Eerste Kamerlid Niko Koffeman, medeoprichter van de Partij voor de Dieren (PvdD), heeft maandag zijn partijlidmaatschap opgezegd. Koffeman is het fundamenteel oneens met de koers die de partij onder leiding van lijsttrekker Esther Ouwehand is ingeslagen.
is politiek verslaggever van de Volkskrant en schrijft over financiën en landbouw.
Koffeman maakte zijn vertrek uit de partij die hij in 2002 mede oprichtte, dinsdag via NRC bekend. De timing is - een week voor de Tweede Kamerverkiezingen - opmerkelijk. Desondanks zegt Koffeman in NRC dat hij de partij ‘niet wil schaden, maar redden’.
Op de vraag hoe dat reddingsinstinct zich laat rijmen met het publiekelijk afvallen van de partijleider vlak voor belangrijke verkiezingen, zegt Koffeman tegen de Volkskrant: ‘Het is inderdaad een ongelukkig moment om mijn lidmaatschap op te zeggen. Dat had ik zeker niet gedaan als Esther de afgelopen week niet een aantal uitspraken had gedaan die ik onacceptabel vind.’
Zo zei Ouwehand vrijdag in een radio-interview met Sven Kockelmann dat de koers van de PvdD ‘onomkeerbaar’ is veranderd. De lijsttrekker doelde daarmee op de verbreding van de politieke agenda van de PvdD. Dat was oorspronkelijk een partij die het belang van dieren boven alles stelde, maar onder Ouwehand is de partij zich ook gaan profileren op andere, mensgeoriënteerde thema’s als de oorlog in Gaza.
Koffeman is het niet eens met die politieke verbreding en vindt ook dat de partij te ver naar links is afgedwaald. Hij vindt het onverteerbaar dat Ouwehand deze koerswijziging als definitief voorstelt. ‘Niets is onomkeerbaar. De leden van de partij kunnen altijd beslissen de koersverandering terug te draaien’, zegt Koffeman. Tijdens het partijcongres van vorige maand, waarop Koffeman zijn bezwaren plenair aan de orde stelde, schaarden de meeste leden zich achter Ouwehand.
Een ander pijnpunt voor Koffeman is de militaire hulp aan Oekraïne. Hij staat daar niet achter, maar de Tweede Kamerfractie wel. Het nieuwe verkiezingsprogramma stelt dat de PvdD investeringen in de Europese defensie onder voorwaarden steunt.
Ouwehand en Koffeman zijn al zeker twee jaar gebrouilleerd met elkaar. In de zomer van 2023 voerde Ouwehand een machtsstrijd met het toenmalige partijbestuur over de verschuiving van de politieke agenda. Hoewel Koffeman zich daarin niet publiekelijk mengde, werd hij door partij-insiders in het anti-Ouwehand-kamp ingedeeld.
Het partijbestuur wilde Ouwehand wippen als lijsttrekker, maar ze won de strijd en het bestuur trad af. De publiekelijk uitgevochten ruzie deed de partij echter geen goed; het was waarschijnlijk een van de redenen dat de PvdD bij de verkiezingen in november 2023 de helft van zijn tweedekamerzetels verloor.
De kritiek waar Koffeman nu mee naar buiten treedt, is exact dezelfde als die van Vrede voor Dieren, een partij die deze zomer werd opgericht door voormalige PvdD-prominenten. Vrede voor Dieren doet op 29 oktober voor het eerst mee aan de Tweede Kamerverkiezingen. Lijsttrekker Pascale Plusquin vindt net als Koffeman dat de PvdD te links geworden is en zich te veel op ‘mensendingen’ focust.
Toch stapt Koffeman vooralsnog niet over naar Vrede voor Dieren. Zijn senaatszetel geeft hij sowieso niet op, zegt hij. Hij wil lid blijven van de driekoppige PvdD-fractie in de Eerste Kamer. Of zijn twee fractiegenoten dat accepteren, moet nog blijken. Koffeman beweert dat fractievoorzitter Ingrid Visseren-Hamakers en Peter Nicolaï het politiek-inhoudelijk volledig met hem eens zijn.
Maar Visseren neemt dinsdag in een reactie afstand van Koffeman. ‘Ik herken het beeld dat Niko schetst niet’, meldt ze. ‘Ik vind het verschrikkelijk jammer dat hij deze keuze heeft gemaakt. Het congres heeft in september een uitspraak gedaan die voldoende ruimte biedt om elke investering in defensie kritisch te benaderen. Ik weet zeker dat alle PvdD-volksvertegenwoordigers het dierenbelang als prioriteit hebben. Daarnaast werken we ook aan rechtvaardigheid en internationale solidariteit.’
Luister hieronder naar onze politieke podcast De kamer van Klok. Al onze podcasts vind je op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant