Wielrennen Na 21 jaar keert de Tour of Holland terug op de wielerkalender. Dinsdag is de proloog in Den Haag. De organisatie zette kortere etappes uit dan normaal, om fans te blijven boeien en tegemoet te komen aan de najaarsdip in het peloton.
Joop Zoetemelk wint in Hilvarenbeek de laatste etappe van de Ronde van Nederland in 1979.
Als Lidl-Trek-renner Daan Hoole (26) zondag de Tour of Holland uit fietst, heeft hij tachtig koersdagen in de benen. Dit seizoen reed hij 11.253 wedstrijdkilometers, en daar komen vanaf dinsdag nog eens ruim 600 kilometer bij. „Ik heb de Giro en de Vuelta gereden, met die grote rondes stijgt dat aantal kilometers automatisch”, lacht hij.
Hartthijs de Vries (29) van Unibet Tietema Rockets legde volgens data-site ProCyclingStats met 8.385 koerskilometers in vijftig races minder afstand af, maar ook voor hem is het een lang seizoen. Op 2 februari begon zijn jaar met een wedstrijd in Frankrijk. Dat was een maand voor de Omloop Het Nieuwsblad, die historisch gezien als de opening van het wielerseizoen werd beschouwd. „Je gaat uitkijken naar het einde, dat is logisch als je zo lang bezig bent”, zegt hij telefonisch, onderweg naar de zondag verreden wedstrijd Parijs – Tours.
Het wielerpeloton „snakt naar vakantie”, zegt ook Hoole. Want tussen al die wedstrijden zitten ook nog hoogtestages, trainingskampen en loze reisdagen. Mathieu van der Poel (7.053 kilometer in 41 koersdagen, zonder veld- en mountainbikeritten) plaatste eind vorige maand een foto van zijn trainingsactiviteit op Instagram, waaruit bleek dat hij zijn voorgeschreven trainingsintervallen niet had gedaan. Waarom niet, wilde zijn ploeg weten. „Septemberitis”, antwoordde Van der Poel. De mentale zin ontbrak. Afgelopen week vierde hij vakantie in Los Angeles.
Voor Hoole en De Vries is het nog niet zo ver. Hun seizoen eindigt met de Tour of Holland, die plaatsvindt ná de Ronde van Lombardije, de traditionele afsluiter van het seizoen. De zesdaagse etappekoers keert na 21 jaar afwezigheid terug op de wielerkalender en voert vanaf dinsdag via Den Haag langs Dordrecht, Etten-Leur, de Limburgse heuvels en de Drentse VAM-berg naar de slotrit rond Arnhem.
De organisatie is zich bewust van de sleur in het peloton, van de afdwalende gedachten van renners naar hun toekomstige vakantiebestemmingen. „Renners zijn op zoek naar hun welverdiende rust”, zegt koersdirecteur Roxane Knetemann. Mede daarom zijn de etappes een stuk korter dan normaal, met een maximumafstand van 159 kilometer. „We hopen met kortere wedstrijden op een flitsende, actieve koers.”
De terugkeer van de Tour of Holland is zeker niet vanzelfsprekend. In Nederland is het de laatste jaren steeds lastiger geworden om een koers te organiseren, door een mix van regelgeving, minder vrijwilligers en een gebrek aan politiecapaciteit. Om het peloton veilig van A naar B te kunnen laten rijden zijn motoragenten nodig, maar daarvan zijn er weinig beschikbaar. De NAVO-top die in juni in Den Haag plaatsvond, vroeg bovendien zoveel extra mankracht van de politie, dat enkele wedstrijden van de kalender verdwenen of werden aangepast.
De Tour of Holland kiest voor een ander, vernieuwend format. De etappes hebben meer lokale rondes, wat de veiligheid moet vergroten. Vrijwillige motorteams uit Assen en Limburg zorgen voor de begeleiding. „Ik heb me laten vertellen dat er nu veel meer motoren zijn dan een wielerkoers met politiemotorbegeleiding heeft”, zegt Knetemann, oud-prof en dochter van viervoudig winnaar Gerrie Knetemann. Ander bijkomend voordeel: de lokale rondes moeten meer fans aantrekken, die de renners vaker langs zien komen.
Andersom is het voor Nederlandse renners mooi om weer een etappekoers in eigen land te hebben, zegt Hoole. Zijn laatste Nederlandse wedstrijd, afgezien van de jaarlijkse NK’s en criteriums, dateert van 10 april 2022. In de Amstel Gold Race haalde hij de finish niet. „Dat is niet mijn koers. In de Tour of Holland zijn er zeker kansen voor mij, met twee tijdritten [Hoole is Nederlands kampioen]. En ook de andere etappes zijn heel mooi. Ik zie met mijn vorm kansen voor een goed klassement.”
