EU-buitenlandchef Kaja Kallas wil dat de Europese Unie de mogelijkheid krijgt op zee olietankers te inspecteren waarvan het vermoeden bestaat dat ze tot de Russische schaduwvloot behoren. Er varen naar schatting tussen de 600 en 1.400 van dit soort tankers rond die op illegale wijze Russische olie vervoeren en afleveren.
is EU-correspondent van de Volkskrant. Hij woont en werkt in Brussel.
Volgens Kallas is het hoog tijd dat de EU extra maatregelen neemt tegen de schaduwvloot. Die ondermijnt immers het importverbod op Russische olie dat de EU in 2022 afkondigde. De olie-inkomsten zijn van belang voor Moskou om de rekening van de oorlog in Oekraïne te betalen. De ministers van Buitenlandse Zaken van de EU-landen bespreken de voorstellen van Kallas maandag.
In een nog vertrouwelijk plan (‘Acties om de Russische schaduwvloot te bestrijden’) komt Kallas met een reeks nieuwe initiatieven. Een ervan is de inspectie op zee van verdachte schepen. De EU-landen willen dit in november geregeld hebben.
Omdat Russische olietankers niet meer mogen aanmeren in Europese havens, beheert en gebruikt Moskou steeds meer tankers die onder een andere (of valse) vlag varen. Om de herkomst van de olie te verdonkeremanen wordt de olie soms op zee overgepompt in andere tankers. De EU heeft al ruim 560 tankers uit de schaduwvloot op de zwarte lijst gezet, zodat die niet meer in de EU kunnen aanleggen. Gezien de totale omvang van de verdachte vloot, is hier nog veel werk voor de EU te verzetten.
Kallas wil dat de bestaande maritiem-militaire EU-missies in de Rode Zee, de Middellandse Zee, de Golf van Aden en de Indische Oceaan meer informatie over verdachte schepen doorsturen. Ook pleit Kallas voor overleg met landen die veel olietankers onder hun vlag hebben varen. Panama, dat wereldwijd de meeste tankers heeft geregistreerd, heeft al zijn medewerking beloofd.
De schaduwvloot is niet alleen belangrijk voor de schatkist van Moskou, de tankers kunnen ook worden gebruikt voor spionage, het beschadigen van onderzeese data- en energiekabels en het lanceren van drones. Frankrijk legde daarom onlangs de tanker Boracay aan de ketting, hetgeen tot protest van Rusland leidde.
De tankers vormen ook een risico voor het milieu omdat het veelal om oude schepen gaat die niet of onderverzekerd zijn. Als er dan een ongeluk gebeurt, zijn de schoonmaakkosten voor de getroffen kuststaten.
Na de ministers van Buitenlandse Zaken buigen de Europese regeringsleiders zich donderdag over nieuwe sancties tegen Rusland vanwege de invasie van Oekraïne. De EU wil uiterlijk in januari 2027 de import van Russische lng verbieden. Verder zoekt de EU naar een manier om de in de EU bevroren financiële tegoeden van de Russische centrale bank in te zetten als garantie voor een renteloze lening voor Kyiv van 140 miljard euro.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant