leuk.’
Suzanne: ‘We zijn in 2019 met onze moeder, Hedwig, betrokken geweest bij de Nationale Indië-Herdenking in Den Haag. Sindsdien zijn we veel meer met onze afkomst bezig en zoeken we meer dingen, bijvoorbeeld over Soerabaja. Indorock verscheen in datzelfde jaar.’
Suzanne: ‘Iets met mode?’
In koor: ‘Ann Demeulemeester!’
Monique: ‘Wat Ann maakt, heeft tijdloze elegantie, is gemaakt van materiaal van hoge kwaliteit en het heeft een fijn soort nonchalance. We hebben zwarte kleding van haar in de kast hangen waar we al 25 of dertig jaar in optreden.’
Suzanne: ‘Ze ontwerpt nu ook sieraden en accessoires. Ongeveer alles wat wij op het podium dragen, is van haar. Al heel lang. Tegenwoordig ontwerpt ze ook bestek en lampen en dat soort dingen. Ze is hartstikke rock-’n-roll.’
Monique: ‘Haar kleding is ook duurzaam, want haar ontwerpen verouderen niet en het materiaal is onverwoestbaar goed van kwaliteit. Dat vind ik ook wel fijn, in deze tijd.’
Monique: ‘We zijn opgegroeid met voetbal. Zondagavond Studio Sport, dat keken we elke week. Onze beide ouders keken veel sport. Als Amsterdamse meisjes gingen we natuurlijk regelmatig naar Ajax, naar het stadion. Suus kon ook goed voetballen, trouwens.’
Suzanne: ‘Ja, ik was best goed. Jammer dat Ajax zo is weggezakt, maar ik heb laatst met een glimlach zitten kijken naar het eerste doelpunt ooit van Hera United, de Amsterdamse vrouwenclub. En Telstar is leuk! Daar kijk ik graag naar, liever dan naar Ajax.’
Monique: ‘Maar wat gaan we precies tippen? Niet Ajax, lijkt me. Maar wat dan wel? Telstar?’
Suzanne: ‘We tippen gewoon voetbal in het algemeen. Omdat het toch wel de leukste sport is. Tijdens een EK of WK hangen we een scherm op en kijken we met z’n allen. Dan worden we bloedfanatiek.’
Monique: ‘Voetbal brengt je in contact met mensen die anders zijn dan jij: een bijzondere verbindende kracht. Voetbal heeft die. Muziek trouwens ook.’
25 januari 1963 Suzanne Klemann geboren in Amsterdam.
18 september 1965 Monique Klemann geboren in Amsterdam.
1984 Loïs Lane opgericht door Monique.
1985 Suzanne treedt toe.
1987 Debuutsingle Break It Up.
1988 Titelsong film Amsterdamned.
1989 Doorbraakhit It’s the First Time.
1989 Debuutalbum Loïs Lane (#1, platina).
1990 Hit + album Fortune Fairytales.
1990 Tournee met Prince.
1992 Album Precious (Prince producer).
1995 Album Fireflight; hit Tonight.
2000 Album Hear Me Out.
2006 Eerste soloalbum Monique On Patrol.
2013 Album As One.
2025 Veertig jaar Loïs Lane, album Ready to Move.
Suzanne is getrouwd met Minka Mooren en heeft een dochter. Monique is getrouwd met componist en producer Jeroen den Hengst, met wie ze twee kinderen heeft. Beide zussen wonen in Amsterdam.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant