Twee bosje palmkool liggen uitgestald op tafel, onder het systeemplafond bij de Voedselbank in Beverwijk. De kooltjes met hun langwerpige bladeren, blauwgroen van kleur, schitteren te midden van fletsere groente als de andijvie, de prei, de venkel en de groene kool. Palmkool, ook wel bekend als cavolo nero, heet in de supermarkt “het elegante broertje van de boerenkool” en is daar hartstikke duur.
“Vier euro voor vijfhonderd gram!” weet Tom Leenhoven (67), die deze vrijdagmiddag de uitgifte doet. En hier ligt ‘ie gewoon voor het grijpen. Alleen, “niemand neemt hem ooit mee”.
’s Ochtends heeft hij met de vrijwilligers van moestuinvereniging Klein Hofland, hier vlakbij, alle groente en fruit geplukt en nu prijst hij samen met Henk (68) hun waar aan in een zaaltje van de Koptische kerk, naast het zaaltje van de Voedselbank. “Mandarijntjes? Neem maar mee hoor. Boerenkool. Tomaatjes. Bieslook. Vind je dat lekker, bieslook? Knoflook? Ah, bieten! Ja, mooi hè. Die komen uit de polder. Prachtig hè, heerlijk ja. Dat gróéit!”
Eén voor één schuifelen de deelnemers van de Voedselbank langs. Jong, oud, alle nationaliteiten en na half drie ook ouders met kinderen. Er staan in deze buurt 43 mensen ingeschreven en na aanmelden in de gang vullen ze eerst hun bigshopper bij de echte Voedselbank en komen daarna nog wat extra’s halen bij Tom en Henk van de moestuinvereniging.
Het is voor Leenhoven het hoogtepunt van de week. “Dankbaar werk”, na een carrière in de zorgsector die op het einde alleen nog draaide om marketing en efficiëntie. “Sjalotje erbij? Ja? Tot volgende week hè!” En omdat hij er al vier jaar staat, Henk elf, weet ‘ie precies wie welke groente wil. “Lekker sla? Preitje misschien? Oh, had ik beloofd rabarber mee te nemen?” Want ook een groot deel van de deelnemers komt er al jaren. Ze grappen wat – “Die venkel lijkt op een hand!” “High five!” – en de kinderen krijgen wat extra’s. Maar hun namen, nee, die kent hij niet. Van niemand.
Hardlopers zijn de mandarijntjes, de paprika en de knoflook. Deelnemers die nooit van boerenkool hebben gehoord gaan er soms toch mee leren koken. Ook dankzij de tips van Henk, telg uit een tuinbouwfamilie, die overal een receptje voor kent. Lavas: “Lekker voor in de soep”. Rammenas: “Kopje opensnijden en opvullen met rietsuiker, als siroop bij keelpijn”. Groene kool: “Lekker roerbakken. Uitje, knoflook.”
Alleen die palmkool hè. Die groeit, ja, als kool, dus in de moestuin staat ‘ie in overvloed. En elke week proberen ze ’t hier bij de Voedselbank weer opnieuw…
Gelukkig bestaat er nu ook zoiets als de voedselkást. Na de opkomst van de Voedselbank, ruim twintig jaar geleden, zie je deze kastjes, die lijken op de bekende boekenkastjes, de laatste jaren in het hele land op straathoeken verschijnen. Alleen al in de Pilotenbuurt, de armste buurt van Beverwijk, weet Leenhoven er drie te staan. Eentje gaat hij zo vullen met overgebleven etenswaar, ook dat van de Voedselbank. Propt ‘ie hem tjokvol brood, blikgroente, eieren en pasta en binnen het uur – je kunt de klok erop gelijk zetten – is alles weg. Zelfs de…
Maar wacht eens, is er nou toch nog een deelnemer die… “Wat is dit”, vraagt een vrouw die het bosje met blauwgroene bladeren oppakt. Leenhoven, verrukt: “Palmkool! Heerlijk!”. En ja hoor, hup, de tas in. “Voor m’n edelpapegaai.”
Freek Schravesande doet elke donderdag ergens vanuit Nederland verslag
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
De laatste inzichten over eten de lekkerste recepten en slimme tips om gezond te leven
Source: NRC