De sancties die Nederland al genomen heeft tegen Israël blijven voorlopig intact, ook nu er een staakt-het-vuren in Gaza is en een internationaal vredesplan. Dat zei demissionair premier Dick Schoof donderdag in het laatste Kamerdebat voor de verkiezingen.
is politiek verslaggever van de Volkskrant. Hij schrijft over veiligheid, diplomatie en buitenlands beleid.
‘Ten aanzien van alle actie die we als Nederland ondernomen hebben, blijft de positie ongewijzigd’, zei Schoof. ‘Het is belangrijk op alle partijen druk te houden, op Israël en Hamas. Anders gaat het niet lukken in volgende fases.’
Hij erkende dat er nog een lang onderhandelingsproces voor de boeg ligt, maar sprak zijn waardering uit voor alle betrokkenen die zich eraan gecommitteerd hebben en onderstreepte – naast de leidende rol van de Verenigde Staten – ook de belangrijke bijdragen van Qatar, Turkije en Arabische landen.
Schoof ging daarmee in tegen de scepsis van de linkse oppositie, die zich vooral richtte op de volgens deze partijen te kleine betrokkenheid van de Palestijnen zelf bij dat proces. Op een vraag van Kati Piri (GroenLinks-PvdA) of de Palestijnen een ‘centrale rol’ krijgen bij besluiten over de wederopbouw van Gaza, antwoordde Schoof dat de Palestijnse Autoriteit ‘een belangrijke rol’ krijgt. ‘Kolonialer kan het niet klinken’, aldus Piri, onder protest van de premier.
De demissionaire premier noemde de koppeling tussen het huidige vredesplan en het Riviera Plan (het plan waarmee de Amerikaanse president Donald Trump eerder dit jaar kwam, red.) en dat Trump volgens Sarah Dobbe (SP) nog altijd wil uitvoeren, ‘onheus’.
‘Wij steunen het vredesplan, niet het Riviera Plan. We zitten nu midden in fase één, en dan zie je de problemen opduiken.’ Nederland is volgens hem ook ‘nauw betrokken’ bij de planning voor een vredesmacht. Hij ziet in de deelname aan de toekomstige vredesmacht vooral een rol voor landen uit de regio. ‘Grootschalige inzet van Europese landen is niet aan de orde.’
De Kamer schaarde zich, naar aanleiding van de aanwijzingen dat Palestijnse gevangenen in Israëlische gevangenissen worden gemarteld, achter een motie van Partij voor de Dieren waarin de regering wordt verzocht te onderzoeken welke juridische stappen genomen kunnen worden om Israël te houden aan zijn verplichtingen onder het VN Folterverdrag.
Ook de VVD stemde voor de motie, die door Schoof was ontraden omdat er volgens het kabinet geen juridische stappen tegen Israël binnen dit verdrag mogelijk zijn.
De Kamer was van reces teruggekomen om met Schoof te discussiëren over de EU-top die volgende week wordt gehouden. Behalve over het Midden-Oosten ging het daarbij ook over de oorlog in Oekraïne. Een Kamermeerderheid schaarde zich achter een motie van Jan Paternotte (D66) en Derk Boswijk (CDA) die de demissionaire regering verzoekt ‘direct actieve en systematische controles uit te gaan voeren op tankers in onze wateren, waarbij gesanctioneerde schepen en schepen zonder geldige vlag of registratie worden onderschept en geïnspecteerd’.
Paternotte wees erop dat het VK het afgelopen jaar bij vierhonderd Russische schepen inspecties heeft uitgevoerd en dat ook andere landen veel actiever zijn dan Nederland, dat zich beroept op de tekortschietende douanecapaciteit. Schoof reageerde dat het kabinet de motie ‘binnen de grenzen van de wet’ zal uitvoeren. ‘We kunnen niet alles meteen waarmaken, maar spannen ons maximaal in.’
Volt kreeg ook een Kamermeerderheid achter zich voor een door Schoof ontraden motie om in internationaal verband te pleiten voor ‘onafhankelijk onderzoek naar alle oorlogsmisdaden gepleegd in Gaza en Israël’, en aan de uitvoering daarvan indien mogelijk actief bij te dragen (zoals Nederland ook doet inzake vermeende oorlogsmisdaden van Rusland in Oekraïne).
Verder wil de Kamer, op voorstel van Volt en de VVD, dat Nederland zich in de EU hard maakt voor actie tegen Slowakije, naar aanleiding van een recente grondwetswijziging daar waarbij het nationale recht boven het EU-recht wordt geplaatst en waarmee de rechten van lhbti-personen worden ingeperkt.
Schoof zei dat het kabinet de zorgen hierover deelt, maar dat de Europese Commissie nog bezig is met een onderzoek of de grondwetswijziging inderdaad het Europees recht schendt.
Luister hieronder naar onze politieke podcast De kamer van Klok. Al onze podcasts vind je op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant