Home

Studeren in Hogwarts of met je favoriete TikTokker: de aantrekkingskracht van studiestreams

Livestreams Sommige studenten kijken tijdens het studeren naar livestreams van animatiefiguren, echte mensen of strenge soldaten. ,,Het aanzetten van de stream zorgt ervoor dat ik daadwerkelijk aan de slag ga.”

Studenten in cultuurgebouw Forum Groningen.

Tot grote schrik van studenten wereldwijd meldde het studerende animatiefiguur Lofi Girl deze zomer dat zij was afgestudeerd. De animatie van het studerende meisje, dat sinds 2017 vrijwel continu wordt gelivestreamd op het YouTube-kanaal Lofi Girl (15 miljoen abonnees), zou daarmee tot een einde komen. Dit terwijl er nog steeds tienduizenden studenten op het zelfde moment de livestream kijken om zich beter te concentreren tijdens het studeren.

Lofi Girl was voor veel studenten hun ,,steun en toeverlaat” tijdens het blokken in de tentamenweken. Het is een doorlopende animatie in Japanse stijl: een meisje dat achter haar bureau met haar koptelefoon op zit te studeren. Op de achtergrond is LoFi-muziek (Low Fidelity) te horen: een muziekgenre met een ontspannen karakter, vaak met een rustig tempo en zonder zang. De rustgevende kenmerken van de muziek maken het voor veel studenten ideaal om op te studeren.

Maar sommige studenten trekken het verder dan dat: om helemaal in de ambiance van rust te komen, zetten ze livestreams aan op hun scherm waardoor het lijkt alsof ze in een koffietentje studeren, blokken met studenten van Harvard of studeren met hun favoriete influencer. 

Alleen

Jayleana Smit (23), op TikTok en Instagram bekend onder haar gebruikersnaam ’thelawfluencer’, is één van de streamers die zichzelf live filmt tijdens het studeren. Ze begon ooit om zichzelf te motiveren en heeft intussen een gemeenschap opgebouwd met vaste kijkers. Smit: ,,Zodra de livestream voorbij is, vragen ze alweer wanneer de volgende is. Doordat er zoveel mensen naar me kijken, moet ik wel blijven studeren. Ook vinden mijn kijkers het heel fijn dat ze er niet alleen voor staan.” Smit raakte geïnspireerd door het YouTube-kanaal Lofi Girl, waarvan ze de stream soms aanzette om zich niet ‘alleen’ te voelen. ,,Studeren kan heel eenzaam zijn. Door elkaar te motiveren, lukt het me niet alleen beter om me te concentreren, maar wordt het leren ook leuker.”

De 21-jarige Troy Gootzen, student farmaceutische wetenschappen, is een vaste kijker van dat soort filmpjes. ,,Als ik even afgeleid raak, kijk ik naar de livestream en voel ik de druk om weer aan te slag te gaan. Het helpt om niet te scrollen op mijn telefoon. De sociale druk dat iemand anders ook studeert, werkt motiverend.”

Voor Robine van der Velden (21), student gezondheid en leven, helpen de livestreams om tot rust te komen. ,,Het beeld is niet afleidend terwijl je toch iets op de achtergrond aan hebt staan. Zo kan ik in mijn eigen omgeving studeren, met al mijn spullen om mij heen en mij dan toch concentreren”, zegt ze.

,,Concentreren kan heel moeilijk zijn”, zegt Stefan van der Stigchel, hoogleraar cognitieve psychologie aan de Universiteit Utrecht. ,,Een startpunt kan zijn om een omgeving te creëren waarin je niet afgeleid raakt. De livestreams associëren je brein met een omgeving waarin je goed kunt studeren, waardoor je brein ook makkelijker in een studie-stand komt.” 

Het fenomeen van de studie-livestreams is waarschijnlijk populair geworden tijdens de coronapandemie. Studenten zochten toen naar alternatieven voor hun standaard studieplekken. De 22-jarige Mairead Wilcox, criminologiestudent, vindt het bijvoorbeeld fijn om te studeren in een koffietentje. ,,Toen ik er tijdens de pandemie niet heen kon, hielpen de livestreams me in te beelden dat ik daar zat.”

Fantasiewerelden

Met behulp van kunstmatige intelligente (AI) worden ook allerlei fantasiewerelden tot studieomgevingen omgetoverd. Je kunt studeren in Hogwarts of met de figuren van de game Animal Crossing. Sommige livestreams gaan nog veel verder dan het creëren van een rustgevende sfeer. Zo zijn er stimulerende filmpjes waarin een Aziatische moeder of een Duitse Tweede Wereldoorlog soldaat regelmatig de kamer binnenwandelt om te ‘controleren’ of je nog hard aan het werk bent.

Deze maand gaven TikTokkers studenten de tip om een foto van Malala Yousafzai, een Pakistaanse kinder- en vrouwenrechtenactiviste, op hun beeldscherm te zetten. Dit zou namelijk ‘inspirerend’ werken, omdat het de studenten herinnert dat educatie een privilege is. Malala gaf hier op TikTok een speelse reactie op.

,,Veel studenten zoeken triggers om de motivatie voor het studeren op te wekken. Naar een overvolle bibliotheek gaan is voor sommigen een hoge drempel. De livestreams kunnen met hun sociale, stimulerende of rustgevende effect die motivatie om zogenaamd naar de bibliotheek te gaan te stimuleren. Zo zijn de omgevingen ook nog eens af te stellen op hun persoonlijke voorkeur”, zegt hoogleraar Van der Stigchel. ,,Het aanzetten van de livestream zorgt ervoor dat ik daadwerkelijk aan de slag ga”, zegt student Wilcox.

Fans van Lofi Girl hoeven zich in ieder geval niet meer druk te maken: de livestream lijkt gewoon door te lopen. Nu is er zelfs een speciale halloween-versie, met een zombie-achtig meisje en griezelige LoFi-muziek. Maar mocht Lofi Girl toch stoppen met haar onafbrekelijke studiesessie, dan is daar altijd nog Synthwave Boy, de livestream met elektronische synthesizermuziek op hetzelfde YouTube-kanaal. 

NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.

Schrijf je in voor de nieuwsbrief NRC Broncode

Doorzie de wereld van technologie elke week met NRC-redacteuren 

Source: NRC

Previous

Next