ZAP Even leek het fatsoen teruggekeerd in de verkiezingscampagne op tv. Maar toen zetten Forum, JA21 en SGP hun aanval op de grondrechten voort.
SGP-leider Chris Stoffer bij 'Eva' over zijn anti-abortuscampagne.
Als tv-recensent in campagnetijd gaan de dagen voelen als Groundhog Day. Helemaal nadat Wilders vrijdag verdwenen was en het fatsoen leek terug te keren in de verkiezingscampagne. De lijsttrekkers doen lief, ze zijn het met elkaar eens, verschijnen in leuke programma’s en zitten in grappige formatjes. Daar kan ik cynisch over doen, en dat doe ik graag, maar vragen als „heeft u uzelf wel eens moeten vergeven?” zal Timmermans nergens anders krijgen dan bij het ontroerende Een Buitengewoon Gesprek (NPO 2) van de EO. Dat is mooi. Maar af en toe zit er een dag tussen, zoals deze dinsdag, waarin de scherpe hoeken van eng, middeleeuws gedachtegoed door de wollige deken van dat fatsoen heen prikken.
De dag begon met de camera van NPO Radio 1, die diep inzoomde op de blauwe ogen van Forum-lijsttrekker Lidewij de Vos toen ‘How Deep Is Your Love’ van Calvin Harris en Disciples werd ingezet, het nummer dat op één stond toen De Vos achttien was, in 2015. Het was niet haar type muziek, helaas. Ze is immers violist.
Bij het vragenkwartiertje van de NOS, direct erna, vertelde De Vos dat remigratie het belangrijkste thema is voor Forum, naast een Nexit en het ontkennen van de klimaatcrisis. De Vos wil naar een toekomst zonder een ‘weg met ons’-mentaliteit. Daarvoor moeten wel eerst honderdduizenden Nederlanders met een migratieachtergrond uitgezet worden. De Vos noemt dat de mensen „aanmoedigen” om vrijwillig te remigreren. In de meest recente peiling van Eenvandaag (NPO1) stijgt Forum naar vijf zetels, groter dan partijen als de SP, de BBB en de ChristenUnie. Presentator Nouschka van der Meijden bracht nog in dat het remigratie volgens de NCTV een hondenfluitje voor extreemrechts is, De Vos vond het kwalijk dat de NCTV zich met politiek bemoeit. Forum wil gewoon het debat aanzwengelen.
Volgende week zit JA21-leider Joost Eerdmans bij Een Buitengewoon Gesprek. Dat zal hem beter afgaan dan zijn optreden in de eerste uitzending van de hoogstnoodzakelijke verkiezingsserie van Nieuwsuur (NPO 2). Jeroen Wollaars en Arjan Noorlander sloegen Eerdmans met zijn eigen verkiezingsprogramma om de oren, want er zitten „grote verschillen tussen wat de partij belooft en wat ze uiteindelijk tegen het CPB hebben gezegd”, aldus Noorlander. JA21 liegt in het programma bijvoorbeeld over het verhogen van de AOW-leeftijd en het geld uit Gronings gas. Twaalf zetels in de peilingen.
Het ging ook over de Nederlandse cultuur, volgens Eerdmans is dat de grondwet. „Vrijheid van godsdienst, vrijheid van meningsuiting”. „Iedereen in gelijke gevallen gelijk behandelen, artikel één?” vroeg Wollaars. Of Eerdmans zelf eigenlijk wel bij de grondwet past, aangezien hij die vrijheid van godsdienst alleen voor moslims wil inperken. „Leg me uit hoe de grondwet en artikel één, iedereen in gelijke gevallen gelijk behandelen, hoe u dat kunt rijmen met ‘de vrijheid van godsdienst geldt niet meer voor moslims”. Dat kon Eerdmans niet, maar hij vond het een debat „waardig”. „Ik zou een vreemde politicus zijn als ik zou zeggen, nee dat debat ga ik uit de weg, want daar wil ik niet over. Ik vind het een uitstekend debat.”
Eerder die dag lanceerde de SGP, met drie zetels, een naar eigen zeggen „spraakmakende campagne” tegen abortus door grote billboards langs onze snelwegen te plaatsen. Bij Eva (NPO 1) zat Chris Stoffer, pater familias van deze middeleeuwse partij. Daar bleek niet alleen dat Stoffer wil dat zijn dochters geen abortus plegen als ze verkracht worden, maar ook dat hij wetenschappelijk onderzoek verdraait. „We hebben niets verdraaid, wij willen gewoon het gesprek aan gaan”. Volgens Stoffer worden er jaarlijks 40.000 „jongens en meisjes in de knop gebroken”.
Eva Jinek zat er goed in: 86 procent van de Nederlanders vindt abortus een „non-isssue”, zei ze. Of Stoffer het dan normaal vindt om wetenschappelijk onderzoek te verdraaien om een gesprek aan te zwengelen? Dat is een fout, aldus Jinek. Nee, hoor, vond Stoffer, hij wilde, net als De Vos en Eerdmans, alleen maar het gesprek starten. Na honderden jaren van dit soort gesprekken had ik gehoopt dat we er wel klaar mee waren. De Verlichting heette dat toen toch? Als Wilders zijn campagne weer opstart, vrijdag bij Vandaag Inside (SBS), wordt het fatsoen in ieder geval niet meer geveinsd.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Wat moet je deze week kijken? Tips voor boeiende programma's series en films
Source: NRC