De Vries, die voordat hij prof werd veel jaren al in Nederlandse koersen meereed, is net zo lovend: „Het is een variërend parcours, met een waaierrit, tijdritten, Limburgse heuvels en de VAM-berg. Heel uitdagend, in plaats van iedere dag 200 kilometer lange ritten die eindigen op een sprint. Daar kijk je minder naar uit.”
Op Hoole krijgt de ‘septemberitis’, of inmiddels ‘oktoberitis’ nog weinig vat. Het komt doordat hij zich fysiek nog sterk voelt, zegt hij. „Je merkt wel dat trainen iets meer moeite kost dan in het begin van het seizoen. Maar ik heb vandaag nog een halfuur langer getraind dan op de planning stond. Trainingen zijn een stuk lastiger als je geen goede vorm te pakken hebt.”
Ook De Vries is mentaal „nog redelijk fris”. „Het verschilt ook in hoeveel wedstrijden je gereden hebt. Dat is als renner niet altijd helemaal je eigen keuze, het is ook wat je moet rijden van het team en je programma.” Volgens Hoole is de kunst om na „een blok van grote wedstrijden” rustmomenten in te lassen. „Na de Vuelta van augustus heb ik vier dagen niet gefietst, een kleine vakantie gemaakt.”
Tegelijk is die ruimte er in het profwielrennen steeds minder, ziet hij: „Het seizoen blijft maar doorgaan. Het niveau is zo hoog, je kan ook niet teveel rust en afscheid nemen van de fiets. Renners doen er steeds meer voor, je zal wel mee moeten om op het niveau te kunnen blijven”. Die ontwikkeling deed Astana-renner Ide Schelling (27 jaar, 9.817 kilometer in 67 dagen) onlangs besluiten na dit seizoen zijn carrière te beëindigen. Mentaal kon hij niet meer opbrengen zoveel trainingsarbeid te leveren, terwijl hij niet meer meedong naar overwinningen. „Ik ben niet meer zo verliefd op het wereldje”, zei hij in podcast De Grote Plaat. De Tour of Holland wordt zijn laatste wedstrijd.
„Voor sommige jongens past het niet, voor hen is het natuurlijk jammer”, zegt Hoole over het besluit van generatiegenoot Schelling. „Je kan natuurlijk moeilijk tegen iedereen zeggen: je mag zoveel uur trainen en je moet zoveel uur rusten. Je moet daarin zelf een manier vinden hoe je dat kan blijven doen en het leuk kan blijven houden.”
Bij de Unibet Tietema Rockets van De Vries zorgt een andere prikkel ervoor dat renners juist nog scherp zijn. De ploeg, uitkomend op het tweede profniveau, moet goede uitslagen rijden om in de top-30 van de ranglijst van internationale wielerunie UCI te blijven. Het is een voorwaarde om volgend jaar een wildcard te kunnen krijgen voor een grote ronde. De grote ambitie van de door YouTuber Bas Tietema opgerichte ploeg ligt bij het rijden van de Tour de France.
De afgelopen weken lijkt die positie wel veiliggesteld, zegt De Vries, dankzij goede resultaten in de Ronde van Langkawi in Maleisië en enkele eendagskoersen. In de Tour of Holland willen de Rockets het vooral „zo goed mogelijk doen”, laten zien mee te kunnen met World Tour-ploegen als Visma-Lease a Bike en Lidl-Trek. De late timing van de wedstrijd kan daarbij een voordeel zijn. „Iedereen is toch minder gretig dan in het voorjaar of in het hoogseizoen. Als je moraal echt hoog zit en een goed niveau hebt, dan zijn er echt nog kansen voor verrassingen.”
„Ik kan me voorstellen dat een renner als Mathieu met zo’n vol jaar septemberitis krijgt”, zegt koersdirecteur Knetemann. „Maar er zijn ook renners die zich geen winter- of najaarsdip kunnen veroorloven”. Zo zijn er renners met een aflopend contract die zich in de kijker willen rijden, of renners die door een val een deel van het seizoen hebben gemist en eindelijk weer fit zijn.
„Het peloton is meer dan één renner, en er zijn altijd renners die van vermoeidheid van anderen willen profiteren”, zegt Knetemann. „Al denk ik dat de najaarsdip wel wat minder aanwezig zal zijn, juist doordat we de etappes korter hebben gehouden. Ik hoop dat we dat ook gaan zien, dat renners voelen dat er vooral wat te halen is.”
De plaats van de Tour of Holland op de wedstrijdkalender van volgend jaar is nog onzeker. Tot verrassing van de organisatie maakte de UCI begin deze maand de data 13-18 oktober bekend. „Voor ons staat dat nog niet vast, er lopen nog gesprekken over”, zegt Knetemann. Een uitgesproken voorkeur voor een eerdere datum is er (nog) niet: „De vraag is wat de beste plek is voor ons om ons als wedstrijd het beste te profileren”. Volgens Knetemann hangt dit samen met het verloop van deze editie en de ambitie tegelijkertijd een Tour of Holland voor het vrouwenpeloton te organiseren.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Source: NRC