Gaza Israël heeft zondagmiddag de bombardementen op Gaza hervat nadat militanten antitankraketten op het leger afgevuurd hadden. Beide partijen beschuldigen elkaar van het verbreken van het bestand, maar zeggen zich er wel aan te willen houden.
Rook stijgt op na een Israëlische luchtaanval op Khan Younis op zondag.
Ruim een week na het ingaan van het staakt-het-vuren lijkt Israël de strijd in Gaza hervat te hebben. Zondagmiddag liet het Israëlische leger in vijf minuten tijd twintig bommen vallen op de Zuid-Gazaanse stad Khan Younis. Ook heeft Israël de toevoer van noodhulp, die ook was afgesproken, „tot nader order” stilgezet.
Volgens Israël waren de bombardementen een reactie op het afvuren van antitankraketten op graafmachines van het leger. Hamas zegt dat het niets met die beschieting te maken had. Beide partijen beschuldigen elkaar van het verbreken van het bestand. Volgens een Hamas-woordvoerder verzint Israël „zwakke voorwendsels” om zijn „misdaden” te rechtvaardigen.
Een woordvoerder van de Israëlische regering zegt dat het staakt-het-vuren nog steeds van kracht is, maar dat soldaten „mogen optreden om zichzelf te verdedigen”. Premier Benjamin Netanyahu zei dat hij minister Israel Katz (Defensie) had opgedragen om „krachtig op te treden tegen terreurdoelen in de Gazastrook”. Ook Hamas zegt dat het aan het staakt-het-vuren blijft hechten.
Ook elders in de Gazastrook blijft Israël beschietingen uitvoeren. Palestijnse artsen melden dat daarbij zondag zeker 23 doden zijn gevallen. Daarmee is het aantal gedode Palestijnen in Gaza sinds het ingaan van het staakt-het-vuren, op 10 oktober, opgelopen tot 61. Het Israëlische leger meldt de dood van twee soldaten in de opgelaaide gevechten.
Na de aanval op de graafmachines werd de taal van Israëlische politici in de loop van zondag steeds oorlogszuchtiger. De extreemrechtse ministers Itamar Ben-Gvir (Nationale Veiligheid) en Bezalel Smotrich (Financiën), die al tegen het staakt-het-vuren waren, riepen meteen op de strijd te hervatten. De „illusie” dat Hamas de overeenkomst zou naleven, bedreigt de Israëlische veiligheid, aldus Ben-Gvir. Smotrich schreef een statement van één woord: „Oorlog!”
Afgelopen week leek het staakt-het-vuren al eerder te wankelen. Weliswaar liet Hamas zoals afgesproken alle nog levende Israëlische gijzelaars vrij, in ruil voor bijna tweeduizend Palestijnen die vrijgelaten werden uit Israëlische gevangenissen. Het vrijgeven van lichamen van overleden Israëliërs ging Hamas een stuk moeilijker af.
Volgens de militante groepering zijn die lichamen niet zo eenvoudig te vinden tussen het puin van de kapotgeschoten Gazastrook, en zijn er soms zware machines nodig om ze uit te graven. Over die machines beschikt de groep niet.
Israël zegt op zijn beurt dat Hamas zijn best niet doet. Als vergeldingsmaatregel laat Israël vooralsnog de grensovergang bij de zuidelijke stad Rafah dicht, terwijl die volgens de overeenkomst open zou moeten gaan om hulpgoederen door te laten.
Hamas liet zich direct na het ingaan van het staakt-het-vuren opnieuw gelden als de heersende macht in Gaza. Daarbij doodde de groep militanten van rivaliserende groeperingen, die naar verluidt door Israël gesteund werden om Hamas te verzwakken. In de overeenkomst was afgesproken dat Hamas geen rol meer zou spelen in de toekomst van Gaza, en zijn wapens zou inleveren.
De Amerikaanse president Donald Trump, onder wiens supervisie het akkoord tot stand kwam, sprak zondag zijn zorg uit over het optreden van Hamas. Als militanten hun wapens niet neerleggen, zei hij, „zullen wij dat voor ze moeten doen” – overigens zonder „Amerikaanse laarzen ter plaatse”.
Voortdurend is er ook verwarring over een ‘gele lijn’ waarachter de Israëlische troepen zich volgens afspraak teruggetrokken hebben. Bij de overeenkomst werd een kaartje gedeeld waarop zo’n gele lijn te zien was, maar ter plaatse is het vaak lastig uit te maken waar de lijn precies loopt – al helemaal voor Palestijnen zonder internet, terwijl de omgeving verwoest is. Israël zegt te schieten op Palestijnen die de gele lijn overgaan.
Ook al zeggen beide partijen dat ze zich aan het staakt-het-vuren blijven committeren, voorlopig is er niet veel over van Trumps ‘vrede in het Midden-Oosten’. Analisten wijzen op een cruciale weeffout in de overeenkomst: het bestuur van Gaza zou overgenomen worden door een ‘internationale stabilisatiemacht’, maar die is nog niet gevormd. Hamas sprong in dat vacuüm. Gijzelaars en gevangenen zijn uitgeruild, maar voorlopig vliegen de kogels weer in het rond.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Volg de laatste politieke ontwikkelingen in de VS op de voet
Source: NRC