Voor de tweede keer gingen miljoenen Amerikanen zaterdag de straat op tegen Donald Trump. Republikeinen zetten deze ‘No Kings’-protesten vooraf weg als radicaal en haatdragend, tot frustratie van de demonstranten. ‘Zie ik er gevaarlijk uit?’
is correspondent Verenigde Staten van de Volkskrant. Hij woont in New York.
De kikker landt met een soepele sprong op de prullenbakken. Zijn rode cape wappert in de wind. Voor hem trekt de mensenmassa voorbij, zingend, marcherend tussen de reclameschermen van het New Yorkse Times Square. En dan, met een theatrale zwaai, heft de kikker zijn protestbord. Duizenden kelen juichen. ‘Zie ik eruit als een vijand van binnenuit?’ leest het.
Ronde 2 van de ‘No Kings’-protesten, grootschalige demonstraties tegen het autoritaire beleid van Donald Trump, werd vooraf met spanning omgeven. In plaats van ‘No Kings’ spraken Republikeinen steevast van ‘Hate America’-protesten. President en getrouwen zetten Amerikanen die demonstreren weg als ‘vijanden van binnenuit’. Relschoppers, op zoek naar geweld.
‘Je gaat antifa-types zien’, waarschuwde Republikein Mike Johnson vorige week. ‘Marxisten die niet geloven in dit land.’
Dat is de demonstranten zaterdag niet ontgaan. Als er één ding opvalt aan de miljoenen Amerikanen die door heel het land de straat opgaan, waarvan ruim honderdduizend in New York, dan is het wel de vrolijkheid van de kostuums. Nauwelijks maskers en balaclavas, maar een kleurrijke parade van cartoonfiguren, dino’s, eenhoorns, Disney-prinsessen en dansende kikkers. En dat is niet zomaar.
‘Wij willen hun verweer wegnemen’, zegt oud-lerares Patricia (57), terwijl ze de snavel van haar knalgele Tweety-pak opzijduwt. Ze schafte het jaren geleden aan voor haar zoon. ‘Niet gedacht dit kostuum ooit als politiek statement te gebruiken. Trump doet alsof wij radicaal en gevaarlijk zijn, maar dat is slechts een excuus om harder tegen ons op te treden. Zie ik er gevaarlijk uit?’
De ‘No Kings’-demonstraties vinden zaterdag plaats op zo’n 2.600 plekken door heel de Verenigde Staten. Ze vormen een herhaling van de eerste ronde, in juni, de grootste Amerikaanse protestgolf in ruim tien jaar. Onder de noemer ‘No Kings’ uitten Amerikanen hun zorgen over een president die zich, volgens hen, als een koning gedraagt.
De protesten zaterdag overtreffen die aantallen. De zorgen blijven immers groeien.
Sinds de zomer heeft Trump zijn greep op de Amerikaanse staat alleen maar versterkt. Inmiddels marcheren er militairen van de Nationale Garde door progressieve steden, voert het leger onwettige aanvallen uit op vermeende buitenlandse drugsdealers en dreigt Trump met de arrestatie van Democratische bestuurders die zijn beleid tegenwerken. Dan zijn er nog de strafzaken, tegen steeds meer van Trumps critici.
‘Geen haat, geen angst!’ scandeert de mensenmassa op Times Square, onder flitsende reclameborden voor parfum, smartphones en de nieuwste films. ‘Geen koning!’ Deze befaamde New Yorkse plek, de kathedraal van het Amerikaanse kapitalisme, vormt zaterdag het hart van het verzet.
Het is er drukker dan vier maanden geleden, zoals ook elders in het land. Het totaal aantal demonstranten werd toen geschat op vijf miljoen. Ditmaal zou de zeven miljoen zijn behaald.
‘Ik zie veel meer jonge mensen dan toen’, zegt demonstrant Christina (25), die de vorige keer ook meeliep. ‘Ik nauwelijks generatiegenoten van Gen-Z de eerste keer. Nu wel. Dat geeft mij echt hoop.’
In juni vielen de protesten samen met de 79ste verjaardag van de president. Terwijl de straten in andere steden volliepen met demonstranten, liet Trump voor zichzelf in de hoofdstad een militaire parade opvoeren. Ditmaal wordt ook in Washington geprotesteerd. Daar gaan meer dan 200 duizend mensen de straat op. Democratische prominenten als senator Bernie Sanders spreken er de massa toe.
‘Trump is bezig met een stappenplan om alle waarborgen van onze democratie te verwoesten’, zegt diens collega, senator Chris Murphy, in de hoofdstad. ‘Maar nog steeds is het volk hier de baas.’
In andere grote steden, zoals Chicago, Austin en Atlanta, verschijnen vele tienduizenden demonstranten op straat. Zelfs in buitenlandse steden wordt geprotesteerd, zoals in Parijs, Toronto, Berlijn, Wenen, Praag en Malmö.
De president zelf houdt zich zaterdag goeddeels op de vlakte. ‘Ze noemen mij een koning’, beklaagt hij zich zaterdag tegen Fox News. ‘Maar ik ben geen koning.’ Toch deelt het Witte Huis bewerkte beelden op sociale media van Trump met een kroon op zijn hoofd.
De groep demonstranten blijft groeien. Op de helikopterbeelden krijgt New York steeds meer weg van het klassieke computerspel Snake. Een steeds langer wordende mensenmassa slingert door het hoekige stratenplan van de stad. ‘Oh, oh, oh’, zingen de demonstranten, ‘Donald Trump has got to go.’
De 70-jarige Scott Schwedock torent haast boven iedereen uit. Met zijn hoge hoed, witte baard en blauw-wit-rode pak verbeeldt hij het oer-Amerikaanse icoon Uncle Sam, die tijdens de Tweede Wereldoorlog door de overheid werd gebruikt om soldaten te rekruteren met de klassieke slogan ‘I WANT YOU’.
Ook Schwedock steekt dwingend zijn vinger uit. ‘Ik roep Amerikanen opnieuw op om in actie te komen tegen het fascisme’, roept de man. ‘Ditmaal niet in het buitenland, maar vanuit ons binnenste.’
Naast hem begint een voorbijganger, gekleed in een opblaasbaar haaienpak, te applaudisseren met zijn vinnen.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant